Krónupíning foreldra er engin lausn Þórdís Lóa Þórhallsdóttir skrifar 16. október 2025 09:02 Nú liggja fyrir í samráðsferli tillögur um breytingar á leikskólastarfi Reykjavíkurborgar. Tillögurnar varða skráningu á dvalartíma barna, breytt skipulag leikskólans og nýja gjaldskrá sem byggir á tekjutengingum og refsingu fyrir foreldra sem þurfa fulla vistun. Við í Viðreisn viljum frekar hvetja fólk áfram í stað þess að refsa því. Því munum við leggja fram tillögu í borgarráði í dag, 16. október, um Reykjavíkurmódel Viðreisnar. Það byggir á því að veita afslætti, breyta skipulagi leikskóladagsins og samræma frídaga í öllum leik- og grunnskólum borgarinnar. Áskoranir leikskóla eru flóknari en svo að þær verði leystar með einu pennastriki og það er alveg ljóst að ekki er hægt að gera ekki neitt. Reykjavíkurborg hefur á undanförnum árum stóraukið fjármagn til leik- og grunnskóla borgarinnar. Það kom m.a. til eftir að ég leiddi vinnu við að endurskoða uppbyggingu rekstrarlíkans fyrir skólastigin, sem varð til þess að styrkja reksturinn. Einnig hefur margt verið gert til að bæta starfsaðstæður og umhverfi. Á undanförnum sjö árum hafa: launin verið hækkuð undirbúningstími verið lengdur stytting vinnuvikunar innleidd opnunartími í leikskólum borgarinnar styttur. fjöldi barna á hvern starfsmann og á hvern fermeter leikskólahúsnæðis fækkað. Þrátt fyrir þessar aðgerðir þá er ákall starfsfólks enn mikið og birtingarformið mannekla, há starfsmannavelta og mikill ófyrirsjáanleiki. Fótspor Viðreisnar Nú sést að Viðreisn er ekki lengur í meirihluta í borginni. Engin í núverandi meirihluta Reykjavíkur er að hugsa um vinnandi foreldra, millistéttina sem heldur uppi vinnumarkaðnum, útsvari og þjóðarframleiðslu. Við í Viðreisn voru varla farin úr meirihluta borgarinnar þegar rykið var dustað af gamalgrónum tillögum Samfylkingar og vinstri flokkanna um tekjutengingar í gjaldskrá leikskóla Reykjavíkur. Með stighækkandi tekjutengdum afsláttum er verið að auka jaðarskatta á millistéttina, unga vinnandi foreldra. Tillögurnar ganga einnig út á að foreldrar sem þurfa fulla vistun verður refsað með háum aukagjöldum. Þessar tillögur sem nú liggja fyrir þýða verulega hækkun á gjaldskrá fyrir stóran hóp foreldra. Gott og aðgengilegt leikskólakerfi er mikilvægt jafnréttismál fyrir atvinnuþátttöku kvenna, fyrir öflugt samfélag og fyrir barnafjölskyldur. Hvert skref áfram í jafnréttisbaráttunni skiptir máli. Þetta skref meirihlutans í Reykjavíkurborg er því miður risaskref afturábak. Viðreisn mótmælir öllum breytingum sem snúa að því að krónupína foreldra til að stytta vinnudaginn sinn, umfram raunverulegan vilja þeirra. Svona ákvarðanir hafa áhrif á starfsþróunarmöguleika kvenna og lífeyrisréttindi þeirra, auk þess að vera þjóðhagslega óhagkvæmt. Fyrirsjáanleiki sjálfsagður og mikilvægur Tillagan sem snýr að skráningu barna er að okkar mati sjálfsögð og nauðsynleg fyrir fyrirsjáanleika og rekstur leikskóla. Slíkt mun hafa góð áhrif út í atvinnulífið sem þarf þá einnig að bregðast við með langtíma skipulagi hvað varðar frí og sveigjanleika foreldra. Við höfum oft heyrt hvað nágrannaþjóðir okkar vinna í gegnsæu vikuskipulagi. Vetrarfrí og frídagar koma engum á óvart þar enda er allt slíkt skipulag vel samræmt milli svæða og skólastiga. Hér á landi vöknum við vanalega upp við vondan draum þegar vetrarfrí birtast skyndilega í dagatalinu og landinn ekki viðbúin með viðeigandi frí eða skipulag. Við í Viðreisn styðjum allar góðar hugmyndir um betra skipulag og fyrirsjáanleika sem einnig verður að vera að einhverju leyti sveigjanlegur fyrir fjölbreyttar fjölskyldur. Við leggjum fyrir tillögu í borgarráði í dag 16. október, Reykjavíkurmódel Viðreisnar. Tillögu sem mætir bæði þörfum foreldra og þörfum leikskólanna um bætt starfsumhverfi. Reykjavíkurmódel Viðreisnar byggist á að: Skráning verði tekin upp, í upphafi hverrar annar, um vistunartíma í kringum frídaga s.s. dagana fyrir jól, milli hátíða, í dymbilviku, í vetrarfríum og á styttri föstudögum. Sveigjanleiki verði fyrir foreldra að staðfesta vistunartíma með 4ja vikna fyrirvara (eftir það fellur afsláttur niður sjá lið 2.) Afsláttur verði gefin fyrir ónýtt pláss í kringum frídaga og styttri föstudaga (sjá lið 1.) Ekki verði aukagjald fyrir foreldra sem þurfa fulla vistun. Afsláttur verði 4000 kr. fyrir hvern skráningardag. Ef enginn skráningardagur er nýttur fellur námsgjald niður í maí. Engin breyting verði á vistunartíma eða opnunartíma. Að tekið verði upp samræmt skipulag, í öllum hverfum borgarinnar, fyrir vetrarfrí og starfsdaga fyrir grunn- og leikskóla. Að leikskóladeginum verði skipt upp þannig að starfið í eftirmiðdaginn verði þróað í krakkafrístund, hreyfistund, listastund eða annað skapandi starf með börnum. Við leggjum hér til millileið þar sem tekið er á báðum þáttum í fyrirliggjandi tillögu stýrihóps þ.e. skráningu og skipulagi ásamt því að afsláttur er gefin af afskráningu á dvalartíma. Þannig fá þau sem þurfa minni vistun afslátt en foreldrum sem þurfa fulla vistun er ekki refsað. Finnum góðar lausnir til að bæta starfsaðstæður án þess að refsa foreldrum. Höfundur er oddviti Viðreisnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Þórdís Lóa Þórhallsdóttir Viðreisn Borgarstjórn Reykjavík Leikskólar Mest lesið Halldór 04.04.2026 Halldór Eins gott að þjóðin viti ekki of mikið Jón Pétur Zimsen Skoðun Tækifæri til að lækka verðbólgu Marinó G. Njálsson Skoðun Sex ástæður til að segja já við ESB-viðræðum Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Virðisaukaskattur, raunverulegur greiðandi og áhrif á samkeppnishæfni Þórir Garðarsson Skoðun Hvenær hætta börn að rétta upp hönd? Sigurður Árni Reynisson Skoðun Verða ríki fátæk af því að ganga í Evrópusambandið? Andrés Pétursson Skoðun Álftanes – ný byggð á flóðasvæði Einar Sveinbjörnsson Skoðun Ísland selur sig ekki sjálft – og óvissa selur ekkert Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hver heldur á fjarstýringunni í íslensku samfélagi? Sigurður Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Kílómetragjaldið: aukin skattheimta á þá sem minna mega sín? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Sérhagsmunir eða almannahagur Sigurður K Pálsson skrifar Skoðun Sjálfsmynd þjóðar Steinar Harðarson skrifar Skoðun Viltu ná niður þinni eigin verðbólgu? Sveinn Ólafsson skrifar Skoðun Sex ástæður til að segja já við ESB-viðræðum Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Hvenær hætta börn að rétta upp hönd? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar hljóð og mynd fara ekki saman Sigurður Eyjólfur Sigurjónsson skrifar Skoðun Hvert stefnir stríðið í Íran? Trump valdi það, en hvað tekur við núna? Jun Þór Morikawa skrifar Skoðun Beiting helmingaskiptareglunnar við fjárskipti hjóna Sveinn Ævar Sveinsson skrifar Skoðun Verða ríki fátæk af því að ganga í Evrópusambandið? Andrés Pétursson skrifar Skoðun Tækifæri til að lækka verðbólgu Marinó G. Njálsson skrifar Skoðun Eins gott að þjóðin viti ekki of mikið Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Virðisaukaskattur, raunverulegur greiðandi og áhrif á samkeppnishæfni Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Sterkari saman og til þjónustu reiðubúin Hanna Katrín Friðriksson skrifar Skoðun Hver heldur á fjarstýringunni í íslensku samfélagi? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hvar býrðu? Ásta Þórdís Skjalddal Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Ísland selur sig ekki sjálft – og óvissa selur ekkert Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Föstudagurinn langi spyr: stöndum við með týndu börnunum okkar? Steinþór Þórarinsson skrifar Skoðun Lágir skattar og góð þjónusta fara saman í Kópavogi Guðmundur Jóhann Jónsson skrifar Skoðun Píeta samtökin 10 ára – samstaða um von Bjarni Karlsson skrifar Skoðun Markaðsöflin græða meðan börnin tapa Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun „Faðir vor“— Ákall um að afskrifa allar skuldir og lifa í kærleika Sigurvin Lárus Jónsson skrifar Skoðun Álftanes – ný byggð á flóðasvæði Einar Sveinbjörnsson skrifar Skoðun Má lækka skatta? Helgi Brynjarsson skrifar Skoðun Um langa föstudaga, fólk á flótta og konur sem þora Þórhallur Guðmundsson skrifar Skoðun Horn í síðu fyrirtækjareksturs Diljá Matthíasardóttir skrifar Skoðun Flokksformaðurinn sem styður þjóðarmorð Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Bændur, páskalamb og sjókvíaeldi Jóhann Helgi Stefánsson skrifar Skoðun Nokkrar staðreyndir um frítt í strætó fyrir börn og ungmenni í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Húsnæðismarkaðurinn á Íslandi: Kerfisvandi – en líka tæknilegt tækifæri Sigurður Sigurðsson skrifar Sjá meira
Nú liggja fyrir í samráðsferli tillögur um breytingar á leikskólastarfi Reykjavíkurborgar. Tillögurnar varða skráningu á dvalartíma barna, breytt skipulag leikskólans og nýja gjaldskrá sem byggir á tekjutengingum og refsingu fyrir foreldra sem þurfa fulla vistun. Við í Viðreisn viljum frekar hvetja fólk áfram í stað þess að refsa því. Því munum við leggja fram tillögu í borgarráði í dag, 16. október, um Reykjavíkurmódel Viðreisnar. Það byggir á því að veita afslætti, breyta skipulagi leikskóladagsins og samræma frídaga í öllum leik- og grunnskólum borgarinnar. Áskoranir leikskóla eru flóknari en svo að þær verði leystar með einu pennastriki og það er alveg ljóst að ekki er hægt að gera ekki neitt. Reykjavíkurborg hefur á undanförnum árum stóraukið fjármagn til leik- og grunnskóla borgarinnar. Það kom m.a. til eftir að ég leiddi vinnu við að endurskoða uppbyggingu rekstrarlíkans fyrir skólastigin, sem varð til þess að styrkja reksturinn. Einnig hefur margt verið gert til að bæta starfsaðstæður og umhverfi. Á undanförnum sjö árum hafa: launin verið hækkuð undirbúningstími verið lengdur stytting vinnuvikunar innleidd opnunartími í leikskólum borgarinnar styttur. fjöldi barna á hvern starfsmann og á hvern fermeter leikskólahúsnæðis fækkað. Þrátt fyrir þessar aðgerðir þá er ákall starfsfólks enn mikið og birtingarformið mannekla, há starfsmannavelta og mikill ófyrirsjáanleiki. Fótspor Viðreisnar Nú sést að Viðreisn er ekki lengur í meirihluta í borginni. Engin í núverandi meirihluta Reykjavíkur er að hugsa um vinnandi foreldra, millistéttina sem heldur uppi vinnumarkaðnum, útsvari og þjóðarframleiðslu. Við í Viðreisn voru varla farin úr meirihluta borgarinnar þegar rykið var dustað af gamalgrónum tillögum Samfylkingar og vinstri flokkanna um tekjutengingar í gjaldskrá leikskóla Reykjavíkur. Með stighækkandi tekjutengdum afsláttum er verið að auka jaðarskatta á millistéttina, unga vinnandi foreldra. Tillögurnar ganga einnig út á að foreldrar sem þurfa fulla vistun verður refsað með háum aukagjöldum. Þessar tillögur sem nú liggja fyrir þýða verulega hækkun á gjaldskrá fyrir stóran hóp foreldra. Gott og aðgengilegt leikskólakerfi er mikilvægt jafnréttismál fyrir atvinnuþátttöku kvenna, fyrir öflugt samfélag og fyrir barnafjölskyldur. Hvert skref áfram í jafnréttisbaráttunni skiptir máli. Þetta skref meirihlutans í Reykjavíkurborg er því miður risaskref afturábak. Viðreisn mótmælir öllum breytingum sem snúa að því að krónupína foreldra til að stytta vinnudaginn sinn, umfram raunverulegan vilja þeirra. Svona ákvarðanir hafa áhrif á starfsþróunarmöguleika kvenna og lífeyrisréttindi þeirra, auk þess að vera þjóðhagslega óhagkvæmt. Fyrirsjáanleiki sjálfsagður og mikilvægur Tillagan sem snýr að skráningu barna er að okkar mati sjálfsögð og nauðsynleg fyrir fyrirsjáanleika og rekstur leikskóla. Slíkt mun hafa góð áhrif út í atvinnulífið sem þarf þá einnig að bregðast við með langtíma skipulagi hvað varðar frí og sveigjanleika foreldra. Við höfum oft heyrt hvað nágrannaþjóðir okkar vinna í gegnsæu vikuskipulagi. Vetrarfrí og frídagar koma engum á óvart þar enda er allt slíkt skipulag vel samræmt milli svæða og skólastiga. Hér á landi vöknum við vanalega upp við vondan draum þegar vetrarfrí birtast skyndilega í dagatalinu og landinn ekki viðbúin með viðeigandi frí eða skipulag. Við í Viðreisn styðjum allar góðar hugmyndir um betra skipulag og fyrirsjáanleika sem einnig verður að vera að einhverju leyti sveigjanlegur fyrir fjölbreyttar fjölskyldur. Við leggjum fyrir tillögu í borgarráði í dag 16. október, Reykjavíkurmódel Viðreisnar. Tillögu sem mætir bæði þörfum foreldra og þörfum leikskólanna um bætt starfsumhverfi. Reykjavíkurmódel Viðreisnar byggist á að: Skráning verði tekin upp, í upphafi hverrar annar, um vistunartíma í kringum frídaga s.s. dagana fyrir jól, milli hátíða, í dymbilviku, í vetrarfríum og á styttri föstudögum. Sveigjanleiki verði fyrir foreldra að staðfesta vistunartíma með 4ja vikna fyrirvara (eftir það fellur afsláttur niður sjá lið 2.) Afsláttur verði gefin fyrir ónýtt pláss í kringum frídaga og styttri föstudaga (sjá lið 1.) Ekki verði aukagjald fyrir foreldra sem þurfa fulla vistun. Afsláttur verði 4000 kr. fyrir hvern skráningardag. Ef enginn skráningardagur er nýttur fellur námsgjald niður í maí. Engin breyting verði á vistunartíma eða opnunartíma. Að tekið verði upp samræmt skipulag, í öllum hverfum borgarinnar, fyrir vetrarfrí og starfsdaga fyrir grunn- og leikskóla. Að leikskóladeginum verði skipt upp þannig að starfið í eftirmiðdaginn verði þróað í krakkafrístund, hreyfistund, listastund eða annað skapandi starf með börnum. Við leggjum hér til millileið þar sem tekið er á báðum þáttum í fyrirliggjandi tillögu stýrihóps þ.e. skráningu og skipulagi ásamt því að afsláttur er gefin af afskráningu á dvalartíma. Þannig fá þau sem þurfa minni vistun afslátt en foreldrum sem þurfa fulla vistun er ekki refsað. Finnum góðar lausnir til að bæta starfsaðstæður án þess að refsa foreldrum. Höfundur er oddviti Viðreisnar í Reykjavík.
Skoðun Hvert stefnir stríðið í Íran? Trump valdi það, en hvað tekur við núna? Jun Þór Morikawa skrifar
Skoðun Virðisaukaskattur, raunverulegur greiðandi og áhrif á samkeppnishæfni Þórir Garðarsson skrifar
Skoðun „Faðir vor“— Ákall um að afskrifa allar skuldir og lifa í kærleika Sigurvin Lárus Jónsson skrifar
Skoðun Nokkrar staðreyndir um frítt í strætó fyrir börn og ungmenni í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Húsnæðismarkaðurinn á Íslandi: Kerfisvandi – en líka tæknilegt tækifæri Sigurður Sigurðsson skrifar