Að­koma ríkis­stjórnar: Kynntu 42 að­gerðir til stuðnings lífs­kjara­samningnum

Ríkisstjórnin kynnti yfirlýsingu sína vegna lífskjarasamninga aðila vinnumarkaðarins á blaðamannafundi í Ráðherrabústaðnum í kvöld. Í tilkynningu frá forsætisráðuneytinu segir að um sé að ræða 42 aðgerðir og að heildarumfang á samningstímabilinu sé 80 milljarðar.

Í plaggi stjórnarinnar segir að fæðingarorlof muni lengjast úr níu mánuðum í tíu mánuði í byrjun árs 2020 og í byrjun árs 2021 verði fæðingarorlof tólf mánuðir. Komið verði á fót þriggja þrepa skattkerfi með nýju lágtekjuþrepi. Er miðað við að sú aðgerð auki ráðstöfunartekjur tekjulægsta hópsins um tíu þúsund krónur á mánuði. Þá haldist skattleysismörk föst að raunvirði á innleiðingartímabilinu og að því loknu hækki persónuafsláttur og skattþrep umfram verðbólgu sem nemi framleiðniaukningu.

Markvisst verði dregið úr samnýtingu sambúðaraðila á skattþrepum. Segir að samanlagt eigi breytingar á tekjuskattskerfi og barnabótum að geta aukið ráðstöfunartekjur fjögurra manna fjölskyldu um allt að 411 þúsund krónur á ári. Ríkisstjórnin kveðst ætla að ráðast í víðtækar aðgerðir í húsnæðismálum og uppbyggingu félagslegs húsnæðiskerfis. Þá skuli dregið úr vægi verðtryggingar og ný neytendalán miðist við vísitölu án húsnæðisliðar.

Ráðast skal í markvissar aðgerðir gegn félagslegum undirboðum Barnabætur verði hækkaðar um 16 prósent og dregið úr skerðingum barnabóta fyrir tekjulægri en skerðingarmörk fara þá frá árinu 2018 úr 242 í 325 þúsund krónur. Þegar kemur að húsnæðismálum segir enn fremur að heimild skuli veitt til að ráðstafa megi 3,5 prósent lífeyrisiðgjalds skattfrjálst til húsnæðiskaupa.

Sambúðarfólk með samtals 650.000 í mánaðarlaun gæti svo dæmi sé tekið valið að nýta 273.000 krónur árlega skattfrjálst til öflunar húsnæðis. Unnið skuli að því að óverðtryggð íbúðalán verði valkostur fyrir alla tekjuhópa. Heimild skuli veitt til að ráðstafa séreignarsparnaði inn á íbúðalán framlengd í tvö ár.

Þá segir að ríki og sveitarfélög munu stuðla að verðstöðugleika með því að hækka ekki gjaldskrár umfram 2,5% árið 2020 og minna ef verðbólga er minni.

Víðtæk sátt

Haft er eftir Katrínu Jakobsdóttur forsætisráðherra að aðgerðir stjórnvalda og þeir samningar sem nú hafi náðst á vinnumarkaði séu grundvöllur víðtækrar sáttar. Skapi þeir forsendur fyrir bæði félagslegan og efnahagslegan stöðugleika til langs tíma.

„Af hálfu stjórnvalda er um að ræða mikilvægar samfélagslegar umbætur, hvort sem um er að ræða réttlátara skattkerfi, uppbyggingu á félagslegu húsnæðiskerfi eða lengingu fæðingarorlofs; allt mun þetta styðja við aukna velsæld alls almennings og aukinn jöfnuð,“ segir Katrín.

Ein allra stærstu skattaaðgerð seinni ára

Í tilkynningunni á vef forsætisráðuneytisins er haft eftir Bjarna Benediktssyni, fjármála- og efnahagsráðherra, að stjórnvöld séu í færi til að styðja við ábyrga kjarasamninga vegna styrkrar stöðu ríkissjóðs.

„Lækkun tryggingagjalds hefur nýlega verið lögfest og nú verða skattar á launatekjur lækkaðir í áföngum. Til verður nýtt lægra skattþrep sem tryggir mestan ávinning, 10.000 kr. á mánuði, til þeirra tekjulægstu á vinnumarkaði. Það er viðbótar skattalækkun fyrir þennan hóp frá því sem nýlega var kynnt. Heildaráhrifin eru til um 20 milljarða skattalækkunar sem jafngildir um 10% af heildarskattstofninum. Því er um að ræða eina allra stærstu skattaaðgerð seinni ára,“ segir Bjarni.