Er húsið tómt? Bjarni Benediktsson skrifar 11. nóvember 2024 10:12 Í aðdraganda kosninga er eðlilega bitist um leiðina fram á við. Þar eru línur nú hratt að skýrast. Við tölum fyrir sígandi lukku, lægri álögum, minni ríkisrekstri og meira frelsi til atvinnu og athafna. Á miðjunni er mest talað um fortíðina, hvað hefði gengið miklu betur hefðu viðkomandi bara verið við völd. Á hinum endanum er svo allt önnur nálgun. Flokkarnir sem leiða vinstrimeirihlutann í Reykjavík vilja stærra ríki og hærri skatta. “Stórir skattstofnar” bornir uppi af almenningi eins og tekjuskattur bjóða upp á tækifæri í augum þeirra, grunnatvinnuvegir þjóðarinnar sömuleiðis. Tóm hús fá meira að segja sérstakan skatt. Svo á að bjóða landsmönnum evrópska vexti, en sleppa fylgifiskunum, eins og evrópskum launum, stöðnun í nýsköpun, yfir 15% atvinnuleysi yngra fólks o.s.frv. Allt eru þetta sjónarmið sem kosið verður um næstu mánaðamót, og hver frjáls sinna skoðana um þau. Öllu áhugaverðara er þegar mikill meiningarmunur er um staðreyndir dagsins í dag. Þeir sem hæst tala um nýja skatta eru samtímis á flótta, benda fingrum og fara með rangfærslur um miklar skattahækkanir síðasta áratug. Skattar hafa sannarlega lækkað Við búum í landi þar sem atvinnuleysi er hverfandi, kaupmáttur launa hvað mestur í heimi og lífskjör almennt framúrskarandi. Verðbólga hefur lækkað hratt og vextir fara lækkandi. Afkoma ríkissjóðs er langt umfram væntingar og skuldahlutföll heilbrigð. Á vinstri vængnum er engu að síður ævinlegt svartnætti hvert sem litið er, þó meira að segja sérlegur ráðgjafi Eflingar skrifi nú greinar um að lífskjör séu með ágætum og talar um fínstillingar. Skattar hafa lækkað verulega. Vegna breytinga frá 2013 er tekjuskattur einstaklinga 60 milljörðum lægri en hann væri ella. Árið 2019 réðumst við í umfangsmiklar skattalækkanir með áherslu á tekjulægstu hópana. Við höfum lækkað tryggingagjald, fellt niður tolla og vörugjöld, hækkað frítekjumörk fjármagnstekjuskatts og erfðafjárskatts, lækkað skattlagningu höfundarréttargreiðslna, innleitt fjölda nýrra skattahvata fyrir rannsóknir og þróun, grænar fjárfestingar og styrki til almannaheillastarfsemi. Við ætlum að halda áfram að lækka skatta á nýju kjörtímabili. Sterkt atvinnulíf er forsenda velferðar Fyrir 11 árum settum við okkur metnaðarfull markmið um 3,5% meðalhagvöxt á ári. Í því felst að hagkerfið okkar stækki sem því nemur. Þrátt fyrir áföll og heimsfaraldur tókst þetta upp á punkt og prik. Öflugra atvinnulíf, fleiri störf og stærri tækifæri eru grunnur þess að kaupmáttur ráðstöfunartekna landsmanna hefur aukist ellefu ár í röð. Þetta á við hvort sem horft er á kaupmátt bótagreiðslna, launa eða annarra mælikvarða og jafnvel þó tekið sé tillit til vaxtagreiðslna. Þetta er umtalsvert betri staða en nágrannar okkar á Norðurlöndum standa frammi fyrir, en þar eru skuldir heimila m.a. nokkuð hærri en hér. Frá 2013 hefur kaupmáttur hér vaxið fimmfalt hraðar en á Norðurlöndunum. Forgangsverkefnið Það sækir ekki mörg atkvæði að flytja langar tölur um orðna hluti, en til að eitthvað vit sé í umræðunni þarf a.m.k. að vera sammála um hver staðan er í raun. Til viðbótar við þær staðreyndir sem hér hafa verið nefndar er raunin líka sú að verðbólga og vextir hafa verið allt of há undanfarin misseri. Það er einfaldlega óásættanlegt að borga 10% húsnæðisvexti, sér í lagi fyrir þá sem eru nýkomnir inn á húsnæðismarkað. Lækkun verðbólgu og vaxta hefur þess vegnaverið forgangsverkefni mitt í ríkisstjórn og verður það áfram. Vextir eru nú teknir að lækka og verðbólgan er sú minnsta í þrjú ár. Mat sérfræðinga er að verðbólgan hjaðni áfram næstu mánuði og ef allt gengur eftir er líklegt að vextir lækki áfram í nóvember. Í fyrirliggjandi fjárlagafrumvarpi er aðhald, sem styður við markmið okkar allra um lækkun vaxta. Það er ábyrgð allra þingmanna að viðhalda því. Kosið um framtíð Íslands Eftir rúmar þrjár vikur kjósum við um framtíð Íslands. Þar mun Sjálfstæðisflokkurinn boða sömu sýn og hann hefur gert í næstum heila öld. Þar sem stjórnmálin snúast ekki um að finna stöðugt upp nýjar töfralausnir, heldur að undirbúa frekar jarðveginn svo fólk geti skapað lausnirnar eftir sínu höfði. Minni umsvif ríkisins þar sem við nýtum betur krafta einkaframtaksins. Meiri græn orkuframleiðsla svo nýta megi tækifærin um allt land. Einfaldara umhverfi fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki, sem eru undirstaða atvinnulífsins á Íslandi. Á þessum sama grunni byggjum við velferðina og fjölgum tækifærunum fyrir einstaklinga og fjölskyldur. Á þessum grunni hefur tekist að gera Ísland að einu af eftirsóknarverðustu samfélögum heims. Skattahækkanir eru ekki lausnin. Höfundur er forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Bjarni Benediktsson Skoðun: Alþingiskosningar 2024 Sjálfstæðisflokkurinn Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun Skoðun Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Sjá meira
Í aðdraganda kosninga er eðlilega bitist um leiðina fram á við. Þar eru línur nú hratt að skýrast. Við tölum fyrir sígandi lukku, lægri álögum, minni ríkisrekstri og meira frelsi til atvinnu og athafna. Á miðjunni er mest talað um fortíðina, hvað hefði gengið miklu betur hefðu viðkomandi bara verið við völd. Á hinum endanum er svo allt önnur nálgun. Flokkarnir sem leiða vinstrimeirihlutann í Reykjavík vilja stærra ríki og hærri skatta. “Stórir skattstofnar” bornir uppi af almenningi eins og tekjuskattur bjóða upp á tækifæri í augum þeirra, grunnatvinnuvegir þjóðarinnar sömuleiðis. Tóm hús fá meira að segja sérstakan skatt. Svo á að bjóða landsmönnum evrópska vexti, en sleppa fylgifiskunum, eins og evrópskum launum, stöðnun í nýsköpun, yfir 15% atvinnuleysi yngra fólks o.s.frv. Allt eru þetta sjónarmið sem kosið verður um næstu mánaðamót, og hver frjáls sinna skoðana um þau. Öllu áhugaverðara er þegar mikill meiningarmunur er um staðreyndir dagsins í dag. Þeir sem hæst tala um nýja skatta eru samtímis á flótta, benda fingrum og fara með rangfærslur um miklar skattahækkanir síðasta áratug. Skattar hafa sannarlega lækkað Við búum í landi þar sem atvinnuleysi er hverfandi, kaupmáttur launa hvað mestur í heimi og lífskjör almennt framúrskarandi. Verðbólga hefur lækkað hratt og vextir fara lækkandi. Afkoma ríkissjóðs er langt umfram væntingar og skuldahlutföll heilbrigð. Á vinstri vængnum er engu að síður ævinlegt svartnætti hvert sem litið er, þó meira að segja sérlegur ráðgjafi Eflingar skrifi nú greinar um að lífskjör séu með ágætum og talar um fínstillingar. Skattar hafa lækkað verulega. Vegna breytinga frá 2013 er tekjuskattur einstaklinga 60 milljörðum lægri en hann væri ella. Árið 2019 réðumst við í umfangsmiklar skattalækkanir með áherslu á tekjulægstu hópana. Við höfum lækkað tryggingagjald, fellt niður tolla og vörugjöld, hækkað frítekjumörk fjármagnstekjuskatts og erfðafjárskatts, lækkað skattlagningu höfundarréttargreiðslna, innleitt fjölda nýrra skattahvata fyrir rannsóknir og þróun, grænar fjárfestingar og styrki til almannaheillastarfsemi. Við ætlum að halda áfram að lækka skatta á nýju kjörtímabili. Sterkt atvinnulíf er forsenda velferðar Fyrir 11 árum settum við okkur metnaðarfull markmið um 3,5% meðalhagvöxt á ári. Í því felst að hagkerfið okkar stækki sem því nemur. Þrátt fyrir áföll og heimsfaraldur tókst þetta upp á punkt og prik. Öflugra atvinnulíf, fleiri störf og stærri tækifæri eru grunnur þess að kaupmáttur ráðstöfunartekna landsmanna hefur aukist ellefu ár í röð. Þetta á við hvort sem horft er á kaupmátt bótagreiðslna, launa eða annarra mælikvarða og jafnvel þó tekið sé tillit til vaxtagreiðslna. Þetta er umtalsvert betri staða en nágrannar okkar á Norðurlöndum standa frammi fyrir, en þar eru skuldir heimila m.a. nokkuð hærri en hér. Frá 2013 hefur kaupmáttur hér vaxið fimmfalt hraðar en á Norðurlöndunum. Forgangsverkefnið Það sækir ekki mörg atkvæði að flytja langar tölur um orðna hluti, en til að eitthvað vit sé í umræðunni þarf a.m.k. að vera sammála um hver staðan er í raun. Til viðbótar við þær staðreyndir sem hér hafa verið nefndar er raunin líka sú að verðbólga og vextir hafa verið allt of há undanfarin misseri. Það er einfaldlega óásættanlegt að borga 10% húsnæðisvexti, sér í lagi fyrir þá sem eru nýkomnir inn á húsnæðismarkað. Lækkun verðbólgu og vaxta hefur þess vegnaverið forgangsverkefni mitt í ríkisstjórn og verður það áfram. Vextir eru nú teknir að lækka og verðbólgan er sú minnsta í þrjú ár. Mat sérfræðinga er að verðbólgan hjaðni áfram næstu mánuði og ef allt gengur eftir er líklegt að vextir lækki áfram í nóvember. Í fyrirliggjandi fjárlagafrumvarpi er aðhald, sem styður við markmið okkar allra um lækkun vaxta. Það er ábyrgð allra þingmanna að viðhalda því. Kosið um framtíð Íslands Eftir rúmar þrjár vikur kjósum við um framtíð Íslands. Þar mun Sjálfstæðisflokkurinn boða sömu sýn og hann hefur gert í næstum heila öld. Þar sem stjórnmálin snúast ekki um að finna stöðugt upp nýjar töfralausnir, heldur að undirbúa frekar jarðveginn svo fólk geti skapað lausnirnar eftir sínu höfði. Minni umsvif ríkisins þar sem við nýtum betur krafta einkaframtaksins. Meiri græn orkuframleiðsla svo nýta megi tækifærin um allt land. Einfaldara umhverfi fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki, sem eru undirstaða atvinnulífsins á Íslandi. Á þessum sama grunni byggjum við velferðina og fjölgum tækifærunum fyrir einstaklinga og fjölskyldur. Á þessum grunni hefur tekist að gera Ísland að einu af eftirsóknarverðustu samfélögum heims. Skattahækkanir eru ekki lausnin. Höfundur er forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun