Það sem mamma og pabbi kenndu mér Gréta María Grétarsdóttir skrifar 4. ágúst 2026 09:32 Í vikunni fór ég, eins og oft áður, í Breiðholtslaug. Ef ég er á ferðinni fyrir hádegi kemur fyrir að ég rekist þar á pabba, sem er nánast daglegur gestur. Þegar ég var að fara ofan í laugina og hann að koma upp úr sagði hann mér að karlarnir hefðu sagt að nú yrði hann að tala við dóttur sína vegna þess að ég vildi segja já í ágúst. Pabbi svaraði einfaldlega að börnin hans hefðu alltaf mátt hafa sínar eigin skoðanir. Ég brosti og sagði að þau mamma mættu vera stolt af því að hafa alið okkur sex systkinin upp þannig að við lærðum að mynda okkur okkar eigin skoðanir. Ég er þakklát fyrir að mér var kennt að hlusta á ólík sjónarmið, kynna mér gögn og taka upplýstar ákvarðanir. Fyrir mér er það kjarninn í kosningunum 29. ágúst. Um hvað er kosið? Við erum ekki að kjósa um að ganga í Evrópusambandið. Við erum að kjósa um hvort Ísland eigi að hefja að nýju formlegar viðræður um mögulega aðild og fá fram samningsniðurstöðu sem þjóðin getur síðan metið. Viðræðurnar eru ekki aðeins upplýsingasöfnun. Þær eru hluti af aðildarferli og enginn á að lofa að niðurstaðan verði góð. En ég heyri oft sagt: „Það er ekkert um að semja.“ Það er rétt að Ísland getur ekki endurskrifað grundvallarreglur ESB. Viðræðurnar snúast hins vegar meðal annars um framkvæmd, aðlögun, sérlausnir og hvort hægt sé að verja íslenska hagsmuni nægilega vel. Ég heyri líka að betra sé að standa utan ESB. Það getur vel orðið niðurstaðan. EES-samningurinn hefur þjónað Íslandi vel og það eru lögmæt rök fyrir núverandi stöðu. En hvernig getum við hafnað samningi sem hefur ekki verið gerður? Það er rétt að aðildarviðræður kosta tíma og fjármuni. En þær skuldbinda Ísland ekki sjálfkrafa til aðildar. Ef niðurstaða aðildarviðræðnanna er óásættanleg ætti þjóðin að hafna henni. Mér finnst gott að búa á Íslandi og ég er stolt af því sem við höfum byggt upp. En það að Ísland sé gott land þýðir ekki að við eigum aldrei að kanna hvort við getum gert betur. Mér var allavega kennt að kynna mér gögn og hlusta áður en ég mynda mér skoðun. Það hefur reynst mér vel hingað til og þess vegna mun ég kjósa já 29. ágúst — ekki vegna þess að ég hafi fyrirfram samþykkt ESB-aðild, heldur vegna þess að ég tel að þjóðin eigi að fá að sjá samningsniðurstöðu og þá getum við raunverulega myndað okkur skoðun byggða á gögnum. Höfundur er verkfræðingur og stjórnarmaður í SJÁ. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson Skoðun Skoðun Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Sjá meira
Í vikunni fór ég, eins og oft áður, í Breiðholtslaug. Ef ég er á ferðinni fyrir hádegi kemur fyrir að ég rekist þar á pabba, sem er nánast daglegur gestur. Þegar ég var að fara ofan í laugina og hann að koma upp úr sagði hann mér að karlarnir hefðu sagt að nú yrði hann að tala við dóttur sína vegna þess að ég vildi segja já í ágúst. Pabbi svaraði einfaldlega að börnin hans hefðu alltaf mátt hafa sínar eigin skoðanir. Ég brosti og sagði að þau mamma mættu vera stolt af því að hafa alið okkur sex systkinin upp þannig að við lærðum að mynda okkur okkar eigin skoðanir. Ég er þakklát fyrir að mér var kennt að hlusta á ólík sjónarmið, kynna mér gögn og taka upplýstar ákvarðanir. Fyrir mér er það kjarninn í kosningunum 29. ágúst. Um hvað er kosið? Við erum ekki að kjósa um að ganga í Evrópusambandið. Við erum að kjósa um hvort Ísland eigi að hefja að nýju formlegar viðræður um mögulega aðild og fá fram samningsniðurstöðu sem þjóðin getur síðan metið. Viðræðurnar eru ekki aðeins upplýsingasöfnun. Þær eru hluti af aðildarferli og enginn á að lofa að niðurstaðan verði góð. En ég heyri oft sagt: „Það er ekkert um að semja.“ Það er rétt að Ísland getur ekki endurskrifað grundvallarreglur ESB. Viðræðurnar snúast hins vegar meðal annars um framkvæmd, aðlögun, sérlausnir og hvort hægt sé að verja íslenska hagsmuni nægilega vel. Ég heyri líka að betra sé að standa utan ESB. Það getur vel orðið niðurstaðan. EES-samningurinn hefur þjónað Íslandi vel og það eru lögmæt rök fyrir núverandi stöðu. En hvernig getum við hafnað samningi sem hefur ekki verið gerður? Það er rétt að aðildarviðræður kosta tíma og fjármuni. En þær skuldbinda Ísland ekki sjálfkrafa til aðildar. Ef niðurstaða aðildarviðræðnanna er óásættanleg ætti þjóðin að hafna henni. Mér finnst gott að búa á Íslandi og ég er stolt af því sem við höfum byggt upp. En það að Ísland sé gott land þýðir ekki að við eigum aldrei að kanna hvort við getum gert betur. Mér var allavega kennt að kynna mér gögn og hlusta áður en ég mynda mér skoðun. Það hefur reynst mér vel hingað til og þess vegna mun ég kjósa já 29. ágúst — ekki vegna þess að ég hafi fyrirfram samþykkt ESB-aðild, heldur vegna þess að ég tel að þjóðin eigi að fá að sjá samningsniðurstöðu og þá getum við raunverulega myndað okkur skoðun byggða á gögnum. Höfundur er verkfræðingur og stjórnarmaður í SJÁ.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar