Leggja til víðtækar breytingar á búvörusamningum

Meirhluti atvinnuveganefndar samþykkti á fundi sínum í morgun víðtækar breytingar á frumvarpi um búvörulög en búvörusamningar sem undirritaðir voru af hálfu ríkisstjórnarinnar og Bændasamtaka Íslands síðastliðinn vetur hafa sætt mikilli gagnrýni. Tíu ára samningstíminn hefur meðal annars verið gagnrýndur sem og ákvæði um verðlagningu mjólkurvara.

Fyrst var greint frá breytingatillögunum í hádegisfréttum RÚV en Fréttablaðið fjallaði ítarlega um fyrirhugaðar breytingar á búvörusamningum fyrr í sumar. Jón Gunnarsson formaður atvinnuveganefndir segir að breytingarnar frá því frumvarpi sem lagt var fram í þinginu séu víðtækar.

„Í fyrsta lagi snýr þetta að tímalengd samningsins. Við útfærum endurskoðunarákvæðið árið 2019 þannig að þá skuli kosið að nýju um samninginn á meðal bænda og hann skuli aftur lagður fyrir Alþingi. Við leggjum mjög hörð fyrirmæli um það hvernig samningurinn skuli endurskoðaður með aðkomu allra hagsmunaðila, neytenda, verslunar og þjónustu og svo framvegis,“ segir Jón en hugmyndin er að á næstu árum fari fram nokkurs konar þjóðarsamtal um nýja stefnu í landbúnaðarmálum.

Þá verða ákvæði sem snúa að breytingum á verðmyndunarkerfi búvara felld út en inn í allsherjar endurskoðunina sem fram á að fara til ársins 2019 verður sérstaklega hugað að því hvernig verðmyndunarkerfi búvara skuli breytt.

„Það verðmyndunarkerfi sem við höfum í dag verður því áfram í gildi en við bætum inn ákvæðum sem segja til um að fulltrúar smærri framleiðenda skuli fá sæti í verðlagsnefnd búvara og tryggjum með öðrum hætti líka hagsmuni minni framleiðenda varðandi afhendingarverð á hrávöru og slíku.“

Jón segir að þessi atriði varðandi verðmyndunarkerfið hafi verið það sem Samkeppniseftirlitið gagnrýndi hvað mest í nýjum búvörusamningum og segir hann nefndina hafa til að mynda breytt aðkomu minni framleiðenda að verðlagsnefnd búvara í samræmi við tillögur eftirlitsins.

„Síðan er veruleg breyting fólgin í atriði sem tengist tollasamningnum við Evrópusambandið þar sem kveðið var á um að á næstu fjórum árum hefði trappast inn á markaðinn 230 tonn af erlendum sérostum í staðinn fyrir þau tuttugu tonn sem flytja má inn núna. Við leggjum til að þessi breyting taki gildi strax 1. janúar 2017, það er að þá verði strax heimilt að flytja inn 230 tonn af þessum ostum,“ segir Jón og bætir við að með þessu fái MS meðal annars aukna samkeppni. Ostarnir verða án tollverndar og þá verður úthlutunarreglum tollkvóta á þeim breytt þannig að þeir verða ekki boðið upp heldur verður varpað hlutkesti.

Í dag eru akkúrat tveir mánuðir þar til Alþingiskosningar fara fram og kveðst Jón vera bjartsýnn á að þingið nái að afgreiða búvörusamningana áður en þing verður rofið og gengið til kosninga. Hann segir að meirihlutinn telji mikilvægt að klára málið en að því verði ekki vísað frá eins og Björt framtíð hefur lagt til.

„Já, ég er mjög bjartsýnn á að þingið nái að klára þetta mál og önnur stór mál sem bíða afgreiðslu. Það er lagt upp með það og við höfum fast að því tvo mánuði til þingstarfa og menn eiga bara að nota tímann vel og klára þau góðu mál sem eru hér í farvatninu.“