Ekki í okkar nafni Hópur félagsmanna Samfylkingarinnar og óflokksbundið jafnaðarfólk skrifar 11. júní 2026 07:30 Núna í vikunni samþykkti Alþingi lög um brottvísunarbúðir og greiddu allir þingmenn Samfylkingarinnar atkvæði með frumvarpinu. Um er að ræða lokað úrræði þar sem fólk er frelsissvipt, án þess að hafa framið hér nokkurn glæp. Fjöldi umsagna mannréttindasamtaka barst þinginu þar sem þessum áformum var mótmælt og bent á önnur vægari úrræði. Eins og segir í umsögn Rauða krossins: „Rétt er að hnykkja á að það að þurfa að flýja og óska alþjóðlegrar verndar annars þjóðríkis telst aldrei saknæmt athæfi“. Í umsögn Íslandsdeildar Amnesty segir: „Frumvarpið er með þeim hætti að það felur í sér hættu á fjölþættum og alvarlegum mannréttindabrotum gegn þeim hópi sem frumvarpið beinist að, sem gjarnan er í viðkvæmri stöðu fyrir.“ Í stefnu Samfylkingarinnar sem samþykkt var á síðasta landsfundi flokksins segir að nálgun flokksins í málefnum umsækjenda um alþjóðlega vernd skuli vera „út frá grunngildum jafnaðarstefnunnar með mannúð og virðingu fyrir mannréttindum að leiðarljósi“. Þar segir jafnframt: „Þá leggur Samfylkingin áherslu á réttaröryggi og mannhelgi umsækjenda um alþjóðlega vernd og þeirra sem hafa fengið synjun, þ.m.t. einstaklinga í umborinni dvöl, og leggst gegn varðhaldsvistun nema í undantekningartilvikum þegar nauðsyn ber til og engin önnur úrræði duga.“ Í ljósi þessarar yfirlýstu stefnu er ótækt að sjá að þingflokkur Samfylkingarinnar hafi samþykkt lög sem innleiða einmitt varðhaldsvistun í þessum málaflokki, en lögin fjalla ekkert um „önnur úrræði“, sem grípa mætti til áður en til varðhaldsvistunar kemur. Gagnrýni á málið hefur einnig að miklu marki snúið að því að ótækt væri að fangelsa börn í þessum brottvísunarbúðum. Í meðförum nefndar var þeirri breytingu komið inn í lokaútgáfu frumvarpsins, að útbúa skyldi sérstakar brottvísunarbúðir fyrir barnafjölskyldur. Breytir það engu um að um frelsissviptingu barna er að ræða, sem brýtur gegn ákvæðum Barnasáttmálans eins og fjöldi samtaka á borð við Barnaheill og UNICEF hafa bent á. Þá segir í stefnu Samfylkingarinnar um umsækjendur um alþjóðlega vernd:„Mikilvægt er að tekið sé tillit til þarfa og aðstæðna barna í samræmi við Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna sem lögfestur var hérlendis að frumkvæði Samfylkingarinnar.“ Þessi krappa hægri beygja í stefnu flokksins hefur ekki verið rædd á vettvangi flokksins og er að okkar mati í andstöðu við meginstefnu hans og grundvallarsjónarmið. Þá er rétt að doka við og íhuga pólitíska vegferð sem er í andstöðu við sjónarmið mannréttindasamtaka, sjónarmið mannúðar og mildi – á meðan þingmenn Sjálfstæðisflokksins hrósa Samfylkingunni fyrir „sinnaskiptin“. Með þessu opna bréfi mótmælum við þessari lagasetningu um brottvísunarbúðir. Við krefjumst þess að framkvæmd laganna verði stöðvuð þar til tryggt hefur verið að börn verði ekki frelsissvipt vegna stöðu foreldra. Við krefjumst þess jafnframt að Samfylkingin taki málið til formlegrar umræðu á vettvangi flokksins og endurskoði afstöðu sína í samræmi við samþykkta stefnu flokksins um mannúð, réttaröryggi og mannhelgi umsækjenda um alþjóðlega vernd. Þessi ólög eru ekki í okkar nafni sett. Undirrituð eru félagar í Samfylkingunni eða óflokksbundið jafnaðarfólk, Aðalheiður BirgisdóttirAlbína Hulda PálsdóttirAlexandra Ýr van ErvenAnna Lára SteindalAnna Margrét ÓlafsdóttirArna Sigríður AlbertsdóttirArnór Bjarki SvarfdalAuður Alfa ÓlafsdóttirBjarni JónssonBjörgvin G. SigurðssonDóra MagnúsdóttirEiríkur HermannssonEiríkur HjálmarssonEiríkur RögnvaldssonGréta Dögg ÞórisdóttirGuðmundur Andri ThorssonGuðmundur Rúnar ÁrnasonGuðrún Jóna JónsdóttirHalla GunnarsdóttirHalla HalldórsdóttirHaukur JónassonHrannar Björn ArnarssonIngibjörg StefánsdóttirIngiríður HalldórsdóttirÍda FinnbogadóttirJasmina VajzovicJónína Marta ÁrnadóttirKatarzyna KubiśKolbeinn Arnaldur DalrympleKolbrún Lára KjartansdóttirKristinn Örn JóhannessonKristjana FengerLilja Hrönn Önnudóttir HrannarsdóttirLinda Rún JónsdóttirMargrét Gauja MagnúsdóttirMargrét M. NorðdahlMargrét TryggvadóttirNichole Leigh MostyOddný HarðardóttirPáll HalldórssonRósanna AndrésdóttirSabine LeskopfSigfús Ómar HöskuldssonSiggeir F. ÆvarssonSigrún SkaftadóttirSigurður Ingi R. GuðmundssonSoffía SigurðardóttirSólveig ÁsgrímsdóttirStefán Jón HafsteinStein Olav RomsloSvala JónsdóttirVilborg Kristín OddsdóttirVilhjálmur ÞorsteinssonÞorvaldur SverrissonÞórarinn Snorri Sigurgeirsson Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Samfylkingin Brottfararstöð fyrir útlendinga Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson Skoðun Skoðun Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir skrifar Sjá meira
Núna í vikunni samþykkti Alþingi lög um brottvísunarbúðir og greiddu allir þingmenn Samfylkingarinnar atkvæði með frumvarpinu. Um er að ræða lokað úrræði þar sem fólk er frelsissvipt, án þess að hafa framið hér nokkurn glæp. Fjöldi umsagna mannréttindasamtaka barst þinginu þar sem þessum áformum var mótmælt og bent á önnur vægari úrræði. Eins og segir í umsögn Rauða krossins: „Rétt er að hnykkja á að það að þurfa að flýja og óska alþjóðlegrar verndar annars þjóðríkis telst aldrei saknæmt athæfi“. Í umsögn Íslandsdeildar Amnesty segir: „Frumvarpið er með þeim hætti að það felur í sér hættu á fjölþættum og alvarlegum mannréttindabrotum gegn þeim hópi sem frumvarpið beinist að, sem gjarnan er í viðkvæmri stöðu fyrir.“ Í stefnu Samfylkingarinnar sem samþykkt var á síðasta landsfundi flokksins segir að nálgun flokksins í málefnum umsækjenda um alþjóðlega vernd skuli vera „út frá grunngildum jafnaðarstefnunnar með mannúð og virðingu fyrir mannréttindum að leiðarljósi“. Þar segir jafnframt: „Þá leggur Samfylkingin áherslu á réttaröryggi og mannhelgi umsækjenda um alþjóðlega vernd og þeirra sem hafa fengið synjun, þ.m.t. einstaklinga í umborinni dvöl, og leggst gegn varðhaldsvistun nema í undantekningartilvikum þegar nauðsyn ber til og engin önnur úrræði duga.“ Í ljósi þessarar yfirlýstu stefnu er ótækt að sjá að þingflokkur Samfylkingarinnar hafi samþykkt lög sem innleiða einmitt varðhaldsvistun í þessum málaflokki, en lögin fjalla ekkert um „önnur úrræði“, sem grípa mætti til áður en til varðhaldsvistunar kemur. Gagnrýni á málið hefur einnig að miklu marki snúið að því að ótækt væri að fangelsa börn í þessum brottvísunarbúðum. Í meðförum nefndar var þeirri breytingu komið inn í lokaútgáfu frumvarpsins, að útbúa skyldi sérstakar brottvísunarbúðir fyrir barnafjölskyldur. Breytir það engu um að um frelsissviptingu barna er að ræða, sem brýtur gegn ákvæðum Barnasáttmálans eins og fjöldi samtaka á borð við Barnaheill og UNICEF hafa bent á. Þá segir í stefnu Samfylkingarinnar um umsækjendur um alþjóðlega vernd:„Mikilvægt er að tekið sé tillit til þarfa og aðstæðna barna í samræmi við Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna sem lögfestur var hérlendis að frumkvæði Samfylkingarinnar.“ Þessi krappa hægri beygja í stefnu flokksins hefur ekki verið rædd á vettvangi flokksins og er að okkar mati í andstöðu við meginstefnu hans og grundvallarsjónarmið. Þá er rétt að doka við og íhuga pólitíska vegferð sem er í andstöðu við sjónarmið mannréttindasamtaka, sjónarmið mannúðar og mildi – á meðan þingmenn Sjálfstæðisflokksins hrósa Samfylkingunni fyrir „sinnaskiptin“. Með þessu opna bréfi mótmælum við þessari lagasetningu um brottvísunarbúðir. Við krefjumst þess að framkvæmd laganna verði stöðvuð þar til tryggt hefur verið að börn verði ekki frelsissvipt vegna stöðu foreldra. Við krefjumst þess jafnframt að Samfylkingin taki málið til formlegrar umræðu á vettvangi flokksins og endurskoði afstöðu sína í samræmi við samþykkta stefnu flokksins um mannúð, réttaröryggi og mannhelgi umsækjenda um alþjóðlega vernd. Þessi ólög eru ekki í okkar nafni sett. Undirrituð eru félagar í Samfylkingunni eða óflokksbundið jafnaðarfólk, Aðalheiður BirgisdóttirAlbína Hulda PálsdóttirAlexandra Ýr van ErvenAnna Lára SteindalAnna Margrét ÓlafsdóttirArna Sigríður AlbertsdóttirArnór Bjarki SvarfdalAuður Alfa ÓlafsdóttirBjarni JónssonBjörgvin G. SigurðssonDóra MagnúsdóttirEiríkur HermannssonEiríkur HjálmarssonEiríkur RögnvaldssonGréta Dögg ÞórisdóttirGuðmundur Andri ThorssonGuðmundur Rúnar ÁrnasonGuðrún Jóna JónsdóttirHalla GunnarsdóttirHalla HalldórsdóttirHaukur JónassonHrannar Björn ArnarssonIngibjörg StefánsdóttirIngiríður HalldórsdóttirÍda FinnbogadóttirJasmina VajzovicJónína Marta ÁrnadóttirKatarzyna KubiśKolbeinn Arnaldur DalrympleKolbrún Lára KjartansdóttirKristinn Örn JóhannessonKristjana FengerLilja Hrönn Önnudóttir HrannarsdóttirLinda Rún JónsdóttirMargrét Gauja MagnúsdóttirMargrét M. NorðdahlMargrét TryggvadóttirNichole Leigh MostyOddný HarðardóttirPáll HalldórssonRósanna AndrésdóttirSabine LeskopfSigfús Ómar HöskuldssonSiggeir F. ÆvarssonSigrún SkaftadóttirSigurður Ingi R. GuðmundssonSoffía SigurðardóttirSólveig ÁsgrímsdóttirStefán Jón HafsteinStein Olav RomsloSvala JónsdóttirVilborg Kristín OddsdóttirVilhjálmur ÞorsteinssonÞorvaldur SverrissonÞórarinn Snorri Sigurgeirsson
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar