Um peninga annarra Björg Magnúsdóttir skrifar 18. janúar 2026 07:30 Það er gjarnan gripið til líkingar um heimilisbókhald þegar talað er um fjármál sveitarfélaga; útgjöld þurfi að vera í einhverju samræmi við innkomuna. Það blasir auðvitað við. En það breytir því ekki að það er eðlismunur á venjulegu heimilisbókhaldi og bókhaldi miðstýrðs valds á borð við Reykjavíkurborg. Heimili landsins eyða sínum eigin peningum. Kjörnir fulltrúar eyða peningum annarra. Það er allt annað mál. Fólki er frjálst að reka sitt heimilisbókhald eins og það vill, hvort sem það vill sýna mikla ráðdeild og staðgreiða allt sem það þarf, eða fara á skuldafyllerí og taka lúxuslífið á raðgreiðslum. Fólk ber ábyrgð á sjálfu sér. Að eyða peningum annarra er miklu stærra mál og snýst ekki bara um það eitt að vera réttu megin við núllið. Tími er peningar og peningar eru tími Á bak við peninga annarra – það sem raunverulega skapar þá – er vinna, dugnaður og tími annars fólks; röð af endalausum dögum, bókstaflega líf og ævistörf. Þarna liggur hin sanna ábyrgð. Þess vegna er hlutverk kjörinna fulltrúa ekki að eyða þessum peningum eins og þeir séu þeirra eigin, heldur að fara vel með þá og nýta þá á hátt sem auðveldar sem flestum borgarbúum lífið. Sinna eða sinna ekki? Lykilforsenda fyrir því að peningar borgarbúa séu nýttir skynsamlega er að hafa skýra sýn á það hvaða verkefnum Reykjavíkurborg á að sinna. Á þessum peningi er síðan önnur hlið – það þarf ekki síður skýra sýn á það hvaða verkefnum borgin á ekki að sinna. Áherslan er röng Sem dæmi er það ekki hlutverk Reykjavíkurborgar að ala upp fullorðið fólk og foreldra og segja því hvernig á að halda barnaafmæli. Borgarstjórn á ekki heldur að ráðast í byggingu lúxusleikskóla á borð við Brákarborg eða verja tugum vinnustunda í pælingar á útfærslu selalaugar eða lundakletta í Húsdýragarðinum meðan grunnþjónusta í borginni er í ólestri. Staðreyndin er sú að mörg mikilvæg verkefni og grunnþjónusta hefur verið látin sitja á hakanum í Reykjavík meðan hugmyndafræðileg gæluverkefni hafa verið í forgangi. Þetta vita allir. Áherslan hefur verið á röngum stöðum og fókusinn er ekki skýr. Það er beinlínis niðurlægjandi fyrir okkur að það sé ekki hægt að bjóða leikskólabörnum og starfsfólki sem annast þau upp á viðunandi húsnæði. Leikskólarnir okkar eru ekki myglaðir vegna þess að það eru ekki til peningar. Þeir eru það vegna þess að peningar annarra voru settir í eitthvað annað en þá. Fókus á grunnþjónustu Verkefni sem sveitarfélögum ber að sinna samkvæmt lögum eru skýr og vinnubrögðin kringum þau verða að vera skilvirk og í forgangi. Sem oddviti Viðreisnar vil ég beita mér fyrir því að stjórnsýsla hjá Reykjavíkurborg verði einfölduð og fókusinn settur á grunnþjónustu. Höfundur tekur þátt í oddvitaprófkjöri Viðreisnar fyrir sveitarstjórnarkosningar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Björg Magnúsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn Skoðun Skoðun Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Sjá meira
Það er gjarnan gripið til líkingar um heimilisbókhald þegar talað er um fjármál sveitarfélaga; útgjöld þurfi að vera í einhverju samræmi við innkomuna. Það blasir auðvitað við. En það breytir því ekki að það er eðlismunur á venjulegu heimilisbókhaldi og bókhaldi miðstýrðs valds á borð við Reykjavíkurborg. Heimili landsins eyða sínum eigin peningum. Kjörnir fulltrúar eyða peningum annarra. Það er allt annað mál. Fólki er frjálst að reka sitt heimilisbókhald eins og það vill, hvort sem það vill sýna mikla ráðdeild og staðgreiða allt sem það þarf, eða fara á skuldafyllerí og taka lúxuslífið á raðgreiðslum. Fólk ber ábyrgð á sjálfu sér. Að eyða peningum annarra er miklu stærra mál og snýst ekki bara um það eitt að vera réttu megin við núllið. Tími er peningar og peningar eru tími Á bak við peninga annarra – það sem raunverulega skapar þá – er vinna, dugnaður og tími annars fólks; röð af endalausum dögum, bókstaflega líf og ævistörf. Þarna liggur hin sanna ábyrgð. Þess vegna er hlutverk kjörinna fulltrúa ekki að eyða þessum peningum eins og þeir séu þeirra eigin, heldur að fara vel með þá og nýta þá á hátt sem auðveldar sem flestum borgarbúum lífið. Sinna eða sinna ekki? Lykilforsenda fyrir því að peningar borgarbúa séu nýttir skynsamlega er að hafa skýra sýn á það hvaða verkefnum Reykjavíkurborg á að sinna. Á þessum peningi er síðan önnur hlið – það þarf ekki síður skýra sýn á það hvaða verkefnum borgin á ekki að sinna. Áherslan er röng Sem dæmi er það ekki hlutverk Reykjavíkurborgar að ala upp fullorðið fólk og foreldra og segja því hvernig á að halda barnaafmæli. Borgarstjórn á ekki heldur að ráðast í byggingu lúxusleikskóla á borð við Brákarborg eða verja tugum vinnustunda í pælingar á útfærslu selalaugar eða lundakletta í Húsdýragarðinum meðan grunnþjónusta í borginni er í ólestri. Staðreyndin er sú að mörg mikilvæg verkefni og grunnþjónusta hefur verið látin sitja á hakanum í Reykjavík meðan hugmyndafræðileg gæluverkefni hafa verið í forgangi. Þetta vita allir. Áherslan hefur verið á röngum stöðum og fókusinn er ekki skýr. Það er beinlínis niðurlægjandi fyrir okkur að það sé ekki hægt að bjóða leikskólabörnum og starfsfólki sem annast þau upp á viðunandi húsnæði. Leikskólarnir okkar eru ekki myglaðir vegna þess að það eru ekki til peningar. Þeir eru það vegna þess að peningar annarra voru settir í eitthvað annað en þá. Fókus á grunnþjónustu Verkefni sem sveitarfélögum ber að sinna samkvæmt lögum eru skýr og vinnubrögðin kringum þau verða að vera skilvirk og í forgangi. Sem oddviti Viðreisnar vil ég beita mér fyrir því að stjórnsýsla hjá Reykjavíkurborg verði einfölduð og fókusinn settur á grunnþjónustu. Höfundur tekur þátt í oddvitaprófkjöri Viðreisnar fyrir sveitarstjórnarkosningar í Reykjavík.
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun