Til kennara og foreldra í Kópavogi María Ellen Steingrímsdóttir og Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifa 4. maí 2026 07:30 Mikil umræða hefur verið um grunnskólamál að undanförnu, ekki síst um námsárangur, einkunnakerfi og lesskilning nemenda. Kópavogsbær getur ekki breytt einkunnakvarða nemenda því samkvæmt lögum ber skólum að fara eftir aðalnámskrá grunnskóla. Til að ná raunverulegum umbótum á námsárangri þarf að horfa til náms- og starfsumhverfis nemenda og kennara og þeirrar þjónustu sem börnin þurfa á að halda. Álag í starfi kennara hefur aukist og við verðum að skapa aðstæður sem gera kennurum kleift að sinna kjarnahlutverki sínu sem er kennsla. Það eru ekki öll börn sem fá skólaúrræði eða stuðning við hæfi sem verður að bregðast við. Góð menntun og snemmtæk íhlutun á fyrstu skólaárum er ein mikilvægasta fjárfesting samfélagsins. Öll börn eiga rétt á skólaúrræði við hæfi Í íslensku samfélagi eru lög um að skóli eigi að vera fyrir alla, skóli án aðgreiningar. Í okkar samfélagi eru sérskólar og sérdeildir fyrir nemendur sem þurfa annað og sérhæfðara námsumhverfi. Mikilvægt er að allir nemendur fái viðeigandi skólaúrræði sem hentar þeirra þörfum. Í Kópavogi eru þessi úrræði hins vegar takmörkuð. Foreldrar geta sótt um sérskóla eða sérdeildir einu sinni á ári fyrir börn sín og er aðsókn mikil miðað við fjölda plássa. Það er ástæða fyrir því að foreldrar sækja um í sérúrræðum fyrir börnin sín og þegar foreldrar vita að hverfandi líkur eru á að barn þeirra komist að í viðeigandi úrræði er það óásættanlegt. Kerfið nær því ekki að þjónusta öll þau börn sem þurfa á sérhæfðu skólaúrræði að halda. Það er nauðsynlegt að bregðast við þessari stöðu með því að efla úrræði, fjölga plássum, stofna nýjan sérskóla eða styrkja sérfræðiþjónustu innan skólanna. Börn eiga rétt á menntun við hæfi. Fleiri sérfræðinga á gólfið Nemendahópurinn hefur breyst undanfarinn áratug og kallar á aukna og fjölbreyttari sérfræðiþjónustu. Mikilvægt er að börn fái aðgang að viðeigandi stuðningi sem fyrst. Þó að aðgengi að sálfræðingi, hjúkrunarfræðingi, námsráðgjafa og talmeinafræðingi sé til staðar í grunnskólum Kópavogs, er ljóst að þörf er á fleiri fagstéttum. Sérstaklega er þörf á að efla aðkomu þroskaþjálfa, atferlisfræðinga, iðjuþjálfa og félagsráðgjafa innan skólanna sjálfra. Með því að færa þjónustuna nær daglegu skólastarfi má styðja betur við bæði nemendur og kennara. Endurskoða stærð námshópa Kennarar og foreldrar hafa kallað eftir minni námshópum. Sífellt færri kennarar sjá sér fært að taka að sér hlutverk umsjónarkennara vegna aukins álags. Nemendahópar í dag eru fjölbreyttari en áður sem eykur álag á kennara sem eru að gera sitt besta til að koma til móts við þarfir allra nemenda. Í Kópavogi var sett þak á stærð námshópa á yngsta stigi, 22-24 nemendur, sem er skref í rétta átt. Hins vegar er of mikið bil á milli leik- og grunnskóla. Á síðasta ári leikskóla er gjarnan miðað við 8-10 börn á hvern kennara. Nokkrum vikum síðar, við upphaf grunnskóla, geta allt að 22 nemendur verið í hóp hjá einum kennara sem er meira en tvöföldun á örfáum vikum. Þetta er mikið stökk fyrir ung börn sem eru að aðlagast nýju og stærra umhverfi. Á mið- og unglingastigi geta hópar hins vegar farið upp í 28-29 nemendur. Auknar kröfur í kennslustofunni svo sem fjölbreyttari nemendahópar og meiri stuðningsþarfir gera það að verkum að stórir námshópar eru engum í hag. Nauðsynlegt er að endurskoða viðmið um stærð námshópa og laga þau að breyttum aðstæðum. Sterkari tengsl í minni námshópum Minni námshópar skapa betri aðstæður til að mynda traust tengsl á milli nemenda og kennara. Kennarar gegna lykilhlutverki í að grípa nemendur sem eiga undir högg að sækja, og í minni hópum eykst möguleikinn á að bregðast snemma við. Þetta á ekki síst við nemendur með fjölbreyttan bakgrunn, þar á meðal börn með annað móðurmál en íslensku, börn með aðrar áskoranir svo sem krefjandi hegðun eða mikla vanlíðan. Með minni hópum gefst kennurum betra svigrúm til að styðja hvern og einn nemanda sem eykur líkur á árangri. Með þessum hætti er hægt að taka betur utan um alla nemendur og því er mikilvægt að endurskoða stærð námshópa með hag nemenda og kennara að leiðarljósi. Öflugir skólar - horfum til framtíðar Við í Viðreisn viljum gera grunnskóla Kópavogs eftirsóknarverða þar sem faglegt starf fær að blómstra. Með því að bæta starfsumhverfi, minnka álag og styrkja stoðkerfið innan skólanna er hægt að skapa betri aðstæður fyrir bæði nemendur og kennara. Með markvissum aðgerðum getum við byggt upp öflugt menntakerfi sem skilar raunverulegum árangri fyrir börnin og samfélagið í heild. Börnin okkar eru framtíðin. María Ellen Steingrímsdóttir er oddviti Viðreisnar í Kópavogi og Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skólastjóri og 4. sæti á lista Viðreisnar í KópavogiHöfundar bjóða kennurum og öðru starfsfólki í leik- og grunnskólum Kópavogsbæjar til samtals á kosningaskrifstofu Viðreisnar á fimmtudaginn, 7. maí, milli kl. 16:30 og 18:30 í Hamraborg 9 - þriðju hæð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Kópavogur Viðreisn Skóla- og menntamál Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson Skoðun Skoðun Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Sjá meira
Mikil umræða hefur verið um grunnskólamál að undanförnu, ekki síst um námsárangur, einkunnakerfi og lesskilning nemenda. Kópavogsbær getur ekki breytt einkunnakvarða nemenda því samkvæmt lögum ber skólum að fara eftir aðalnámskrá grunnskóla. Til að ná raunverulegum umbótum á námsárangri þarf að horfa til náms- og starfsumhverfis nemenda og kennara og þeirrar þjónustu sem börnin þurfa á að halda. Álag í starfi kennara hefur aukist og við verðum að skapa aðstæður sem gera kennurum kleift að sinna kjarnahlutverki sínu sem er kennsla. Það eru ekki öll börn sem fá skólaúrræði eða stuðning við hæfi sem verður að bregðast við. Góð menntun og snemmtæk íhlutun á fyrstu skólaárum er ein mikilvægasta fjárfesting samfélagsins. Öll börn eiga rétt á skólaúrræði við hæfi Í íslensku samfélagi eru lög um að skóli eigi að vera fyrir alla, skóli án aðgreiningar. Í okkar samfélagi eru sérskólar og sérdeildir fyrir nemendur sem þurfa annað og sérhæfðara námsumhverfi. Mikilvægt er að allir nemendur fái viðeigandi skólaúrræði sem hentar þeirra þörfum. Í Kópavogi eru þessi úrræði hins vegar takmörkuð. Foreldrar geta sótt um sérskóla eða sérdeildir einu sinni á ári fyrir börn sín og er aðsókn mikil miðað við fjölda plássa. Það er ástæða fyrir því að foreldrar sækja um í sérúrræðum fyrir börnin sín og þegar foreldrar vita að hverfandi líkur eru á að barn þeirra komist að í viðeigandi úrræði er það óásættanlegt. Kerfið nær því ekki að þjónusta öll þau börn sem þurfa á sérhæfðu skólaúrræði að halda. Það er nauðsynlegt að bregðast við þessari stöðu með því að efla úrræði, fjölga plássum, stofna nýjan sérskóla eða styrkja sérfræðiþjónustu innan skólanna. Börn eiga rétt á menntun við hæfi. Fleiri sérfræðinga á gólfið Nemendahópurinn hefur breyst undanfarinn áratug og kallar á aukna og fjölbreyttari sérfræðiþjónustu. Mikilvægt er að börn fái aðgang að viðeigandi stuðningi sem fyrst. Þó að aðgengi að sálfræðingi, hjúkrunarfræðingi, námsráðgjafa og talmeinafræðingi sé til staðar í grunnskólum Kópavogs, er ljóst að þörf er á fleiri fagstéttum. Sérstaklega er þörf á að efla aðkomu þroskaþjálfa, atferlisfræðinga, iðjuþjálfa og félagsráðgjafa innan skólanna sjálfra. Með því að færa þjónustuna nær daglegu skólastarfi má styðja betur við bæði nemendur og kennara. Endurskoða stærð námshópa Kennarar og foreldrar hafa kallað eftir minni námshópum. Sífellt færri kennarar sjá sér fært að taka að sér hlutverk umsjónarkennara vegna aukins álags. Nemendahópar í dag eru fjölbreyttari en áður sem eykur álag á kennara sem eru að gera sitt besta til að koma til móts við þarfir allra nemenda. Í Kópavogi var sett þak á stærð námshópa á yngsta stigi, 22-24 nemendur, sem er skref í rétta átt. Hins vegar er of mikið bil á milli leik- og grunnskóla. Á síðasta ári leikskóla er gjarnan miðað við 8-10 börn á hvern kennara. Nokkrum vikum síðar, við upphaf grunnskóla, geta allt að 22 nemendur verið í hóp hjá einum kennara sem er meira en tvöföldun á örfáum vikum. Þetta er mikið stökk fyrir ung börn sem eru að aðlagast nýju og stærra umhverfi. Á mið- og unglingastigi geta hópar hins vegar farið upp í 28-29 nemendur. Auknar kröfur í kennslustofunni svo sem fjölbreyttari nemendahópar og meiri stuðningsþarfir gera það að verkum að stórir námshópar eru engum í hag. Nauðsynlegt er að endurskoða viðmið um stærð námshópa og laga þau að breyttum aðstæðum. Sterkari tengsl í minni námshópum Minni námshópar skapa betri aðstæður til að mynda traust tengsl á milli nemenda og kennara. Kennarar gegna lykilhlutverki í að grípa nemendur sem eiga undir högg að sækja, og í minni hópum eykst möguleikinn á að bregðast snemma við. Þetta á ekki síst við nemendur með fjölbreyttan bakgrunn, þar á meðal börn með annað móðurmál en íslensku, börn með aðrar áskoranir svo sem krefjandi hegðun eða mikla vanlíðan. Með minni hópum gefst kennurum betra svigrúm til að styðja hvern og einn nemanda sem eykur líkur á árangri. Með þessum hætti er hægt að taka betur utan um alla nemendur og því er mikilvægt að endurskoða stærð námshópa með hag nemenda og kennara að leiðarljósi. Öflugir skólar - horfum til framtíðar Við í Viðreisn viljum gera grunnskóla Kópavogs eftirsóknarverða þar sem faglegt starf fær að blómstra. Með því að bæta starfsumhverfi, minnka álag og styrkja stoðkerfið innan skólanna er hægt að skapa betri aðstæður fyrir bæði nemendur og kennara. Með markvissum aðgerðum getum við byggt upp öflugt menntakerfi sem skilar raunverulegum árangri fyrir börnin og samfélagið í heild. Börnin okkar eru framtíðin. María Ellen Steingrímsdóttir er oddviti Viðreisnar í Kópavogi og Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skólastjóri og 4. sæti á lista Viðreisnar í KópavogiHöfundar bjóða kennurum og öðru starfsfólki í leik- og grunnskólum Kópavogsbæjar til samtals á kosningaskrifstofu Viðreisnar á fimmtudaginn, 7. maí, milli kl. 16:30 og 18:30 í Hamraborg 9 - þriðju hæð.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar