Vaxtahækkun gefin skýrt til kynna Samúel Karl Ólason skrifar 19. maí 2026 19:25 Una Jónsdóttir, aðalhagfræðingur Landsbankans. Vísir/Lýður Valberg Búast má við stýrivaxtahækkun um 0,25 prósentustig, samkvæmt aðalhagfræðingi Landsbankans. Hún segir forsvarsmenn Seðlabankans hafa gefið skýrt til kynna við síðustu ákvörðun að herða þyrfti taumhaldið. Það þyrfti að gera þó það gæti kælt hagkerfið. Una Jónsdóttir, aðalhagfræðingur Landsbankans, mætti í kvöldfréttir Sýnar í kvöld og ræddi stöðuna fyrir vaxtaákvörðun Seðlabankans, sem tilkynnt verður í fyrramálið. Hún sagði niðurstöðuna líklega hækkun. „Þá er það einna helst af því að verðbólguvæntingar hafa aukist mjög og það er hérna áhersluatriði hjá þeim að ná niður verðbólgu og sömuleiðis verðbólguvæntingum,“ sagði Una. Daði Már Kristófersson, fjármála- og efnahagsráðherra, sagði við fréttastofu í morgun að vaxtahækkun myndi ekki koma honum á óvart. Sjá einnig: „Ég er ekki vanur að setja á mig spádómshattinn“ Hagfræðideild Landsbankans birti í dag greiningu þar sem fram kemur að einkaneysla hafi dregist verulega saman í síðasta mánuði. Samdrátturinn hafi ekki verið meiri síðan á tímum Covid. „Við erum að sjá það að kortavelta er að dragast talsvert saman sem bendir svona til þess að einkaneyslan sé að hægja verulega á sér, í rauninni meira en við vorum upphaflega að gera ráð fyrir,“ sagði Una. Hún sagði þetta mögulega sýna að Íslendingar væru búnir að búa við talsvert háa vexti um nokkurt skeið og það hefði hægt á hagkerfinu. „Við vorum farin að sjá merki þess til dæmis á vinnumarkaði, atvinnuleysi aukist, fjöldi starfandi dregist saman. Við sjáum að það virðist vera minni eftirspurn eftir vinnuafli og þá er í rauninni ekkert skrýtið að það fari að koma fram í kortaveltutölum sem eru farnar að sýna svona mikinn samdrátt og þetta ætti í rauninni að styðja við peningastefnuna, það er að segja, ef að við sjáum þennan minni eftirspurnarþrýsting birtast í minni verðbólguþrýstingi.“ Una sagði líklegt að áhrif lækkunar virðisaukaskatts á eldsneyti muni sjást á maímælingum á vísitölu neysluverðs, sem birt verður í næstu viku. Við það gæti verðbólga farið undir fimm prósent, sem væri mjög jákvætt. „Þannig að þetta er að skila árangri en svo er það bara hitt að heimsmarkaðsverðshækkanir hafa verið mjög miklar á olíuverði og það svona vegur á móti og er svona aðeins að viðhalda þessum verðbólguþrýstingi þrátt fyrir þessa lækkun á virðisaukaskatti.“ Viðtalið við Unu má sjá í spilaranum hér að neðan. Seðlabankinn Efnahagsmál Verðlag Landsbankinn Mest lesið Á ég að festa vextina á húsnæðisláninu? Viðskipti innlent Sjö milljarðar gætu farið frá ríki til flugfélaga með sérlausn Viðskipti innlent Atli Þór til Almannaróms Viðskipti innlent Greiða 4,3 milljarða vegna sölu persónuupplýsinga Viðskipti erlent Útlit fyrir lökustu vínframleiðslu í tæp sjötíu ár Viðskipti erlent Markaðurinn verðleggur meiri verðbólgu eftir fjárlögin Viðskipti innlent Ferðamenn verða rukkaðir um aðgang að ferðamannastöðum Viðskipti innlent Reiðarslag, gríðarleg vonbrigði og „efnahagslegt flanerí“ Viðskipti innlent Bankaskattur hækkaður um 75 prósent Viðskipti innlent Gert ráð fyrir fimm milljarða afgangi Viðskipti innlent Fleiri fréttir Á ég að festa vextina á húsnæðisláninu? Atli Þór til Almannaróms Sjö milljarðar gætu farið frá ríki til flugfélaga með sérlausn Markaðurinn verðleggur meiri verðbólgu eftir fjárlögin Reiðarslag, gríðarleg vonbrigði og „efnahagslegt flanerí“ Færri tengifarþegar en fleiri komu til Íslands Ferðamenn verða rukkaðir um aðgang að ferðamannastöðum Bankaskattur hækkaður um 75 prósent Gert ráð fyrir fimm milljarða afgangi „Það er svona sem við stækkum þessa köku“ Bakarar í basli eftir bandarísk mistök Yfir sjö þúsund tóku þátt í Regluverðinum Stóð varla í lappirnar og fattaði að þau gætu ekki staðið í þessu lengur Hagnaðist um 58 milljónir og greiddi 67 í arð „Lán á bara að vera lán“ Komin með ný nöfn Jóhanna, Egill og dr. Tingting til Reykjavík Geothermal Malbiksmeistari stýrir Malbikstöðinni Svara ekki spurningum um mögulegar uppsagnir hjá NetApp Bankaskattar séu fimm sinnum hærri en í samanburðarlöndum Tómas einn vildi halda vöxtum óbreyttum Bláa lónið og Alfreð Gíslason verðlaunuð Skrifstofan á Íslandi lögð niður og óvissa um 75 störf Vísar ásökun um rógsherferð alfarið á bug Heiðar Guðjónsson um málshöfðun Gavia: „Það eru engin svik“ Skipta Citroën og Opel alfarið út fyrir Peugeot Tinna leiðir stefnumótun og viðskiptaþróun hjá Sjóvá Daði nýr framkvæmdastjóri hjá Coripharma Ráðinn framkvæmdastjóri BHM Gunnur Helgadóttir ráðin forstjóri Hrafnistu Sjá meira
Una Jónsdóttir, aðalhagfræðingur Landsbankans, mætti í kvöldfréttir Sýnar í kvöld og ræddi stöðuna fyrir vaxtaákvörðun Seðlabankans, sem tilkynnt verður í fyrramálið. Hún sagði niðurstöðuna líklega hækkun. „Þá er það einna helst af því að verðbólguvæntingar hafa aukist mjög og það er hérna áhersluatriði hjá þeim að ná niður verðbólgu og sömuleiðis verðbólguvæntingum,“ sagði Una. Daði Már Kristófersson, fjármála- og efnahagsráðherra, sagði við fréttastofu í morgun að vaxtahækkun myndi ekki koma honum á óvart. Sjá einnig: „Ég er ekki vanur að setja á mig spádómshattinn“ Hagfræðideild Landsbankans birti í dag greiningu þar sem fram kemur að einkaneysla hafi dregist verulega saman í síðasta mánuði. Samdrátturinn hafi ekki verið meiri síðan á tímum Covid. „Við erum að sjá það að kortavelta er að dragast talsvert saman sem bendir svona til þess að einkaneyslan sé að hægja verulega á sér, í rauninni meira en við vorum upphaflega að gera ráð fyrir,“ sagði Una. Hún sagði þetta mögulega sýna að Íslendingar væru búnir að búa við talsvert háa vexti um nokkurt skeið og það hefði hægt á hagkerfinu. „Við vorum farin að sjá merki þess til dæmis á vinnumarkaði, atvinnuleysi aukist, fjöldi starfandi dregist saman. Við sjáum að það virðist vera minni eftirspurn eftir vinnuafli og þá er í rauninni ekkert skrýtið að það fari að koma fram í kortaveltutölum sem eru farnar að sýna svona mikinn samdrátt og þetta ætti í rauninni að styðja við peningastefnuna, það er að segja, ef að við sjáum þennan minni eftirspurnarþrýsting birtast í minni verðbólguþrýstingi.“ Una sagði líklegt að áhrif lækkunar virðisaukaskatts á eldsneyti muni sjást á maímælingum á vísitölu neysluverðs, sem birt verður í næstu viku. Við það gæti verðbólga farið undir fimm prósent, sem væri mjög jákvætt. „Þannig að þetta er að skila árangri en svo er það bara hitt að heimsmarkaðsverðshækkanir hafa verið mjög miklar á olíuverði og það svona vegur á móti og er svona aðeins að viðhalda þessum verðbólguþrýstingi þrátt fyrir þessa lækkun á virðisaukaskatti.“ Viðtalið við Unu má sjá í spilaranum hér að neðan.
Seðlabankinn Efnahagsmál Verðlag Landsbankinn Mest lesið Á ég að festa vextina á húsnæðisláninu? Viðskipti innlent Sjö milljarðar gætu farið frá ríki til flugfélaga með sérlausn Viðskipti innlent Atli Þór til Almannaróms Viðskipti innlent Greiða 4,3 milljarða vegna sölu persónuupplýsinga Viðskipti erlent Útlit fyrir lökustu vínframleiðslu í tæp sjötíu ár Viðskipti erlent Markaðurinn verðleggur meiri verðbólgu eftir fjárlögin Viðskipti innlent Ferðamenn verða rukkaðir um aðgang að ferðamannastöðum Viðskipti innlent Reiðarslag, gríðarleg vonbrigði og „efnahagslegt flanerí“ Viðskipti innlent Bankaskattur hækkaður um 75 prósent Viðskipti innlent Gert ráð fyrir fimm milljarða afgangi Viðskipti innlent Fleiri fréttir Á ég að festa vextina á húsnæðisláninu? Atli Þór til Almannaróms Sjö milljarðar gætu farið frá ríki til flugfélaga með sérlausn Markaðurinn verðleggur meiri verðbólgu eftir fjárlögin Reiðarslag, gríðarleg vonbrigði og „efnahagslegt flanerí“ Færri tengifarþegar en fleiri komu til Íslands Ferðamenn verða rukkaðir um aðgang að ferðamannastöðum Bankaskattur hækkaður um 75 prósent Gert ráð fyrir fimm milljarða afgangi „Það er svona sem við stækkum þessa köku“ Bakarar í basli eftir bandarísk mistök Yfir sjö þúsund tóku þátt í Regluverðinum Stóð varla í lappirnar og fattaði að þau gætu ekki staðið í þessu lengur Hagnaðist um 58 milljónir og greiddi 67 í arð „Lán á bara að vera lán“ Komin með ný nöfn Jóhanna, Egill og dr. Tingting til Reykjavík Geothermal Malbiksmeistari stýrir Malbikstöðinni Svara ekki spurningum um mögulegar uppsagnir hjá NetApp Bankaskattar séu fimm sinnum hærri en í samanburðarlöndum Tómas einn vildi halda vöxtum óbreyttum Bláa lónið og Alfreð Gíslason verðlaunuð Skrifstofan á Íslandi lögð niður og óvissa um 75 störf Vísar ásökun um rógsherferð alfarið á bug Heiðar Guðjónsson um málshöfðun Gavia: „Það eru engin svik“ Skipta Citroën og Opel alfarið út fyrir Peugeot Tinna leiðir stefnumótun og viðskiptaþróun hjá Sjóvá Daði nýr framkvæmdastjóri hjá Coripharma Ráðinn framkvæmdastjóri BHM Gunnur Helgadóttir ráðin forstjóri Hrafnistu Sjá meira