Þriðjungi finnst erfitt að fylgjast með fréttum Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 2. febrúar 2026 21:57 Íslendingar lesa helst fréttir á netinu eða samfélagsmiðlum. Getty Þriðjungi íbúa á Norðurlöndunum á aldrinum 16 til 44 ára finnst erfitt að fylgjast með fréttum. Íslendingar hafa almennt meiri aðgang að fréttum en íbúar á hinum Norðurlöndunum. Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér. Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Innlent Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði Erlent Gefur skít í helvítishótanir Trumps Innlent Mæla með að fólk leggi fyrr af stað Veður Hvernig greiðir Ragnar Þór atkvæði í ágúst? Innlent Fleiri fréttir „Skynsamlegt að spyrja þjóðina“ Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Fólk stillt að mestu á Akureyri „Stórslysalaust“ á Ísafirði í nótt Hvernig greiðir Ragnar Þór atkvæði í ágúst? Gefur skít í helvítishótanir Trumps Viðreins býður fram sinn fyrsta lista á Akranesi Unnið að tillögum um lengingu brimvarnargarða Landeyjahafnar „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Hleypt inn í hollum í Vesturbæjarlaug Eldri borgarar einmana en eigi erfitt með að rífa sig upp á ný Segir stjórnvöld vinna gegn ferðaþjónustunni „Það er munur á karllíkama og kvenlíkama“ Mæla gegn því að ganga ofar en að Steini í Esjunni Óvissa í ferðaþjónustu og stuð á Aldrei fór ég suður Þrír vistaðir í fangaklefa og einn fluttur á bráðamóttöku Fyrsti innflytjandinn til að lesa Passíusálmana í kirkju skáldsins „Enginn ætti að þurfa að fara í annað land til þess að fá viðeigandi heilbrigðisþjónustu“ Lögregla lét loka þremur afhendingarstöðum áfengis „Þetta hlýtur að verða metdagur“ Snjóruðningstæki sat fast Göngin lokuð á næturnar í sjö vikur: „Hélt að þetta væri aprílgabb“ Sjúkrahúsið skilar ekki páskagjöf Smáríkisins Glórulaust að veginum hafi ekki verið lokað fyrr Brotist inn og gert sig heimakominn Ljósmyndarinn lifir ekki á „tagginu“ einu saman Framsókn næði ekki inn á þing Þáttaskil í sögu Lýðskólans á Flateyri Innanlandsflugi aflýst vegna veðurs Hryðjuverkamálið á dagskrá Landsréttar í maí Sjá meira
Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér.
Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Innlent Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði Erlent Gefur skít í helvítishótanir Trumps Innlent Mæla með að fólk leggi fyrr af stað Veður Hvernig greiðir Ragnar Þór atkvæði í ágúst? Innlent Fleiri fréttir „Skynsamlegt að spyrja þjóðina“ Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Fólk stillt að mestu á Akureyri „Stórslysalaust“ á Ísafirði í nótt Hvernig greiðir Ragnar Þór atkvæði í ágúst? Gefur skít í helvítishótanir Trumps Viðreins býður fram sinn fyrsta lista á Akranesi Unnið að tillögum um lengingu brimvarnargarða Landeyjahafnar „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Hleypt inn í hollum í Vesturbæjarlaug Eldri borgarar einmana en eigi erfitt með að rífa sig upp á ný Segir stjórnvöld vinna gegn ferðaþjónustunni „Það er munur á karllíkama og kvenlíkama“ Mæla gegn því að ganga ofar en að Steini í Esjunni Óvissa í ferðaþjónustu og stuð á Aldrei fór ég suður Þrír vistaðir í fangaklefa og einn fluttur á bráðamóttöku Fyrsti innflytjandinn til að lesa Passíusálmana í kirkju skáldsins „Enginn ætti að þurfa að fara í annað land til þess að fá viðeigandi heilbrigðisþjónustu“ Lögregla lét loka þremur afhendingarstöðum áfengis „Þetta hlýtur að verða metdagur“ Snjóruðningstæki sat fast Göngin lokuð á næturnar í sjö vikur: „Hélt að þetta væri aprílgabb“ Sjúkrahúsið skilar ekki páskagjöf Smáríkisins Glórulaust að veginum hafi ekki verið lokað fyrr Brotist inn og gert sig heimakominn Ljósmyndarinn lifir ekki á „tagginu“ einu saman Framsókn næði ekki inn á þing Þáttaskil í sögu Lýðskólans á Flateyri Innanlandsflugi aflýst vegna veðurs Hryðjuverkamálið á dagskrá Landsréttar í maí Sjá meira