Gervigreindin sparar tíma og peninga Karl Steinar Óskarsson skrifar 7. október 2026 13:31 Hún skipuleggur vikumatseðilinn, fyllir körfuna og sýnir mér hugmyndir að heimilinu en ég fer yfir tillögurnar og tek ákvörðunina Fyrir mér er gervigreind ekki lengur framandi framtíðartækni. Hún er orðin hagnýtt verkfæri sem hjálpar mér að undirbúa verkefni, bera saman ólíka kosti og koma hlutunum í verk. Ég nota gervigreind nánast á hverjum degi. Ekki vegna þess að ég hafi ákveðið að tileinka mér einhverja sérstaka tækni, heldur vegna þess að hún nýtist við ósköp venjuleg verkefni. Ég get fengið hjálp við að velja efni og lit á pallinn, skipuleggja vikuinnkaup eða sjá hugmynd að húsgögnum í stofunni á mynd áður en ég kaupi nokkuð. Í öllum þessum dæmum tekur gervigreindin að sér undirbúning sem annars kostar mig tíma. Hún safnar saman valkostum, setur upp fyrsta kast og bendir á það sem þarf að athuga. Ég fer yfir niðurstöðuna, leiðrétti hana og tek ákvörðunina. Þannig nýtist tæknin án þess að ég afhendi henni stjórnina. Framkvæmdirnar byrja með betri undirbúningi Þegar ég ætla að mála útihurð, bera á pall eða gera við eitthvað heima byrja spurningarnar áður en verkfærin eru tekin fram. Ég get lýst undirlaginu, sagt hvað hefur áður verið notað og tekið fram hvaða búnað ég á. Út frá því fæ ég tillögu að verkferli, lista yfir efni og áætlun um það magn sem þarf. Mynd af yfirborði, tæki eða hlut getur líka gefið gagnlegar vísbendingar um hvað þarf að skoða. Þetta minnkar líkurnar á óþarfa ferð í verslun eða röngum innkaupum. Áður en ég hefst handa ber ég þó ráðleggingarnar saman við leiðbeiningar framleiðanda og leita til fagmanns þegar verkið krefst þess. Vikuinnkaupin byrja í samtali Vikuinnkaupin sýna vel hversu mikinn tíma má spara. Ég segi hversu margir verða heima og á hvaða aldri þeir eru, hvers konar máltíðir við viljum, hvað er þegar til og hvaða vörur við kaupum reglulega. Ef við viljum tvær fiskmáltíðir eða einhver á heimilinu borðar ekki tiltekið hráefni tek ég það fram. Tillögurnar miðast því við okkar heimili. Gervigreindin kemur síðan með hugmyndir að vikumatseðli og uppskrift fylgir alltaf hverri máltíð. Ég get beðið um rétti sem við höfum ekki prófað áður eða eitthvað sem hentar annasömum kvöldum. Þannig prófum við ýmislegt nýtt og skemmtilegt í stað þess að festast í sömu réttunum viku eftir viku. Þegar ég er sáttur við matseðilinn verður til innkaupalisti. Með mínu leyfi getur gervigreindin farið inn á minn aðgang í snjallversluninni, fundið vörurnar og sett þær í körfuna. Ég þarf því ekki að leita að hverri vöru fyrir sig eða muna allt sem vantar. Ef kostnaðurinn er of hár get ég beðið um ódýrari tillögu áður en lengra er haldið. Þegar karfan er tilbúin fer ég yfir hana. Ég breyti magni, tek vörur út eða vel aðra tegund. Að því loknu klára ég kaupin og vel heimsendingu. Kaupin fara ekki í gegn nema ég samþykki þau. Gervigreindin sér um tímafrekan undirbúning en valið og greiðslan eru hjá mér. Miðað við innkaupaútgjöld okkar áður en við tókum þetta verklag upp hefur fjölskyldan sparað um 40.000 krónur á mánuði. Að auki sparast töluverður tími. Breytingar á heimilinu verða sýnilegar Gervigreindin getur líka hjálpað mér þegar ég velti fyrir mér breytingum á heimilinu. Ég get sent inn mynd af stofunni, gefið upp mál og lýst óskum um liti, lýsingu og húsgögn. Ég tek einnig fram fjárhagsrammann og hvaða hlutir eiga að vera áfram. Síðan fæ ég myndir sem sýna nokkrar mögulegar útfærslur á herberginu. Ég get síðan beðið um aðra liti, breytta uppröðun eða ódýrari útgáfu og séð áhrifin á nýrri mynd. Þegar hugmyndin er komin í réttan farveg get ég óskað eftir tillögum að húsgögnum, ljósum og mottum ásamt tenglum á vefsíður þar sem vörurnar fást. Hún getur hjálpað mér að bera saman verð, stærðir og framboð, en ég staðfesti upplýsingarnar alltaf á vef seljanda áður en ég kaupi. Þegar ég veit ekki hvar ég á að byrja Margt í daglegu lífi tefst vegna þess að ég veit ekki hvar ég á að byrja. Tæki birtir villukóða, nýjan búnað þarf að setja upp eða langar leiðbeiningar reynast óskýrar. Þá get ég beðið um einfalda skýringu og skref sem ég get fylgt í réttri röð. Stundum er gagnlegasta niðurstaðan sú að rétt sé að hætta og kalla til sérfræðing. Það sparar líka tíma og getur komið í veg fyrir skemmdir eða óþarfa áhættu. Þá veit ég fyrr hvenær ég get haldið áfram sjálfur og hvenær ég þarf fagmann. Samtalið skerpir hugmyndina Gervigreindin nýtist mér líka við að móta hugmyndir og setja verkefni í röð. Ég get lagt fram drög að texta og beðið um skýrara orðalag, fengið mótrök við hugmynd eða spurningar sem ég hafði ekki sjálfur hugsað út í. Ég get einnig fengið stutta samantekt á löngu efni áður en ég les það nánar. Fyrsta svarið þarf ekki að vera fullkomið. Ég útskýri betur, leiðrétti forsendur og bið um aðra nálgun þegar þess þarf. Niðurstaðan þróast í samtalinu og verður smám saman betur sniðin að verkefninu. Lokaákvörðunin er mín Gervigreind getur haft rangt fyrir sér og stundum svarað af meira öryggi en innistæða er fyrir. Ég staðfesti því mikilvægar upplýsingar, sérstaklega þegar þær varða heilsu, fjármál, lög eða öryggi. Sama gildir þegar ég leyfi henni að vinna á mínum aðgangi. Leyfið þarf að vera skýrt og ég þarf að sjá hvað hún hefur gert áður en ég samþykki nokkuð. Gervigreindin má útbúa körfuna en hún á ekki að ganga frá kaupunum án minnar yfirferðar. Fyrir mér felst stærsti ávinningurinn í því að leiðin frá hugmynd að framkvæmd verður styttri. Gervigreindin málar ekki fyrir mig, eldar ekki matinn og flytur ekki húsgögnin. Hún hjálpar mér að undirbúa verkið, sjá valkostina og komast af stað. Hún sér um fyrsta kastið. Ég fer yfir það og hef lokaorðið. Höfundur er deildarstjóri fiskeldis hjá Matvælastofnun. Greinin er skrifuð í eigin nafni og endurspeglar persónuleg fagleg sjónarmið höfundar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Karl Steinar Óskarsson Mest lesið Saklaus uns Diljá ákveður annað Íris Erlingsdóttir Skoðun Hvar eru gögnin að baki ákvörðuninni? Gréta María Grétarsdóttir Skoðun SÁÁ í uppnámi – Mín sýn sem aðstandandi Harpa Hildiberg Böðvarsdóttir Skoðun Er einkavæðingin hættulegri en gervigreindin? Kristján Logason Skoðun Hver fær reikninginn? Ingibjörg Isaksen Skoðun Styrkleikar barna og ungmenna – grunnur að betri líðan og námsárangri Steinn Jóhannsson Skoðun Þegar kjarabarátta kennara bitnar á börnunum Sigvaldi Egill Lárusson Skoðun „Samningsfrelsi“ braskara eða leigubremsa? Jón Ferdínand Estherarson Skoðun Heimskuleg leigubremsa eða heimskulegir hagfræðingar? Stefán Ólafsson Skoðun Til varnar tjáningarfrelsi Hallmundur Albertsson Skoðun Skoðun Skoðun Heimskuleg leigubremsa eða heimskulegir hagfræðingar? Stefán Ólafsson skrifar Skoðun Gervigreindin sparar tíma og peninga Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Við segjum STOPP - verjum Seyðisfjörð og náttúru Íslands Benedikta Guðrún Svavarsdóttir skrifar Skoðun Landsvirkjun ætti að fjárfesta í íslensku reikniafli Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvar lendir sleggjan næst? Þorgrímur Sigmundsson skrifar Skoðun Gaur! Vertu töffari! Sveinn Waage skrifar Skoðun Mjög góður árangur fyrirbyggjandi ónæmisaðgerða gegn RSV hjá ungum börnum Valtýr Stefánsson Thors skrifar Skoðun Hver fær reikninginn? Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Styrkleikar barna og ungmenna – grunnur að betri líðan og námsárangri Steinn Jóhannsson skrifar Skoðun Hvar eru gögnin að baki ákvörðuninni? Gréta María Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er einkavæðingin hættulegri en gervigreindin? Kristján Logason skrifar Skoðun Saklaus uns Diljá ákveður annað Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Sameining lögregluumdæma – Tækifæri fyrir Búðardal Guðbrandur Tumi Gíslason skrifar Skoðun „Samningsfrelsi“ braskara eða leigubremsa? Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Einkunnakerfi í öngstræti Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Ekki einu sinni Margrét Einarsdóttir getur fullyrt það Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Ég gerði tilraun til lýðræðislegrar uppreisnar í VG Hlynur Már Ragnheiðarson skrifar Skoðun Til varnar tjáningarfrelsi Hallmundur Albertsson skrifar Skoðun Hefur þú áhuga á námsárangri og líðan barna í Garðabæ? Almar Guðmundsson,Margrét Bjarnadóttir skrifar Skoðun Við getum í rauninni ekki tapað Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun SÁÁ í uppnámi – Mín sýn sem aðstandandi Harpa Hildiberg Böðvarsdóttir skrifar Skoðun Skaðaminnkun í sautján ár – og þörfin enn mikil Sóley Kristín Guðbjartsdóttir skrifar Skoðun Verður Grensásvegur hjarta tónlistar í Reykjavík? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Þegar kerfið verður hluti af vandanum Arna Hrönn Aradóttir ,Sigríður Arndís Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Aðför að ferðaþjónustunni Helgi Kjartansson skrifar Skoðun Farsæld barna verður ekki tryggð án fjármagns Jóhanna Erla Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Endurhæfum Reykjalund - Þakkir frá stjórn Hollvina Reykjalundar Júlíus Þór Jónsson,Bárður H. Tryggvason,Erna Arnardóttir,Kolbrún Þorsteinsdóttir,Örn Kjærnested skrifar Skoðun Af hverju er efnahagur Íslands veikur? – Hvað getum við lært af Dönum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar kjarabarátta kennara bitnar á börnunum Sigvaldi Egill Lárusson skrifar Skoðun Reykjavík beygir af Brynhildur Bolladóttir skrifar Sjá meira
Hún skipuleggur vikumatseðilinn, fyllir körfuna og sýnir mér hugmyndir að heimilinu en ég fer yfir tillögurnar og tek ákvörðunina Fyrir mér er gervigreind ekki lengur framandi framtíðartækni. Hún er orðin hagnýtt verkfæri sem hjálpar mér að undirbúa verkefni, bera saman ólíka kosti og koma hlutunum í verk. Ég nota gervigreind nánast á hverjum degi. Ekki vegna þess að ég hafi ákveðið að tileinka mér einhverja sérstaka tækni, heldur vegna þess að hún nýtist við ósköp venjuleg verkefni. Ég get fengið hjálp við að velja efni og lit á pallinn, skipuleggja vikuinnkaup eða sjá hugmynd að húsgögnum í stofunni á mynd áður en ég kaupi nokkuð. Í öllum þessum dæmum tekur gervigreindin að sér undirbúning sem annars kostar mig tíma. Hún safnar saman valkostum, setur upp fyrsta kast og bendir á það sem þarf að athuga. Ég fer yfir niðurstöðuna, leiðrétti hana og tek ákvörðunina. Þannig nýtist tæknin án þess að ég afhendi henni stjórnina. Framkvæmdirnar byrja með betri undirbúningi Þegar ég ætla að mála útihurð, bera á pall eða gera við eitthvað heima byrja spurningarnar áður en verkfærin eru tekin fram. Ég get lýst undirlaginu, sagt hvað hefur áður verið notað og tekið fram hvaða búnað ég á. Út frá því fæ ég tillögu að verkferli, lista yfir efni og áætlun um það magn sem þarf. Mynd af yfirborði, tæki eða hlut getur líka gefið gagnlegar vísbendingar um hvað þarf að skoða. Þetta minnkar líkurnar á óþarfa ferð í verslun eða röngum innkaupum. Áður en ég hefst handa ber ég þó ráðleggingarnar saman við leiðbeiningar framleiðanda og leita til fagmanns þegar verkið krefst þess. Vikuinnkaupin byrja í samtali Vikuinnkaupin sýna vel hversu mikinn tíma má spara. Ég segi hversu margir verða heima og á hvaða aldri þeir eru, hvers konar máltíðir við viljum, hvað er þegar til og hvaða vörur við kaupum reglulega. Ef við viljum tvær fiskmáltíðir eða einhver á heimilinu borðar ekki tiltekið hráefni tek ég það fram. Tillögurnar miðast því við okkar heimili. Gervigreindin kemur síðan með hugmyndir að vikumatseðli og uppskrift fylgir alltaf hverri máltíð. Ég get beðið um rétti sem við höfum ekki prófað áður eða eitthvað sem hentar annasömum kvöldum. Þannig prófum við ýmislegt nýtt og skemmtilegt í stað þess að festast í sömu réttunum viku eftir viku. Þegar ég er sáttur við matseðilinn verður til innkaupalisti. Með mínu leyfi getur gervigreindin farið inn á minn aðgang í snjallversluninni, fundið vörurnar og sett þær í körfuna. Ég þarf því ekki að leita að hverri vöru fyrir sig eða muna allt sem vantar. Ef kostnaðurinn er of hár get ég beðið um ódýrari tillögu áður en lengra er haldið. Þegar karfan er tilbúin fer ég yfir hana. Ég breyti magni, tek vörur út eða vel aðra tegund. Að því loknu klára ég kaupin og vel heimsendingu. Kaupin fara ekki í gegn nema ég samþykki þau. Gervigreindin sér um tímafrekan undirbúning en valið og greiðslan eru hjá mér. Miðað við innkaupaútgjöld okkar áður en við tókum þetta verklag upp hefur fjölskyldan sparað um 40.000 krónur á mánuði. Að auki sparast töluverður tími. Breytingar á heimilinu verða sýnilegar Gervigreindin getur líka hjálpað mér þegar ég velti fyrir mér breytingum á heimilinu. Ég get sent inn mynd af stofunni, gefið upp mál og lýst óskum um liti, lýsingu og húsgögn. Ég tek einnig fram fjárhagsrammann og hvaða hlutir eiga að vera áfram. Síðan fæ ég myndir sem sýna nokkrar mögulegar útfærslur á herberginu. Ég get síðan beðið um