Jákvæð þróun í leikskólamálum Skúli Helgason skrifar 21. janúar 2026 12:45 Mikil gerjun er í leikskólamálum hér á landi og almenn hreyfing er í þá átt að mikilvægt sé að brúa umönnunarbilið frá lokum fæðingarorlofs. Þetta gerum við með því að fjölga leikskólakennurum og öðru fagmenntuðu og ófaglærðu en atorkusömu starfsfólki leikskóla, en einnig með því að bæta húsnæðiskost eldri leikskóla og halda áfram vinnu við að bæta starfskjör og starfsaðstæður. Samhliða þessu fjölgum við leikskólaplássum í borginni til að geta boðið yngri börnum að hefja sína skólagöngu. Það markar jákvæð tímamót að nú hyllir undir að lagður verði nýr grunnur að þéttara samstarfi ríkis, borgarinnar og annarra sveitarfélaga. Þar verður unnið að verkaskiptingu og sameiginlegri fjármögnun þessara aðila á málaflokknum, í tengslum við tillögur aðgerðahóps forsætisráðuneytisins um lögfestingu leikskólastigsins og sömuleiðis um lögfestan rétt barna til leikskólavistar. Betri fjármögnun leikskóla Með upptöku nýs fjárhagslíkans leikskóla á síðasta ári fóru 1,7 milljarðar króna til viðbótar í leikskóla borgarinnar og eru þeir þá fullfjármagnaðir eftir hallarekstur árin á undan. Nýja fjármagnið rann m.a. til þess að efla snemmtækan stuðning við börn sem á þurfa að halda í leikskólum, auka framlag til barna með annað móðurmál en íslensku, hækka fjárveitingar í stjórnun leikskóla o.s.frv. Systkinaforgangur Ég hef lengi talað fyrir því að við eigum að taka upp systkinaforgang í leikskólum borgarinnar svo systkini geti verið á sama leikskóla. Það eru augljós rök fyrir því að við léttum undir með barnmörgum fjölskyldum með því að yngri systkini geti innritast í sama leikskóla og eldra systkini á haustin. Ég geri mér vonir um að samstaða verði um þetta meðal borgarfulltrúa þvert á flokka og að tillaga þar um verði samþykkt á næstu vikum. Hreystileikskólar Varðandi nýjungar þá hefur borgarráð samþykkt tillögu mína um að hefja undirbúning að nýjum valkosti í leikskólakerfinu, hreystileikskólum, sem ætlað er að efla heilbrigði, útiveru og seiglu leikskólabarna í samvinnu leikskóla og íþróttafélaga. Þar gefst tækifæri til að nýta betur íþróttamannvirki í hverfum borgarinnar í þágu yngstu kynslóðarinnar og styrkja einn af grunnþáttum menntastefnu borgarinnar, sem lýtur að líkamlegu og andlegu heilbrigði barna. Markviss leikskólauppbygging Uppbygging nýrra leikskóla hefur gengið skv. áætlun og gott betur undanfarin ár, með opnun 7 nýrra leikskóla og um 1200 nýjum leikskólaplássum frá 2018. Í undirbúningi eru 1800 ný pláss á næstu 6 árum með nýjum leikskólum, stækkun starfandi leikskóla, fjölgun ungbarnadeilda og fjölgun plássa hjá sjálfstætt starfandi leikskólum. Slík uppbygging felur jafnframt í sér umbætur í starfsumhverfi leikskóla því með nýju húsnæði gefst oft tækifæri til að taka úr notkun annað lakara húsnæði sem komið er til ára sinna. Það er jákvætt að mönnun hefur gengið betur undanfarin misseri, byrjað er að taka á móti 16 mánaða börnum í leikskóla og á þessu ári munu bætast við um 370 ný leikskólapláss og 150 til viðbótar opna á ný í eldri leikskólum eftir framkvæmdir. Bættar starfsaðstæður Verið er að leggja lokahönd á tillögur spretthóps borgarinnar um að bæta starfsaðstæður í leikskólum með það að markmiði að minnka álag, draga úr fáliðunaraðgerðum og bæta mönnun. Tillögunum er ekki síst ætlað að létta undir með foreldrum, leikskólastjórnendum og starfsfólki. Mikilvæg tillaga í því efni felst í að ráða sérstaka umsjónarmenn húsnæðis í leikskólum, sem hafi umsjón og eftirlit með húsnæðisþættinum, minniháttar viðhaldi og annist einnig samskipti við framkvæmdasvið borgarinnar þegar kemur að meiriháttar viðhaldi og endurbótum. Með því sparast mikill tími hjá leikskólastjórnendum sem geta þá betur haldið utan um starfsmannahópinn og skólastarfið sjálft. Þessum tillögum er þannig ætlað að hafa jákvæð áhrif á leikskólastarfið í borginni rétt eins og aðgerðir um bættar starfsaðstæður gerðu árið 2018. Þar var fjárfest í fagstarfi leikskóla með mikilvægum aðgerðum á borð við fjölgun undirbúningstíma, fjölgun starfsfólks, fækkun barna á deildum um 7%, auknu fjármagni í námsstyrki, faglegt starf og liðsheildarvinnu o.m.fl. Alls runnu um 4 milljarðar af nýju fjármagni í leikskólana með þessum aðgerðum. Með þeim mikilvægu aðgerðum sem framundan eru í mönnunarmálum og samstarfi ríkis og sveitarfélaga um brúun umönnunarbilsins hyllir sannarlega undir bjartari tíð í leikskólamálum borgarinnar og um land allt. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í 2. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skúli Helgason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Skoðun Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Sjá meira
Mikil gerjun er í leikskólamálum hér á landi og almenn hreyfing er í þá átt að mikilvægt sé að brúa umönnunarbilið frá lokum fæðingarorlofs. Þetta gerum við með því að fjölga leikskólakennurum og öðru fagmenntuðu og ófaglærðu en atorkusömu starfsfólki leikskóla, en einnig með því að bæta húsnæðiskost eldri leikskóla og halda áfram vinnu við að bæta starfskjör og starfsaðstæður. Samhliða þessu fjölgum við leikskólaplássum í borginni til að geta boðið yngri börnum að hefja sína skólagöngu. Það markar jákvæð tímamót að nú hyllir undir að lagður verði nýr grunnur að þéttara samstarfi ríkis, borgarinnar og annarra sveitarfélaga. Þar verður unnið að verkaskiptingu og sameiginlegri fjármögnun þessara aðila á málaflokknum, í tengslum við tillögur aðgerðahóps forsætisráðuneytisins um lögfestingu leikskólastigsins og sömuleiðis um lögfestan rétt barna til leikskólavistar. Betri fjármögnun leikskóla Með upptöku nýs fjárhagslíkans leikskóla á síðasta ári fóru 1,7 milljarðar króna til viðbótar í leikskóla borgarinnar og eru þeir þá fullfjármagnaðir eftir hallarekstur árin á undan. Nýja fjármagnið rann m.a. til þess að efla snemmtækan stuðning við börn sem á þurfa að halda í leikskólum, auka framlag til barna með annað móðurmál en íslensku, hækka fjárveitingar í stjórnun leikskóla o.s.frv. Systkinaforgangur Ég hef lengi talað fyrir því að við eigum að taka upp systkinaforgang í leikskólum borgarinnar svo systkini geti verið á sama leikskóla. Það eru augljós rök fyrir því að við léttum undir með barnmörgum fjölskyldum með því að yngri systkini geti innritast í sama leikskóla og eldra systkini á haustin. Ég geri mér vonir um að samstaða verði um þetta meðal borgarfulltrúa þvert á flokka og að tillaga þar um verði samþykkt á næstu vikum. Hreystileikskólar Varðandi nýjungar þá hefur borgarráð samþykkt tillögu mína um að hefja undirbúning að nýjum valkosti í leikskólakerfinu, hreystileikskólum, sem ætlað er að efla heilbrigði, útiveru og seiglu leikskólabarna í samvinnu leikskóla og íþróttafélaga. Þar gefst tækifæri til að nýta betur íþróttamannvirki í hverfum borgarinnar í þágu yngstu kynslóðarinnar og styrkja einn af grunnþáttum menntastefnu borgarinnar, sem lýtur að líkamlegu og andlegu heilbrigði barna. Markviss leikskólauppbygging Uppbygging nýrra leikskóla hefur gengið skv. áætlun og gott betur undanfarin ár, með opnun 7 nýrra leikskóla og um 1200 nýjum leikskólaplássum frá 2018. Í undirbúningi eru 1800 ný pláss á næstu 6 árum með nýjum leikskólum, stækkun starfandi leikskóla, fjölgun ungbarnadeilda og fjölgun plássa hjá sjálfstætt starfandi leikskólum. Slík uppbygging felur jafnframt í sér umbætur í starfsumhverfi leikskóla því með nýju húsnæði gefst oft tækifæri til að taka úr notkun annað lakara húsnæði sem komið er til ára sinna. Það er jákvætt að mönnun hefur gengið betur undanfarin misseri, byrjað er að taka á móti 16 mánaða börnum í leikskóla og á þessu ári munu bætast við um 370 ný leikskólapláss og 150 til viðbótar opna á ný í eldri leikskólum eftir framkvæmdir. Bættar starfsaðstæður Verið er að leggja lokahönd á tillögur spretthóps borgarinnar um að bæta starfsaðstæður í leikskólum með það að markmiði að minnka álag, draga úr fáliðunaraðgerðum og bæta mönnun. Tillögunum er ekki síst ætlað að létta undir með foreldrum, leikskólastjórnendum og starfsfólki. Mikilvæg tillaga í því efni felst í að ráða sérstaka umsjónarmenn húsnæðis í leikskólum, sem hafi umsjón og eftirlit með húsnæðisþættinum, minniháttar viðhaldi og annist einnig samskipti við framkvæmdasvið borgarinnar þegar kemur að meiriháttar viðhaldi og endurbótum. Með því sparast mikill tími hjá leikskólastjórnendum sem geta þá betur haldið utan um starfsmannahópinn og skólastarfið sjálft. Þessum tillögum er þannig ætlað að hafa jákvæð áhrif á leikskólastarfið í borginni rétt eins og aðgerðir um bættar starfsaðstæður gerðu árið 2018. Þar var fjárfest í fagstarfi leikskóla með mikilvægum aðgerðum á borð við fjölgun undirbúningstíma, fjölgun starfsfólks, fækkun barna á deildum um 7%, auknu fjármagni í námsstyrki, faglegt starf og liðsheildarvinnu o.m.fl. Alls runnu um 4 milljarðar af nýju fjármagni í leikskólana með þessum aðgerðum. Með þeim mikilvægu aðgerðum sem framundan eru í mönnunarmálum og samstarfi ríkis og sveitarfélaga um brúun umönnunarbilsins hyllir sannarlega undir bjartari tíð í leikskólamálum borgarinnar og um land allt. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í 2. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík.
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun