Veljum vistvænar samgöngur Finnur Ricart Andrason skrifar 19. febrúar 2026 08:02 Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Finnur Ricart Andrason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Vinstri græn Mest lesið Rauða rútan er mætt! Varist rauðu rútuna Þórður Snær Júlíusson Skoðun Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun „Ég er bara að vera hreinskilinn“ Sigurður Árni Reynisson Skoðun Við viljum ekki ganga í ESB Jón Ívar Einarsson Skoðun Að vinna rökræður án röksemda, Þekkir þú Gish gallop tæknina? Guðni Freyr Öfjörð Skoðun Er EES biðstofa eða endastöð? Skoðun Sjálfstæðisbaráttan hættir aldrei Anton Kristinn Guðmundsson Skoðun Þegar kennivald kemur í stað raka Sigurður Sigurðsson Skoðun Loddaralist í aðdraganda 29. ágúst Daði Freyr Ólafsson Skoðun Málþing bændasamtakanna frá sjónarhóli bónda Sigríður Ólafsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Vilt þú að Ísland ábyrgist 250 ma.kr. af skuldum ESB? Eiríkur S. Svavarsson skrifar Skoðun Hver er munurinn fyrir vinstrið á EES og ESB? Jökull Sólberg Auðunsson skrifar Skoðun Við viljum ekki ganga í ESB Jón Ívar Einarsson skrifar Skoðun Málþing bændasamtakanna frá sjónarhóli bónda Sigríður Ólafsdóttir skrifar Skoðun Rauða rútan er mætt! Varist rauðu rútuna Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Er EES biðstofa eða endastöð? skrifar Skoðun Að vinna rökræður án röksemda, Þekkir þú Gish gallop tæknina? Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Þegar kennivald kemur í stað raka Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisbaráttan hættir aldrei Anton Kristinn Guðmundsson skrifar Skoðun Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson skrifar Skoðun „Ég er bara að vera hreinskilinn“ Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Lífsgæði og samheldni íslenskrar þjóðar Bjarni Herrera skrifar Skoðun Loddaralist í aðdraganda 29. ágúst Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun Norðmenn eru farnir að horfa á okkur Baldur Johnsen skrifar Skoðun Dánaraðstoð án laga, en ekki án veruleika Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Meira en bara reglur og byrðar Jóna Þórey Pétursdóttir skrifar Skoðun Þegar fyrrverandi forseti stjórnlagadómstóls stærsta hagkerfis Evrópu varar við því að ríkið sé komið að vendipunkti er ástæða til að hlusta Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Eftir almyrkvann – þakklæti og stolt Gerður B. Sveinsdóttir skrifar Skoðun Erum við að fóðra glæpaheiminn og bótakerfin? Davíð Bergmann skrifar Skoðun „Voðalega er hún Anna orðin erfið“ Helena Jónsdóttir skrifar Skoðun Um skuldir – og þakkarskuldir Jón Baldvin Hannibalsson skrifar Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Hugsum og spyrjum saman – Hvað þjónar Íslandi best til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Árangur íslenskra stjórnmálamanna Steinn Kári Ragnarsson skrifar Skoðun Já, vegna allra Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun Brandari dagsins Einar Helgason skrifar Skoðun Það sem aldrei hefur gerst getur hæglega gerst aftur! Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hver er raunveruleg hætta fyrir íslenskar veiðiheimildir við ESB-aðild? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Af hverju sjómenn mættu mögulega segja „já“ Kjartan Jónsson skrifar Skoðun Vélin verður sífellt klárari. En ekkert greindari. Sigvaldi Einarsson skrifar Sjá meira
Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík.
Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun
Skoðun Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Þegar fyrrverandi forseti stjórnlagadómstóls stærsta hagkerfis Evrópu varar við því að ríkið sé komið að vendipunkti er ástæða til að hlusta Erna Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Hugsum og spyrjum saman – Hvað þjónar Íslandi best til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Hver er raunveruleg hætta fyrir íslenskar veiðiheimildir við ESB-aðild? Þórir Garðarsson skrifar
Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun