Hvers vegna venjulegt launafólk á að segja JÁ? Margrét Högnadóttir skrifar 23. júlí 2026 17:01 Sýnið okkur samninginn! Við lifum í landi þar sem leikreglurnar eru hannaðar fyrir fáeina útvalda en fátæktargildrurnar fyrir okkur hin. Sem venjulegur launamaður og neytandi á Íslandi fylgist ég með umræðunni um Evrópusambandið og nýjan gjaldmiðil með vaxandi undrun. Hræðsluáróðurinn sem dælt er yfir okkur daglega er orðinn hjákátlegur. Okkur er sagt að við eigum ekki einu sinni að skoða hvað er í boði. Að við eigum að segja nei í blindni. Ég segi: Sýnið okkur samninginn og leyfið þjóðinni að dæma! Vítahringur krónunnar: Leikvöllur auðvaldsins. Horfum á staðreyndirnar í okkar daglega lífi. Þú mætir í vinnuna, ert með ágætis laun á pappírnum en þegar upp er staðið átt þú ekki neitt eftir í lok mánaðarins. Af hverju? Vegna þess að við búum við íslensku verðtrygginguna – stærsta ránstæki sögunnar. Þegar verðbólgan hleypur upp hækka húsnæðislánin okkar og leigan um tugi eða hundruð þúsunda á mánuði. Lánið þitt getur stokkið úr 320.000 krónum í 400.000 krónur á einni nóttu. Á sama tíma sitja bankarnir, fjármagnseigendurnir og stóru útgerðirnar í fullkomnu skjóli. Þau gera upp í evrum eða dollurum til að verja eigin hagnað, en neyða okkur, verkafólkið í landinu, til að bera alla áhættuna og dýrtíðina af krónunni. Þetta er hrein vitleysa og hana verður að stöðva. Hræðsluáróðurinn skotinn í kaf. Andstæðingar ESB mæta í sjónvarpsstúdíó og segja að við megum ekki missa sjálfstæði okkar. En um hvaða sjálfstæði eru þeir að tala? Er það sjálfstæði almennings til að fara á hausinn þegar maki veikist og fer á hjúkrunarheimili, þar sem Tryggingastofnun (TR) helmingar tekjurnar á meðan bankinn heldur áfram að hækka lánið? Skjótum þessum fullyrðingum í kaf: Við missum ekki verkfallsréttinn eða íslenska módelið: ESB setur aðeins lágmarkskröfur til að vernda verkafólk gegn vinnuþrælkun og geðþótta stórfyrirtækja. Ef íslenskir kjarasamningar bjóða betri réttindi – eins og 32 til 36 stunda vinnuviku – þá trompar betri rétturinn alltaf. ESB breytir því ekki þér í óhag. Evran verndar þá sem minnst mega sín: Í Evrópu þekkist ekki sú geðveiki að húsnæðislán hækki í takt við verðbólgu. Með evrunni veist þú nákvæmlega hver afborgunin þín er í hverjum mánuði. Það gefur fólki á föstum launum þann fyrirsjáanleika sem þarf til að lifa, og eldri borgurum til að lifa áhyggjulaus ævikvöld – hvort sem það er á Íslandi eða á Spáni. Lægra matarverð og endir á einokun: Innlenda fákeppnin óttast ekkert meira en evrópska samkeppni. Með því að opna markaðinn og afnema innflutningstolla myndi daglega lífið og matarkarfan verða ódýrari, sem munar mest um fyrir þá sem eru með venjuleg laun eða eftirlaun. Leyfið okkur að sjá! Að segja „NEI“ við því að sjá samning er eins og að neita að skoða launaseðilinn sinn eða kaupsamning um íbúð. Það er ekkert fullveldisafsal fólgið í því að klára viðræður og leggja niðurstöðuna í dóm þjóðarinnar í lýðræðislegri þjóðaratkvæðagreiðslu. Ef samningurinn verður lélegur fyrir okkar auðlindir þá getum við einfaldlega kosið nei þá. En að láta auðmannaelítuna og kvótaeigendurna hræða okkur til að skoða ekki einu sinni valkostina er að samþykkja að þeir haldi áfram að leika sér með líf og afkomu íslensks verkafólks. Ég ætla að kjósa JÁ til að sjá samninginn. Ég ætla að kjósa með buddunni minni, með fjölskyldunni minni og gegn séríslenskri dýrtíð. Ég hvet alla almenna launamenn til að gera það sama. Höfundur hefur gegnt hlutverki trúnaðarmanns hjá Sameyki. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson Skoðun Landsleikar RÚV! Sigurlín Margrét Sigurðardóttir Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson Skoðun Hvar eru þingmenn NV-kjördæmis? Sigurður Páll Jónsson Skoðun Opið bréf til Húnboga Þórs Árnasonar Margrét Rut Eddudóttir Skoðun Noregur styrkir EES – Ísland verður að fylgja Rögnvaldur Guðmundsson Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson Skoðun Við erum ekki jafn ömurleg og við höldum Þorsteinn Tjörvi Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Bókasöfnin okkar Hrönn Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Skildi hugmynd Trumps vera “sleggjan” sem allir eru að leita af. Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Opið bréf til Húnboga Þórs Árnasonar Margrét Rut Eddudóttir skrifar Skoðun Hvar eru þingmenn NV-kjördæmis? Sigurður Páll Jónsson skrifar Skoðun Noregur styrkir EES – Ísland verður að fylgja Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Landsleikar RÚV! Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Við erum ekki jafn ömurleg og við höldum Þorsteinn Tjörvi Sigurðsson skrifar Skoðun Bjórinn sem slapp við suðurferðina Elís Pétur Elísson skrifar Skoðun Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson skrifar Skoðun Baráttan er ekki búin Mordekaí Elí Esrason skrifar Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Að tala um dauðann er að tala um lífið Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Til hamingju Reykjanesbær með leikskólana okkar Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Sjá meira
Sýnið okkur samninginn! Við lifum í landi þar sem leikreglurnar eru hannaðar fyrir fáeina útvalda en fátæktargildrurnar fyrir okkur hin. Sem venjulegur launamaður og neytandi á Íslandi fylgist ég með umræðunni um Evrópusambandið og nýjan gjaldmiðil með vaxandi undrun. Hræðsluáróðurinn sem dælt er yfir okkur daglega er orðinn hjákátlegur. Okkur er sagt að við eigum ekki einu sinni að skoða hvað er í boði. Að við eigum að segja nei í blindni. Ég segi: Sýnið okkur samninginn og leyfið þjóðinni að dæma! Vítahringur krónunnar: Leikvöllur auðvaldsins. Horfum á staðreyndirnar í okkar daglega lífi. Þú mætir í vinnuna, ert með ágætis laun á pappírnum en þegar upp er staðið átt þú ekki neitt eftir í lok mánaðarins. Af hverju? Vegna þess að við búum við íslensku verðtrygginguna – stærsta ránstæki sögunnar. Þegar verðbólgan hleypur upp hækka húsnæðislánin okkar og leigan um tugi eða hundruð þúsunda á mánuði. Lánið þitt getur stokkið úr 320.000 krónum í 400.000 krónur á einni nóttu. Á sama tíma sitja bankarnir, fjármagnseigendurnir og stóru útgerðirnar í fullkomnu skjóli. Þau gera upp í evrum eða dollurum til að verja eigin hagnað, en neyða okkur, verkafólkið í landinu, til að bera alla áhættuna og dýrtíðina af krónunni. Þetta er hrein vitleysa og hana verður að stöðva. Hræðsluáróðurinn skotinn í kaf. Andstæðingar ESB mæta í sjónvarpsstúdíó og segja að við megum ekki missa sjálfstæði okkar. En um hvaða sjálfstæði eru þeir að tala? Er það sjálfstæði almennings til að fara á hausinn þegar maki veikist og fer á hjúkrunarheimili, þar sem Tryggingastofnun (TR) helmingar tekjurnar á meðan bankinn heldur áfram að hækka lánið? Skjótum þessum fullyrðingum í kaf: Við missum ekki verkfallsréttinn eða íslenska módelið: ESB setur aðeins lágmarkskröfur til að vernda verkafólk gegn vinnuþrælkun og geðþótta stórfyrirtækja. Ef íslenskir kjarasamningar bjóða betri réttindi – eins og 32 til 36 stunda vinnuviku – þá trompar betri rétturinn alltaf. ESB breytir því ekki þér í óhag. Evran verndar þá sem minnst mega sín: Í Evrópu þekkist ekki sú geðveiki að húsnæðislán hækki í takt við verðbólgu. Með evrunni veist þú nákvæmlega hver afborgunin þín er í hverjum mánuði. Það gefur fólki á föstum launum þann fyrirsjáanleika sem þarf til að lifa, og eldri borgurum til að lifa áhyggjulaus ævikvöld – hvort sem það er á Íslandi eða á Spáni. Lægra matarverð og endir á einokun: Innlenda fákeppnin óttast ekkert meira en evrópska samkeppni. Með því að opna markaðinn og afnema innflutningstolla myndi daglega lífið og matarkarfan verða ódýrari, sem munar mest um fyrir þá sem eru með venjuleg laun eða eftirlaun. Leyfið okkur að sjá! Að segja „NEI“ við því að sjá samning er eins og að neita að skoða launaseðilinn sinn eða kaupsamning um íbúð. Það er ekkert fullveldisafsal fólgið í því að klára viðræður og leggja niðurstöðuna í dóm þjóðarinnar í lýðræðislegri þjóðaratkvæðagreiðslu. Ef samningurinn verður lélegur fyrir okkar auðlindir þá getum við einfaldlega kosið nei þá. En að láta auðmannaelítuna og kvótaeigendurna hræða okkur til að skoða ekki einu sinni valkostina er að samþykkja að þeir haldi áfram að leika sér með líf og afkomu íslensks verkafólks. Ég ætla að kjósa JÁ til að sjá samninginn. Ég ætla að kjósa með buddunni minni, með fjölskyldunni minni og gegn séríslenskri dýrtíð. Ég hvet alla almenna launamenn til að gera það sama. Höfundur hefur gegnt hlutverki trúnaðarmanns hjá Sameyki.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar