Hugum að lífsgæðum - höfnum ofurþéttingu 1. maí 2026 14:31 Við skipulag og umhverfismótun þarf að huga að mikilvægum lífsgæðum í nærumhverfi fólks. Þetta á ekki síst við um þéttingu með nýbyggingum í eldri hverfum. Lífsgæði í umhverfiskipta máli Dæmi um slík lífsgæði eru ósnortin náttúra, opin svæði, leikvettvangur barna, víðfeðmi, útsýni, dagsbirta, sólarljós, samræmt yfirbragð í eldri byggingarstíl, kennileiti, saga og sérkenni eldri hverfa, innviðir á borð við skóla og samgöngur, samheldni íbúa og samráð við íbúana. Ofstæki kveikir ófriðarbál Ofurþétting borgaryfirvalda í grónum hverfum, á undanförnum árum, byggir á þeirri sannfæringu að til sé aðeins eitt, algilt og endanlega rétt skipulag, hafið yfir allan vafa og hafið yfir skoðanir, réttindi, hagsmuni og tilfinningar íbúanna. Í slíkum tilfellum er yfirleitt valtað yfir flest þau lífsgæði sem talin eru upp hér að framan, án þess að íbúarnir sem fyrir eru fái nokkru um það ráðið. Slíkt háttalag er í raun innrás í nærumhverfi. Ofstæki af þessu tagi hefur kveikt ófriðarbál milli borgaryfirvalda og borgarbúa um alla borg: í Bústaðahverfi, Laugardalnum, Skerjafirði, Breiðholti og í Grafarvogi. Ofurþéttingin studd með samningi um vaxtarmörk hefur líka haft mjög neikvæð áhrif á efnahagsleg lífskjör reykvíkinga með uppsprengdu lóða- og íbúðaverði og tilheyrandi verðbólguáhrifum. Raunverulegt íbúalýðræði Miðflokkurinn vill uppræta slíkan yfirgang. Við viljum að unnið sé að skipulagsmálum í hverfum borgarinnar í sátt og samstarfi við íbúana og að þeir fái ótvíræðan rétt til að hafa áhrif á ákvarðanir um nærumhverfi sitt. Grafarvogsbúar hafa oft þurft að líða fyrir íþyngjandi afskipti borgaryfirvalda af sínum málum. Skemmst er að minnast sameininga og hrókeringa á skólum Grafarvogs. Allt það rask var réttlætt með hagræðingu sem aldrei skilaði sér. Ef Miðflokkurinn kemst til valda munum við afturkalla áform borgaryfirvalda um fyrirhugaða ofurþéttingu í Grafarvogi og víðar. Fjölbreytni í búsetukostum Í stað þess að öllum nýjum íbúðum sé komið fyrir í fjölbýlishúsum sem troðið er inn í gróin hverfi eins og hér hefur verið lýst, vill Miðflokkurinn brjóta land undir ný íbúðahverfi fyrir fjölbreytta, fjölskylduvæna íbúðabyggð, í fjölbýlishúsum, raðhúsum og einbýlishúsum með nægum bílastæðum. Þannig verði tryggt val á búsetukosti í samræmi við eftirspurn. Vinstri meirihlutinn er hins vegar andvígur slíku vali. Árið 2024 samþykkti hann byggingaráform fyrir 1289 íbúðir í Reykjavík. Gert er ráð fyrir að 99% þeirra íbúða verði í fjölbýlishúsum. Við höfnum slíku einhliða forræði yfirvalda. Við viljum stórauka lóðaframboð fyrir alla búsetukosti, færa almennum borgurum aftur réttinn til að fá úthlutað lóðum, lækka þannig lóða- og íbúðaverð og gera sem flestum kleift að eignast eigin íbúð. Höfundur er oddviti Miðflokksins í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Miðflokkurinn Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Ari Edwald Mest lesið Sorrý ég hélt að þetta væri skólablýantur Davíð Már Sigurðsson Skoðun Opið bréf til skóla- og velferðarþjónustu Reykjavíkurborgar vegna fordómafulls orðalags í matslista á vanda barna Mamiko Ragnarsdóttir Skoðun Velsæld og hagsæld - breytum mælikvörðunum Ásgeir Brynjar Torfason,Birna Björnsdóttir,Guðmundur Steingrímsson,Hildur Harðardóttir,Kristín Vala Ragnarsdóttir,Sigríður Kristín Hrafnkelsdóttir,Silja Elvarsdóttir,Svandís Egilsdóttir,Tinna Jóhannsdóttir, Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Brynhildur Davíðsdóttir,Þórhildur Fjóla Kristjánsdóttir Skoðun Hvenær ber læknir ábyrgð á mistökum annarra? Það þarf að áfrýja héraðsdómi í plastbarkamálinu Gunnar Ármannsson Skoðun Barn lemur sig í andlitið með hamri – hvað er til ráða? Þórdís Elva Þorvaldsdóttir,Benedikta Sörensen Skoðun ESB fyrir elítuna – eða almenning í landinu? Dagbjört Hákonardóttir Skoðun Er Ísland orðið of dýrt fyrir venjulegt líf? Valerio Gargiulo Skoðun Er Borgarlína eina lausn umferðarvanda höfuðborgarsvæðisins? Óskar Halldór Valtýsson Skoðun Umhverfisvænn söngvari óskast Guðmunda G. Guðmundsdóttir Skoðun Kosningaþynnkan: Gervigreind er svarið við hækkandi álögum Björgmundur Örn Guðmundsson Skoðun Skoðun Skoðun Opið bréf til skóla- og velferðarþjónustu Reykjavíkurborgar vegna fordómafulls orðalags í matslista á vanda barna Mamiko Ragnarsdóttir skrifar Skoðun Sorrý ég hélt að þetta væri skólablýantur Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hafró setur kíkinn fyrir blinda augað Kjartan Sveinsson skrifar Skoðun Er Borgarlína eina lausn umferðarvanda höfuðborgarsvæðisins? Óskar Halldór Valtýsson skrifar Skoðun Að þora ekki að ræða við nágranna sína Ragnar Sverrisson skrifar Skoðun Umhverfisvænn söngvari óskast Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hvenær ber læknir ábyrgð á mistökum annarra? Það þarf að áfrýja héraðsdómi í plastbarkamálinu Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Barn lemur sig í andlitið með hamri – hvað er til ráða? Þórdís Elva Þorvaldsdóttir,Benedikta Sörensen skrifar Skoðun Velsæld og hagsæld - breytum mælikvörðunum Ásgeir Brynjar Torfason,Birna Björnsdóttir,Guðmundur Steingrímsson,Hildur Harðardóttir,Kristín Vala Ragnarsdóttir,Sigríður Kristín Hrafnkelsdóttir,Silja Elvarsdóttir,Svandís Egilsdóttir,Tinna Jóhannsdóttir, Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Brynhildur Davíðsdóttir,Þórhildur Fjóla Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Hvenær heyrði hann já? Helga Benediktsdóttir skrifar Skoðun Framúrakstur á ekki að ráðast af þolinmæði og heppni Hólmar Erlu Svansson skrifar Skoðun Skæri fyrir örvhenta Þórgunnur Oddsdóttir skrifar Skoðun Þegar þögn laganna verður að banni Bergur Hauksson skrifar Skoðun Ljósmyndin á öld lögvakans Kristján Loftsson skrifar Skoðun Af hverju heldur Gigtarfélagið fjölskylduhátíð? Stefán Magnússon skrifar Skoðun Er Ísland orðið of dýrt fyrir venjulegt líf? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Kosningaþynnkan: Gervigreind er svarið við hækkandi álögum Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun ESB fyrir elítuna – eða almenning í landinu? Dagbjört Hákonardóttir skrifar Skoðun Hvert er virði hins ómetanlega? - Listir varðveita mennskuna. Anna Rún Tryggvadóttir skrifar Skoðun Að skapa heilrænt samfélag einstaklinga frá mörgum löndum jarðar Matthildur Björnsdóttir skrifar Skoðun Að skrúfa í sundur flugvél á flugi Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Auðvaldið, popúlismi, hestaskeifan & ESB Kristján Reykjalín Vigfússon skrifar Skoðun Þarf Ísland að vera dýrasta land í heimi? Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Hér kemur staðreynd: það er ekki til neinn Evrópuher Óðinn Freyr Baldursson skrifar Skoðun Nágrannakærleikur í arkitektúr samanber náungakærleikur Halldóra Arnardóttir skrifar Skoðun Alþjóðasamstarf í umhverfismálum: ESB sem drifkraftur lausna Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Að kjósa tækifæri, eða hafna því Sigurjón Njarðarson skrifar Skoðun ESB-Pakkinn Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Gat þess ekki að við myndum borga brúsann Hjörtur J. Guðmundsson. skrifar Skoðun Friður á Segulfirði Bjarni Karlsson skrifar Sjá meira
Við skipulag og umhverfismótun þarf að huga að mikilvægum lífsgæðum í nærumhverfi fólks. Þetta á ekki síst við um þéttingu með nýbyggingum í eldri hverfum. Lífsgæði í umhverfiskipta máli Dæmi um slík lífsgæði eru ósnortin náttúra, opin svæði, leikvettvangur barna, víðfeðmi, útsýni, dagsbirta, sólarljós, samræmt yfirbragð í eldri byggingarstíl, kennileiti, saga og sérkenni eldri hverfa, innviðir á borð við skóla og samgöngur, samheldni íbúa og samráð við íbúana. Ofstæki kveikir ófriðarbál Ofurþétting borgaryfirvalda í grónum hverfum, á undanförnum árum, byggir á þeirri sannfæringu að til sé aðeins eitt, algilt og endanlega rétt skipulag, hafið yfir allan vafa og hafið yfir skoðanir, réttindi, hagsmuni og tilfinningar íbúanna. Í slíkum tilfellum er yfirleitt valtað yfir flest þau lífsgæði sem talin eru upp hér að framan, án þess að íbúarnir sem fyrir eru fái nokkru um það ráðið. Slíkt háttalag er í raun innrás í nærumhverfi. Ofstæki af þessu tagi hefur kveikt ófriðarbál milli borgaryfirvalda og borgarbúa um alla borg: í Bústaðahverfi, Laugardalnum, Skerjafirði, Breiðholti og í Grafarvogi. Ofurþéttingin studd með samningi um vaxtarmörk hefur líka haft mjög neikvæð áhrif á efnahagsleg lífskjör reykvíkinga með uppsprengdu lóða- og íbúðaverði og tilheyrandi verðbólguáhrifum. Raunverulegt íbúalýðræði Miðflokkurinn vill uppræta slíkan yfirgang. Við viljum að unnið sé að skipulagsmálum í hverfum borgarinnar í sátt og samstarfi við íbúana og að þeir fái ótvíræðan rétt til að hafa áhrif á ákvarðanir um nærumhverfi sitt. Grafarvogsbúar hafa oft þurft að líða fyrir íþyngjandi afskipti borgaryfirvalda af sínum málum. Skemmst er að minnast sameininga og hrókeringa á skólum Grafarvogs. Allt það rask var réttlætt með hagræðingu sem aldrei skilaði sér. Ef Miðflokkurinn kemst til valda munum við afturkalla áform borgaryfirvalda um fyrirhugaða ofurþéttingu í Grafarvogi og víðar. Fjölbreytni í búsetukostum Í stað þess að öllum nýjum íbúðum sé komið fyrir í fjölbýlishúsum sem troðið er inn í gróin hverfi eins og hér hefur verið lýst, vill Miðflokkurinn brjóta land undir ný íbúðahverfi fyrir fjölbreytta, fjölskylduvæna íbúðabyggð, í fjölbýlishúsum, raðhúsum og einbýlishúsum með nægum bílastæðum. Þannig verði tryggt val á búsetukosti í samræmi við eftirspurn. Vinstri meirihlutinn er hins vegar andvígur slíku vali. Árið 2024 samþykkti hann byggingaráform fyrir 1289 íbúðir í Reykjavík. Gert er ráð fyrir að 99% þeirra íbúða verði í fjölbýlishúsum. Við höfnum slíku einhliða forræði yfirvalda. Við viljum stórauka lóðaframboð fyrir alla búsetukosti, færa almennum borgurum aftur réttinn til að fá úthlutað lóðum, lækka þannig lóða- og íbúðaverð og gera sem flestum kleift að eignast eigin íbúð. Höfundur er oddviti Miðflokksins í Reykjavík.
Opið bréf til skóla- og velferðarþjónustu Reykjavíkurborgar vegna fordómafulls orðalags í matslista á vanda barna Mamiko Ragnarsdóttir Skoðun
Velsæld og hagsæld - breytum mælikvörðunum Ásgeir Brynjar Torfason,Birna Björnsdóttir,Guðmundur Steingrímsson,Hildur Harðardóttir,Kristín Vala Ragnarsdóttir,Sigríður Kristín Hrafnkelsdóttir,Silja Elvarsdóttir,Svandís Egilsdóttir,Tinna Jóhannsdóttir, Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Brynhildur Davíðsdóttir,Þórhildur Fjóla Kristjánsdóttir Skoðun
Hvenær ber læknir ábyrgð á mistökum annarra? Það þarf að áfrýja héraðsdómi í plastbarkamálinu Gunnar Ármannsson Skoðun
Barn lemur sig í andlitið með hamri – hvað er til ráða? Þórdís Elva Þorvaldsdóttir,Benedikta Sörensen Skoðun
Skoðun Opið bréf til skóla- og velferðarþjónustu Reykjavíkurborgar vegna fordómafulls orðalags í matslista á vanda barna Mamiko Ragnarsdóttir skrifar
Skoðun Er Borgarlína eina lausn umferðarvanda höfuðborgarsvæðisins? Óskar Halldór Valtýsson skrifar
Skoðun Hvenær ber læknir ábyrgð á mistökum annarra? Það þarf að áfrýja héraðsdómi í plastbarkamálinu Gunnar Ármannsson skrifar
Skoðun Barn lemur sig í andlitið með hamri – hvað er til ráða? Þórdís Elva Þorvaldsdóttir,Benedikta Sörensen skrifar
Skoðun Velsæld og hagsæld - breytum mælikvörðunum Ásgeir Brynjar Torfason,Birna Björnsdóttir,Guðmundur Steingrímsson,Hildur Harðardóttir,Kristín Vala Ragnarsdóttir,Sigríður Kristín Hrafnkelsdóttir,Silja Elvarsdóttir,Svandís Egilsdóttir,Tinna Jóhannsdóttir, Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Brynhildur Davíðsdóttir,Þórhildur Fjóla Kristjánsdóttir skrifar
Skoðun Kosningaþynnkan: Gervigreind er svarið við hækkandi álögum Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hvert er virði hins ómetanlega? - Listir varðveita mennskuna. Anna Rún Tryggvadóttir skrifar
Skoðun Að skapa heilrænt samfélag einstaklinga frá mörgum löndum jarðar Matthildur Björnsdóttir skrifar
Skoðun Alþjóðasamstarf í umhverfismálum: ESB sem drifkraftur lausna Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Opið bréf til skóla- og velferðarþjónustu Reykjavíkurborgar vegna fordómafulls orðalags í matslista á vanda barna Mamiko Ragnarsdóttir Skoðun
Velsæld og hagsæld - breytum mælikvörðunum Ásgeir Brynjar Torfason,Birna Björnsdóttir,Guðmundur Steingrímsson,Hildur Harðardóttir,Kristín Vala Ragnarsdóttir,Sigríður Kristín Hrafnkelsdóttir,Silja Elvarsdóttir,Svandís Egilsdóttir,Tinna Jóhannsdóttir, Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Brynhildur Davíðsdóttir,Þórhildur Fjóla Kristjánsdóttir Skoðun
Hvenær ber læknir ábyrgð á mistökum annarra? Það þarf að áfrýja héraðsdómi í plastbarkamálinu Gunnar Ármannsson Skoðun
Barn lemur sig í andlitið með hamri – hvað er til ráða? Þórdís Elva Þorvaldsdóttir,Benedikta Sörensen Skoðun