Hinn óbreytti heimur

Mikið hefur verið rætt og ritað um árás hryðjuverkamanna á skotmörk í Bandaríkjunum 11. september 2001. Skyldi engan undra; um hræðilega atburði var að ræða sem haft hafa mikil áhrif á heimsbyggðina. Nú, tíu árum síðar, er hins vegar grátlegast að líta yfir farinn veg og sjá þau tækifæri sem glatast hafa til að gera heiminn sem við öll búum í að betri stað. Þeim var fórnað á altari eigin hagsmuna, hefndarþorsta og gamaldags heimsmyndar. Leiðtoga heimsins skorti áræði og þor til að breyta til hins betra.

Þar eru Íslendingar engin undantekning. Stjórnvöld hér á landi studdu hefndarárás Bandaríkjanna á Afganistan. Árás sem var illa skipulögð og – líkt og svo oft áður – algjörlega laus við áætlun um hvað tæki við þegar, og ef, vopnin hljóðnuðu. Samkvæmt skýrslu frá Sameinuðu þjóðunum féllu 2.777 almennir borgarar í Afganistan árið 2010. Fyrstu sex mánuði ársins 2011 eru þeir 1.462. Óbreyttir borgarar sem féllu í árásum hryðjuverkamannanna á Bandaríkin voru 2.977. Enginn þeirra saklausu borgara sem fallið hafa í Afganistan bar ábyrgð á þeim árásum. Þeim var fórnað á altari hagsmuna Bandaríkjanna. Auga fyrir auga, tönn fyrir tönn.

Innrásin í Írak er síðan sérkapítuli út af fyrir sig. Þeir íslenskir ráðamenn sem hana studdu munu seint geta þvegið skammarstimpilinn af sér. Ekki þurfti nema grunnskólaþekkingu á heimsmálum til að sjá í gegnum málatilbúnað innrásaraðila. Því miður bjuggu þeir sem um véluðu ekki yfir þeirri þekkingu. Eða bjuggu yfir henni en kusu að ljúga.

Innrásaraðilar hafa ekki einu sinni haft fyrir því að telja saman hve mörg saklaus mannslíf aðgerðir þeirra hafa kostað. Sömu aðilar og vita upp á hár hve margir Bandaríkjamenn féllu 11. september yppta öxlum og telja mannfall í Írak hjóm eitt. Tölurnar þar eru á bilinu 100 þúsund til rúmlega 1 milljón, allt eftir því hver telur og hvernig mannfall er skilgreint. Þetta studdu formenn Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks, innblásnir af lygum hagsmunaaðila. Og hafa ekki enn svarað fyrir.

Heimurinn breyttist 11. september 2001 er viðkvæði sem heyrist oft. Því miður er það ekki rétt. Sannleikurinn er nefnilega sá að heimurinn breyttist ekkert. Gamaldags hugsunarháttur ofbeldis og skiptingar í „okkur" og „hina" festist í sessi. Það eina sem breyttist var birtingarmynd þess hugsunarháttar.

Og jú, fyrir þau hundruð þúsunda sem hafa fallið fyrir vestrænum vopnum breyttist heimurinn vissulega. Þau voru myrt með blessun alþjóðasamfélagsins. Hvenær þeim verður reistur minnisvarði er hins vegar ekki vitað.