aðra liti, breytta uppröðun eða ódýrari útgáfu og séð áhrifin á nýrri mynd. Þegar hugmyndin er komin í réttan farveg get ég óskað eftir tillögum að húsgögnum, ljósum og mottum ásamt tenglum á vefsíður þar sem vörurnar fást. Hún getur hjálpað mér að bera saman verð, stærðir og framboð, en ég staðfesti upplýsingarnar alltaf á vef seljanda áður en ég kaupi. Þegar ég veit ekki hvar ég á að byrja Margt í daglegu lífi tefst vegna þess að ég veit ekki hvar ég á að byrja. Tæki birtir villukóða, nýjan búnað þarf að setja upp eða langar leiðbeiningar reynast óskýrar. Þá get ég beðið um einfalda skýringu og skref sem ég get fylgt í réttri röð. Stundum er gagnlegasta niðurstaðan sú að rétt sé að hætta og kalla til sérfræðing. Það sparar líka tíma og getur komið í veg fyrir skemmdir eða óþarfa áhættu. Þá veit ég fyrr hvenær ég get haldið áfram sjálfur og hvenær ég þarf fagmann. Samtalið skerpir hugmyndina Gervigreindin nýtist mér líka við að móta hugmyndir og setja verkefni í röð. Ég get lagt fram drög að texta og beðið um skýrara orðalag, fengið mótrök við hugmynd eða spurningar sem ég hafði ekki sjálfur hugsað út í. Ég get einnig fengið stutta samantekt á löngu efni áður en ég les það nánar. Fyrsta svarið þarf ekki að vera fullkomið. Ég útskýri betur, leiðrétti forsendur og bið um aðra nálgun þegar þess þarf. Niðurstaðan þróast í samtalinu og verður smám saman betur sniðin að verkefninu. Lokaákvörðunin er mín Gervigreind getur haft rangt fyrir sér og stundum svarað af meira öryggi en innistæða er fyrir. Ég staðfesti því mikilvægar upplýsingar, sérstaklega þegar þær varða heilsu, fjármál, lög eða öryggi. Sama gildir þegar ég leyfi henni að vinna á mínum aðgangi. Leyfið þarf að vera skýrt og ég þarf að sjá hvað hún hefur gert áður en ég samþykki nokkuð. Gervigreindin má útbúa körfuna en hún á ekki að ganga frá kaupunum án minnar yfirferðar. Fyrir mér felst stærsti ávinningurinn í því að leiðin frá hugmynd að framkvæmd verður styttri. Gervigreindin málar ekki fyrir mig, eldar ekki matinn og flytur ekki húsgögnin. Hún hjálpar mér að undirbúa verkið, sjá valkostina og komast af stað. Hún sér um fyrsta kastið. Ég fer yfir það og hef lokaorðið. Höfundur er deildarstjóri fiskeldis hjá Matvælastofnun. Greinin er skrifuð í eigin nafni og endurspeglar persónuleg fagleg sjónarmið höfundar.
Skoðun Við segjum STOPP - verjum Seyðisfjörð og náttúru Íslands Benedikta Guðrún Svavarsdóttir skrifar
Skoðun Mjög góður árangur fyrirbyggjandi ónæmisaðgerða gegn RSV hjá ungum börnum Valtýr Stefánsson Thors skrifar
Skoðun Styrkleikar barna og ungmenna – grunnur að betri líðan og námsárangri Steinn Jóhannsson skrifar
Skoðun Hefur þú áhuga á námsárangri og líðan barna í Garðabæ? Almar Guðmundsson,Margrét Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Þegar kerfið verður hluti af vandanum Arna Hrönn Aradóttir ,Sigríður Arndís Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Endurhæfum Reykjalund - Þakkir frá stjórn Hollvina Reykjalundar Júlíus Þór Jónsson,Bárður H. Tryggvason,Erna Arnardóttir,Kolbrún Þorsteinsdóttir,Örn Kjærnested skrifar
Skoðun Af hverju er efnahagur Íslands veikur? – Hvað getum við lært af Dönum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar