Íslenskir kjósendur eða evrópskir embættismenn? Ólafur Hannesson skrifar 4. ágúst 2026 11:03 Spurningin sem þú þarft að spyrja þig áður en þú svarar spurningunni í þjóðaratkvæðagreiðslunni 29. ágúst næstkomandi er einföld. Hvort vilt þú að íslenskir kjósendur eða evrópskir embættismenn ráði örlögum hér á Íslandi í komandi framtíð? Okkur getur oft fundist eins og við höfum ekkert um málin hér heima að segja eða að við ráðum engu. Við höfum þó tækifæri til að kjósa fólk á a.m.k. fjögurra ára fresti og þess á milli höfum við Íslendingar fádæma aðgang að okkar kjörnu fulltrúum til að segja frá okkar skoðunum og reynslu. Þetta er fjársjóður sem við kunnum ekki að meta, og mögulega ekki fyrr en að við missum hann að fólk áttar sig á því. Þetta býr fólkið í Evrópu ekki við. Fyrir utan fjarlægð þeirra við kjörna fulltrúa sína þá bætast við tengslarofið sem venjulegt fólk á við embættiskerfið í Brussel. Fólkið sem starfar við að setja reglur ESB fjarlægist hið venjulega fólk. Þrátt fyrir að vera frá hinum og þessum ríkjum innan ESB og telur sig bara eins og alla hina , þá er þetta hópur sem býr við veruleika kerfisins, það verður samdauna lífinu innan embættiskerfisins. Þetta gerir það að verkum að regluverkið sem sett er getur virkað eins og það sé ekki alveg í tengslum við raunveruleika innan mismunandi ríkja ESB. Með þessu er ég ekki að segja að hinn evrópski embættismaður sé slæmur, alls ekki, þetta er fólk eins og ég og þú. Það er hins vegar kerfið sem tekur yfir og fólkið hrífst með. Allt sem gert er kemur eflaust af góðum hug í upphafi, en verandi með 27 mjög ólík ríki innanborðs þá segir það sig sjálft að kerfið sem ætlar að ná utan um sem flesta, verður fjarlægt öllum að lokum. Fjölbreytni ríkjanna gerir regluverkinu erfitt að rúmast fyrir alla svo að vel sé, lægsti samnefnari eða sterkustu hagsmunirnir ráða oft ríkjum. Viljum við virkilega færa valdið sem er hjá kjósendum hérlendis yfir í krumlurnar á embættisliði í Brussel sem engan veginn tengir við lífið hér á landi. Viljum við færa okkur undir vald annara ríkja sem taka auðvitað ákvarðanir byggða á eigin hagsmunum fram yfir okkar hagsmuni þegar á hólminn er komið. Við höfum í dag pálmann í höndunum, við höfum hafsjó af tækifærum og höfum smægðina með okkur að mörgu leyti sem veitir okkur víðtækari tækifæri en við hefðum sem hefðbundið ESB ríki. Innan ESB erum við bara eitt ríki af þá 28 þar sem röddin okkar drukknar innan 27 annara á alþjóðavettvangi á meðan í dag stöndum við sem Ísland, frjáls eyja með eina rödd. Ég vil að valdið sé áfram hjá íslenskum kjósendum, ég mun því kjósa nei þann 29. ágúst. Höfundur er framkvæmdarstjóri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson Skoðun Skoðun Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Sjá meira
Spurningin sem þú þarft að spyrja þig áður en þú svarar spurningunni í þjóðaratkvæðagreiðslunni 29. ágúst næstkomandi er einföld. Hvort vilt þú að íslenskir kjósendur eða evrópskir embættismenn ráði örlögum hér á Íslandi í komandi framtíð? Okkur getur oft fundist eins og við höfum ekkert um málin hér heima að segja eða að við ráðum engu. Við höfum þó tækifæri til að kjósa fólk á a.m.k. fjögurra ára fresti og þess á milli höfum við Íslendingar fádæma aðgang að okkar kjörnu fulltrúum til að segja frá okkar skoðunum og reynslu. Þetta er fjársjóður sem við kunnum ekki að meta, og mögulega ekki fyrr en að við missum hann að fólk áttar sig á því. Þetta býr fólkið í Evrópu ekki við. Fyrir utan fjarlægð þeirra við kjörna fulltrúa sína þá bætast við tengslarofið sem venjulegt fólk á við embættiskerfið í Brussel. Fólkið sem starfar við að setja reglur ESB fjarlægist hið venjulega fólk. Þrátt fyrir að vera frá hinum og þessum ríkjum innan ESB og telur sig bara eins og alla hina , þá er þetta hópur sem býr við veruleika kerfisins, það verður samdauna lífinu innan embættiskerfisins. Þetta gerir það að verkum að regluverkið sem sett er getur virkað eins og það sé ekki alveg í tengslum við raunveruleika innan mismunandi ríkja ESB. Með þessu er ég ekki að segja að hinn evrópski embættismaður sé slæmur, alls ekki, þetta er fólk eins og ég og þú. Það er hins vegar kerfið sem tekur yfir og fólkið hrífst með. Allt sem gert er kemur eflaust af góðum hug í upphafi, en verandi með 27 mjög ólík ríki innanborðs þá segir það sig sjálft að kerfið sem ætlar að ná utan um sem flesta, verður fjarlægt öllum að lokum. Fjölbreytni ríkjanna gerir regluverkinu erfitt að rúmast fyrir alla svo að vel sé, lægsti samnefnari eða sterkustu hagsmunirnir ráða oft ríkjum. Viljum við virkilega færa valdið sem er hjá kjósendum hérlendis yfir í krumlurnar á embættisliði í Brussel sem engan veginn tengir við lífið hér á landi. Viljum við færa okkur undir vald annara ríkja sem taka auðvitað ákvarðanir byggða á eigin hagsmunum fram yfir okkar hagsmuni þegar á hólminn er komið. Við höfum í dag pálmann í höndunum, við höfum hafsjó af tækifærum og höfum smægðina með okkur að mörgu leyti sem veitir okkur víðtækari tækifæri en við hefðum sem hefðbundið ESB ríki. Innan ESB erum við bara eitt ríki af þá 28 þar sem röddin okkar drukknar innan 27 annara á alþjóðavettvangi á meðan í dag stöndum við sem Ísland, frjáls eyja með eina rödd. Ég vil að valdið sé áfram hjá íslenskum kjósendum, ég mun því kjósa nei þann 29. ágúst. Höfundur er framkvæmdarstjóri.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar