Fátt ef nokkuð stöðvar eldislaxinn Jakob Bjarnar skrifar 15. maí 2024 17:09 Jóhannes telur skilningsleysi stjórnvalda með ólíkindum. Hann talaði fyrir daufum eyrum í atvinnuveganefndinni í gærmorgun. „Jú, eins og ég sagði fyrir atvinnuveganefnd þingsins í gær og maður þarf að segja þetta: Þetta er svívirðilegustu náttúruspjöll sem farið hefur verið með í gegnum sali Alþingis,“ segir Jóhannes Sturlaugsson líffræðingur. Hann segir að aldrei nokkur tíma verið leyfð, með fullu samþykki og fulltingi Alþingis áður verið leyft að erlendur dýrastofn eyðileggi íslenskan. Sem er þá laxinn. „Þetta er einstakt sem betur fer. En þetta er versta atlaga að íslensku lífríki sem gerð hefur verið af íslensku Alþingi og fyrir hvað? Nokkur störf?“ Jóhannes segir að allt sé undir, ferðamennskan til að mynda. Hann spyr hvort menn hafi keyrt þessa firði og séð ljósastýringarnar. Eða hlustað á baulurnar sem ganga út á að fæla fugl og svo hljóðfælur sem ætlað er að fæla burtu þá sem eru efstir í fæðukeðjunni. Með tilheyrandi afleiðingum fyrir lífríkið. Erfðasýni staðfesta eldisupprunann Út er komin skýrsla sem þeir Jóhannes og Snæbjörn Pálsson prófessor í stofnlíffræði gerðu um uppruna sjókvíaeldislaxa. Þetta er frá rannsóknum Laxfiska haustið og veturinn 2023 í ám á Vestfjörðum og Austfjörðum. Þeir stunda rannsóknir á hrygningarþátttöku sjókvíaeldislaxa og erfðablöndun frá þeim löxum við villta laxa í ám á Vestfjörðum og Austfjörðum með stuðningi frá Fiskræktarsjóði og Landsambandi Veiðifélaga. „Í þeim rannsóknum 2023 fengust 30 laxar sem báru einkenni sjókvíaeldislaxa. Vinnsla erfðasýna staðfestir eldisuppruna laxanna og hefur auk þess gert kleift að staðfesta fyrir flesta þeirra úr hvaða sjókvíum þeir sluppu. Af 27 eldislöxum (73-85 sentímetra langir) sem veiddust í Fífustaðadalsá í Arnarfirði þá reyndist einn 84 sentímetra eldislax vera runninn frá slysasleppingu úr kvíum Arnarlax við Haganes í Arnarfirði og 25 þeirra höfðu sloppið úr kví Arctic Fish við Kvígindisdal Í Patreksfirði og voru því hluti af þeirri hamfarasleppingu sem þar átti sér stað í ágúst 2023, en auk þess er erfðasýni frá einum eldislaxanna í Fífustaðadalsá óunnið,“ segir Jóhannes. Jóhannes eltis við eldislaxa í kjölfar hinnar hrikalegu slysasleppingar sem kennd hefur verið við Kvígindisdal. Í nágrannaám Fífustaðadalsár þá veiddust í vöktunarveiðunum 2023 sitthvor eldislaxinn, einn 76 sentímetra langur í Bakkadalsá og einn 81 sentímetra langur í Selárdalsá í Arnarfirði, en þeir höfðu báðir höfðu sloppið úr umræddri kví í Patreksfirði sumarið 2023. Ekki hvort heldur hvenær síðasti villti íslenski laxinn hverfur „Á Austfjörðum hefur um skeið ekki verið fullvaxinn eldislax því slátra þurfti öllum laxi þar sökum þess að veikin blóðþorra greindist í sjókvíaeldinu. Engu að síður veiddist haustið 2023 einn eldislax í hrygningarástandi í Stöðvará í Stöðvarfirði sem enn er unnið að því að rekja frá hvaða sjókvíaeldisaðila er runninn.“ Að sögn Jóhannesar kom fram við vöktunarrannsóknir í Fífustaðadalsá 2023 staðfest að eldislaxar voru að ganga í ána fram á vetur sem enn ein sönnun þess hve slungið verkefni það er að fjarlægja sjókvíaeldislaxa úr ám til að reyna að draga úr erfðablöndun af hálfu þeirra norsku sjókvíaeldisskrímsla. Jóhannes segir einsýnt að með áframhaldandi stefnu þá verði íslenski villti laxastofninn útdauður áður en varir og það þurfi ekki annað en líta til Noregs í því sambandi. Þar eru reglur hertar ár frá ári en aldrei fer neitt uppá við, þrjátíu prósent ánna eru í klessu. Dýr Lax Fiskeldi Sjókvíaeldi Mest lesið Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Innlent Kvikugangur talinn ná langleiðina að flugvallarstæði Hvassahrauns Innlent Hinir handteknu alveg ótengdir Innlent Erlendir ferðamenn gripnir glóðvolgir Innlent Stöðvuðu smygl á tuttugu þúsund Oxycontin-töflum Innlent Lést í umferðarslysi við Álfabakka Innlent Þurfa ekki að skila Stálskipaauðnum Innlent Þingkonur þjarma að heilbrigðisráðherra Innlent Tuttugu og þrjár konur stíga fram og fórnarlömb raðnauðgara talin á sjöunda tug Erlent Alþingi hafi átt að vera upplýst Innlent Fleiri fréttir Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Kvikugangur talinn ná langleiðina að flugvallarstæði Hvassahrauns Alþingi hafi átt að vera upplýst Stöðvuðu smygl á tuttugu þúsund Oxycontin-töflum Hinir handteknu alveg ótengdir Stjórnarformaður vísisjóðs nýr forseti Félagsvísindasviðs HÍ Engin virkni í sprungunni og umfangsmikil lögregluaðgerð Erlendir ferðamenn gripnir glóðvolgir Harma að upplýsingar hafi verið sendar út fyrir mistök Tveimur sleppt og þrír eftir í haldi Þingkonur þjarma að heilbrigðisráðherra Þurfa ekki að skila Stálskipaauðnum Furðar sig á undirritun án aðkomu Alþingis Vilja hagræða í Reykjavík og leita til borgarbúa Grindvíkingum hleypt inn í bæinn á ný Fimm ára nauðgunardómur stendur Boðar brottvísanir brotamanna og afnám átján mánaða reglu Handtökur hér á landi þegar stór barnaníðssíða var tekin niður Segir Viðreisn óforbetranlegan stjórnlyndisflokk Aðalmeðferð hafin í Menningarnæturmáli Bein útsending: Þjóðaröryggi – Íslendingar og hafið Stöðumælaverðir lausir við ákvörðun um sekt Svæðisstjóri Vegagerðarinnar sleginn vegna banaslyssins Möguleiki að kvikugangurinn opnist nærri Reykjanesbraut Möguleiki að gos hefjist norðanmegin en ólíklegt þó Af neyðarstigi og á hættustig 48 þúsund króna sekt fyrir að beita hund harðýðgi „Þetta er bara brandarakvöld“ Hafa núna skrifborð þar sem áður var flugstýri Meðalævilengd eykst milli ára og ungbarnadauði minnkar Sjá meira
Hann segir að aldrei nokkur tíma verið leyfð, með fullu samþykki og fulltingi Alþingis áður verið leyft að erlendur dýrastofn eyðileggi íslenskan. Sem er þá laxinn. „Þetta er einstakt sem betur fer. En þetta er versta atlaga að íslensku lífríki sem gerð hefur verið af íslensku Alþingi og fyrir hvað? Nokkur störf?“ Jóhannes segir að allt sé undir, ferðamennskan til að mynda. Hann spyr hvort menn hafi keyrt þessa firði og séð ljósastýringarnar. Eða hlustað á baulurnar sem ganga út á að fæla fugl og svo hljóðfælur sem ætlað er að fæla burtu þá sem eru efstir í fæðukeðjunni. Með tilheyrandi afleiðingum fyrir lífríkið. Erfðasýni staðfesta eldisupprunann Út er komin skýrsla sem þeir Jóhannes og Snæbjörn Pálsson prófessor í stofnlíffræði gerðu um uppruna sjókvíaeldislaxa. Þetta er frá rannsóknum Laxfiska haustið og veturinn 2023 í ám á Vestfjörðum og Austfjörðum. Þeir stunda rannsóknir á hrygningarþátttöku sjókvíaeldislaxa og erfðablöndun frá þeim löxum við villta laxa í ám á Vestfjörðum og Austfjörðum með stuðningi frá Fiskræktarsjóði og Landsambandi Veiðifélaga. „Í þeim rannsóknum 2023 fengust 30 laxar sem báru einkenni sjókvíaeldislaxa. Vinnsla erfðasýna staðfestir eldisuppruna laxanna og hefur auk þess gert kleift að staðfesta fyrir flesta þeirra úr hvaða sjókvíum þeir sluppu. Af 27 eldislöxum (73-85 sentímetra langir) sem veiddust í Fífustaðadalsá í Arnarfirði þá reyndist einn 84 sentímetra eldislax vera runninn frá slysasleppingu úr kvíum Arnarlax við Haganes í Arnarfirði og 25 þeirra höfðu sloppið úr kví Arctic Fish við Kvígindisdal Í Patreksfirði og voru því hluti af þeirri hamfarasleppingu sem þar átti sér stað í ágúst 2023, en auk þess er erfðasýni frá einum eldislaxanna í Fífustaðadalsá óunnið,“ segir Jóhannes. Jóhannes eltis við eldislaxa í kjölfar hinnar hrikalegu slysasleppingar sem kennd hefur verið við Kvígindisdal. Í nágrannaám Fífustaðadalsár þá veiddust í vöktunarveiðunum 2023 sitthvor eldislaxinn, einn 76 sentímetra langur í Bakkadalsá og einn 81 sentímetra langur í Selárdalsá í Arnarfirði, en þeir höfðu báðir höfðu sloppið úr umræddri kví í Patreksfirði sumarið 2023. Ekki hvort heldur hvenær síðasti villti íslenski laxinn hverfur „Á Austfjörðum hefur um skeið ekki verið fullvaxinn eldislax því slátra þurfti öllum laxi þar sökum þess að veikin blóðþorra greindist í sjókvíaeldinu. Engu að síður veiddist haustið 2023 einn eldislax í hrygningarástandi í Stöðvará í Stöðvarfirði sem enn er unnið að því að rekja frá hvaða sjókvíaeldisaðila er runninn.“ Að sögn Jóhannesar kom fram við vöktunarrannsóknir í Fífustaðadalsá 2023 staðfest að eldislaxar voru að ganga í ána fram á vetur sem enn ein sönnun þess hve slungið verkefni það er að fjarlægja sjókvíaeldislaxa úr ám til að reyna að draga úr erfðablöndun af hálfu þeirra norsku sjókvíaeldisskrímsla. Jóhannes segir einsýnt að með áframhaldandi stefnu þá verði íslenski villti laxastofninn útdauður áður en varir og það þurfi ekki annað en líta til Noregs í því sambandi. Þar eru reglur hertar ár frá ári en aldrei fer neitt uppá við, þrjátíu prósent ánna eru í klessu.
Dýr Lax Fiskeldi Sjókvíaeldi Mest lesið Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Innlent Kvikugangur talinn ná langleiðina að flugvallarstæði Hvassahrauns Innlent Hinir handteknu alveg ótengdir Innlent Erlendir ferðamenn gripnir glóðvolgir Innlent Stöðvuðu smygl á tuttugu þúsund Oxycontin-töflum Innlent Lést í umferðarslysi við Álfabakka Innlent Þurfa ekki að skila Stálskipaauðnum Innlent Þingkonur þjarma að heilbrigðisráðherra Innlent Tuttugu og þrjár konur stíga fram og fórnarlömb raðnauðgara talin á sjöunda tug Erlent Alþingi hafi átt að vera upplýst Innlent Fleiri fréttir Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Kvikugangur talinn ná langleiðina að flugvallarstæði Hvassahrauns Alþingi hafi átt að vera upplýst Stöðvuðu smygl á tuttugu þúsund Oxycontin-töflum Hinir handteknu alveg ótengdir Stjórnarformaður vísisjóðs nýr forseti Félagsvísindasviðs HÍ Engin virkni í sprungunni og umfangsmikil lögregluaðgerð Erlendir ferðamenn gripnir glóðvolgir Harma að upplýsingar hafi verið sendar út fyrir mistök Tveimur sleppt og þrír eftir í haldi Þingkonur þjarma að heilbrigðisráðherra Þurfa ekki að skila Stálskipaauðnum Furðar sig á undirritun án aðkomu Alþingis Vilja hagræða í Reykjavík og leita til borgarbúa Grindvíkingum hleypt inn í bæinn á ný Fimm ára nauðgunardómur stendur Boðar brottvísanir brotamanna og afnám átján mánaða reglu Handtökur hér á landi þegar stór barnaníðssíða var tekin niður Segir Viðreisn óforbetranlegan stjórnlyndisflokk Aðalmeðferð hafin í Menningarnæturmáli Bein útsending: Þjóðaröryggi – Íslendingar og hafið Stöðumælaverðir lausir við ákvörðun um sekt Svæðisstjóri Vegagerðarinnar sleginn vegna banaslyssins Möguleiki að kvikugangurinn opnist nærri Reykjanesbraut Möguleiki að gos hefjist norðanmegin en ólíklegt þó Af neyðarstigi og á hættustig 48 þúsund króna sekt fyrir að beita hund harðýðgi „Þetta er bara brandarakvöld“ Hafa núna skrifborð þar sem áður var flugstýri Meðalævilengd eykst milli ára og ungbarnadauði minnkar Sjá meira