Veldur hver á heldur Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir skrifar 30. október 2021 14:01 Mig langar að leggja orð í belg í þá umræðu um byrlunarfaraldur þann sem kallaður er. Nú eru uppi hugmyndir um það hvort leyfa eigi líkamsleit við skemmti-og samkomustaði til að sporna við því að fólki sé byrluð ólyfjan á skemmtistöðum. Áður en við gefumst siðfárinu (e. moral panic) (Takk fyrir þessa orðsmíð Pétur Þorsteinsson) á vald og hættum að þora út á meðal fólks ellegar sæta líkamsleit eru nokkrir þættir sem mætti velta upp ss. eins og hvort hugsanlega séu í einhverjum tilfellum aðrir hlutir sem spila inn í. Áfengi er efni sem fólk ætti aldrei að neyta á fastandi maga, þreytt og illa fyrir kallað og helst aldrei samhliða sumum lyfjum. Það eru margreynd vísindi að bæði SSRI lyf þ.e algeng þunglyndislyf og bensólyf ss. eins og hið vinsæla kvíðalyf Sobril eru afskaplega óheppileg í félagi við áfengi. Mörg önnur vel þekkt lyf hafa einnig neikvæða verkun á áhrif áfengis í blóðinu en af öðrum lyfjum en fyrrnefndum hef ég ekki persónulega reynslu og get því ekki tjáð mig um það af neinu viti. Meðan ég var og drakk þá tók ég bæði þunglyndislyf og kvíðalyf um þriggja ára skeið og það er sá tími sem mig langar til að segja ykkur frá. Það eru tæplega 10 ár síðan ég hætti að nota áfengi og og enn lengra síðan ég notaði uppáskrifuð þunglyndis-og kvíðalyf að staðaldri en þessi reynsla er mér engu að síður í fersku minni vegna þess hversu óhugguleg hún var. Það gerðist oftar en ég vil muna að ég fór í blackout þrátt fyrir að drekka bara 2-3 rauðvínsglös með mat að kvöldi. Ég vaknaði að morgni og mundi ekki hvernig ég hafði komist í rúmið og fékk að heyra að ég hefði jafnvel gengið frá í eldhúsinu, sett í þvottavél, horft á hálfa bíómynd og staðið í hrókasamræðum við bónda minn áður en ég sofnaði friðsæl á koddanum. Ég lenti líka í því að sjá að morgni að ég hafði svarað tölvupóstum að kvöldlagi og furðulega vel stíluðum og rökréttum án þess að muna nokkuð eftir því að hafa gert það. Ég sýndi af mér á stundum undir áhrifum áfengis og ofangreindra lyfja kynferðislega tilburði og áhættuhegðun sem fengju nektardansara og stuntleikara til að roðna af skömm og mundi ekkert af því næsta morgun. Einhverskonar siðrof. Ég upplifði líka skelfilega hluti, eins og að skottast út í búð að kvöldlagi, að mér fannst lítið drukkin og vakna til sjálfrar mín eins og úr öðrum heimi eftir að hafa hlaupið í sjálfstortímingarham yfir hraðbraut í Los Angeles. Hvers vegna er ég að deila þessu með ykkur. Ekki vegna þess að ég haldi að það komi ekki fyrir að óprúttnir aðilar reyni að koma vilja sínum fram með ýmsum leiðum. Ég veit hinsvegar að ég var einfaldlega ljónheppin að hafa aldrei á umræddum tíma verið í þeim aðstæðum að aðrir gerðu mér eitthvað sem ég gat ekki spornað við eða gerði eitthvað sem ég gat ekki fyrirgefið mér vegna neyslu minnar. Ég deili þessu ekki vegna þess að ég telji mig sérfræðing í því hvað lyfja- og áfengisneysla getur haft í för með sér en ég er þakklát fyrir að vera til frásagnar um mína persónulegu reynslu af lyfja- og áfengisneyslu án þess að hafa gert sjálfri mér eða öðrum til alvarlegra miska. Eftir stendur að ég bar alla ábyrgð á því sjálf fullorðin manneskjan að neyta áfengis ofan í lyf sem vandlega er varað við af læknum og á leiðbeiningum að gera. Það mætti að mínu mati í samfélagi sem borðar þau ógrynni af þunglyndis og kvíðalyfjum brýna fyrir fólki þá áhættu sem því fylgir að nota áfengi þeim samhliða. Það er drullufúlt í þeim áfengiskúltúr sem hér er í hávegum hafður að geta ekki drukkið sér til skemmtunar samfara ýmsum lyfjum en því miður er það reynsla mín og margra annarrar auk þess að vera vísindalega sannað að samverkun kvíða og þunglyndislyfja með áfengi getur valdið margföldun áfengisáhrifa, óeðlilegri syfju, óstjórn á hreyfingum, raddslöri, gleymsku, oflæti, óeðlilegri hvatvísi og óvanalega ósæmilegri hegðun, hreinu siðrofi, brengluðu tímaskyni, óvæntri og bráðri ofbeldishneigð og svo hreinu og kláru minnistapi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Steinunn Ólína Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Skoðun Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Sjá meira
Mig langar að leggja orð í belg í þá umræðu um byrlunarfaraldur þann sem kallaður er. Nú eru uppi hugmyndir um það hvort leyfa eigi líkamsleit við skemmti-og samkomustaði til að sporna við því að fólki sé byrluð ólyfjan á skemmtistöðum. Áður en við gefumst siðfárinu (e. moral panic) (Takk fyrir þessa orðsmíð Pétur Þorsteinsson) á vald og hættum að þora út á meðal fólks ellegar sæta líkamsleit eru nokkrir þættir sem mætti velta upp ss. eins og hvort hugsanlega séu í einhverjum tilfellum aðrir hlutir sem spila inn í. Áfengi er efni sem fólk ætti aldrei að neyta á fastandi maga, þreytt og illa fyrir kallað og helst aldrei samhliða sumum lyfjum. Það eru margreynd vísindi að bæði SSRI lyf þ.e algeng þunglyndislyf og bensólyf ss. eins og hið vinsæla kvíðalyf Sobril eru afskaplega óheppileg í félagi við áfengi. Mörg önnur vel þekkt lyf hafa einnig neikvæða verkun á áhrif áfengis í blóðinu en af öðrum lyfjum en fyrrnefndum hef ég ekki persónulega reynslu og get því ekki tjáð mig um það af neinu viti. Meðan ég var og drakk þá tók ég bæði þunglyndislyf og kvíðalyf um þriggja ára skeið og það er sá tími sem mig langar til að segja ykkur frá. Það eru tæplega 10 ár síðan ég hætti að nota áfengi og og enn lengra síðan ég notaði uppáskrifuð þunglyndis-og kvíðalyf að staðaldri en þessi reynsla er mér engu að síður í fersku minni vegna þess hversu óhugguleg hún var. Það gerðist oftar en ég vil muna að ég fór í blackout þrátt fyrir að drekka bara 2-3 rauðvínsglös með mat að kvöldi. Ég vaknaði að morgni og mundi ekki hvernig ég hafði komist í rúmið og fékk að heyra að ég hefði jafnvel gengið frá í eldhúsinu, sett í þvottavél, horft á hálfa bíómynd og staðið í hrókasamræðum við bónda minn áður en ég sofnaði friðsæl á koddanum. Ég lenti líka í því að sjá að morgni að ég hafði svarað tölvupóstum að kvöldlagi og furðulega vel stíluðum og rökréttum án þess að muna nokkuð eftir því að hafa gert það. Ég sýndi af mér á stundum undir áhrifum áfengis og ofangreindra lyfja kynferðislega tilburði og áhættuhegðun sem fengju nektardansara og stuntleikara til að roðna af skömm og mundi ekkert af því næsta morgun. Einhverskonar siðrof. Ég upplifði líka skelfilega hluti, eins og að skottast út í búð að kvöldlagi, að mér fannst lítið drukkin og vakna til sjálfrar mín eins og úr öðrum heimi eftir að hafa hlaupið í sjálfstortímingarham yfir hraðbraut í Los Angeles. Hvers vegna er ég að deila þessu með ykkur. Ekki vegna þess að ég haldi að það komi ekki fyrir að óprúttnir aðilar reyni að koma vilja sínum fram með ýmsum leiðum. Ég veit hinsvegar að ég var einfaldlega ljónheppin að hafa aldrei á umræddum tíma verið í þeim aðstæðum að aðrir gerðu mér eitthvað sem ég gat ekki spornað við eða gerði eitthvað sem ég gat ekki fyrirgefið mér vegna neyslu minnar. Ég deili þessu ekki vegna þess að ég telji mig sérfræðing í því hvað lyfja- og áfengisneysla getur haft í för með sér en ég er þakklát fyrir að vera til frásagnar um mína persónulegu reynslu af lyfja- og áfengisneyslu án þess að hafa gert sjálfri mér eða öðrum til alvarlegra miska. Eftir stendur að ég bar alla ábyrgð á því sjálf fullorðin manneskjan að neyta áfengis ofan í lyf sem vandlega er varað við af læknum og á leiðbeiningum að gera. Það mætti að mínu mati í samfélagi sem borðar þau ógrynni af þunglyndis og kvíðalyfjum brýna fyrir fólki þá áhættu sem því fylgir að nota áfengi þeim samhliða. Það er drullufúlt í þeim áfengiskúltúr sem hér er í hávegum hafður að geta ekki drukkið sér til skemmtunar samfara ýmsum lyfjum en því miður er það reynsla mín og margra annarrar auk þess að vera vísindalega sannað að samverkun kvíða og þunglyndislyfja með áfengi getur valdið margföldun áfengisáhrifa, óeðlilegri syfju, óstjórn á hreyfingum, raddslöri, gleymsku, oflæti, óeðlilegri hvatvísi og óvanalega ósæmilegri hegðun, hreinu siðrofi, brengluðu tímaskyni, óvæntri og bráðri ofbeldishneigð og svo hreinu og kláru minnistapi.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar