Hlýnun jarðar á að hafa mikil áhrif á maraþonhlaup í heimnum Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 6. nóvember 2025 12:01 Þessi ónefndi hlaupari reynir að kæla sig niður í Boston-maraþoninu. Getty/ Danielle Parhizkaran Maraþonhlaup verða enn meira krefjandi í framtíðinni ef marka má nýja rannsókn um breyttar aðstæður fyrir stærstu maraþonhlaup heimsins. Ný rannsókn heldur því fram að hækkandi hitastig um allan heim muni gera það erfiðara fyrir afreksíþróttafólk að slá heimsmet í maraþoni sem og fyrir almenna hlaupara að ná markmiðstímum sínum. Af þeim 221 hlaupum sem greind voru í skýrslu frá Climate Central sem gefin var út í síðustu viku, eru 86 prósent þeirra ólíkleg til að hafa kjöraðstæður fyrir hlaupara árið 2045. Þar á meðal er New York-maraþonið síðastliðinn sunnudag og hin sex stóru maraþonin í heiminum – London, Berlín, Tókýó, Chicago, Boston og Sydney. Marathon running is getting tougher 🥵Rising temperatures across the world is making it much more difficult for runners to perform at their peak 🌡️ pic.twitter.com/p3MzhUBbXY— BBC Sport (@BBCSport) November 2, 2025 Fyrir hlaupara geta afleiðingar þess að hlaupa í heitum aðstæðum verið alvarlegar. „Við höfum séð aftur og aftur þar sem íþróttafólk fellur í yfirlið vegna vökvaskorts og hitastreitu í hlaupum og tekur mánuði að jafna sig,“ sagði skoski langhlauparinn Mhairi Maclennan við CNN Sports. „Það hefur mjög veruleg áhrif á þykkt blóðsins, á hversu hratt líkaminn getur jafnað sig, á vökvabúskap þinn dögum saman, og einnig á getu þína til að æfa eftir slíka reynslu, sem getur síðan tafið fyrir öðrum afrekum og markmiðum sem þú ert að sækjast eftir.“ sagði Maclennan. Samkvæmt rannsókninni er kjörhitastig fyrir afrekskarla í maraþoni fjórar gráður á Celsíus og níu gráður fyrir afrekskonur. Í ár voru 69 prósent líkur á kjörhitastigi á keppnisdegi fyrir afrekskarla í Tókýó-maraþoninu, samkvæmt rannsókninni, en búist er við að þær líkur falli niður í 57 prósent eftir tuttugu ár. Búist er við að líkurnar í Boston-maraþoninu lækki úr 61 prósenti í 53 prósent fyrir sama flokk á sama tíma, en í London lækka þær úr 22 prósentum í 17 prósent. 🏃♂️🏃♀️🏃Running out of Cool Days...Researchers have found there is a “sweet spot” for marathon temperatures where runners perform their best. But as the planet warms, those optimal race-day conditions are becoming less likely. ⤵️ pic.twitter.com/tYnEpnuPPu— Climate Central (@ClimateCentral) October 30, 2025 Fyrir afrekskonur er einnig gert ráð fyrir að líkurnar á kjöraðstæðum minnki í fimm af sjö stóru maraþonunum fyrir árið 2045, þar sem líkurnar minnka um 10 prósent og 11 prósent eða meira í Sydney- og Berlínarmaraþonunum. Samkvæmt gögnum frá loftslagsvöktunarstofnuninni Copernicus var árið 2024 heitasta ár sem mælst hefur – 1,6 gráðum á Celsíus hlýrra en tímabilið áður en menn byrjuðu að brenna miklu magni af jarðefnaeldsneyti. Það sló fyrra met sem sett var árið 2023. Líkamsrækt við hærra hitastig veldur meira álagi á líkamann – sérstaklega við mikinn raka – og vökvunarstefna íþróttamanns verður enn mikilvægari. Í Berlínarmaraþoninu í september náði hitinn óvenjulega háum 24 gráðum á Celsíus en í Tókýó- og Londonmaraþonunum fór hitinn yfir 20 gráður á Celsíus. Það verður að taka það fram að Reykjavíkurmaraþonið þótti ekki nógu merkilegt til að fá að vera með í þessari rannsókn en niðurstöðurnar má finna hér. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Náðu í börn látins liðsfélaga svo þau gætu verið með á gullmyndinni Sport Notuðu ranga mynd af nýlátinni íþróttastjörnu Sport „Ég er himinlifandi með úrslitin og baráttuandann“ Enski boltinn Carrick er enn ósigraður og Sesko aftur hetjan Enski boltinn Ofbeldisfulli pabbinn fær að mæta á mót en synirnir verða ekki þar Sport „Ég trúi á sjálfan mig“ Enski boltinn Vonn þakkar lækni fyrir að vera enn með tvo fætur Sport „Allir sem halda að þeir geti falið sig á bak við lyklaborðið ættu að hugsa sig tvisvar um“ Enski boltinn Í hefndarhug til Íslands eftir „fíaskóið“ á EM Handbolti Sló met Íslands en hættir vegna veikinda dóttur sinnar Fótbolti Fleiri fréttir Notuðu ranga mynd af nýlátinni íþróttastjörnu Náðu í börn látins liðsfélaga svo þau gætu verið með á gullmyndinni „Ég er himinlifandi með úrslitin og baráttuandann“ „Ég trúi á sjálfan mig“ Carrick er enn ósigraður og Sesko aftur hetjan „Allir sem halda að þeir geti falið sig á bak við lyklaborðið ættu að hugsa sig tvisvar um“ Sænsku konurnar sigursælustu konur Ólympíuleikanna Þakkar opinskáum liðsfundi fyrir frammistöðu Arsenal á móti Tottenham Unnu þriðja leikinn í röð án Alberts Úrslitaleikur Reykjavíkurmóts karla á miðvikudagskvöld Sleit hásin í sumar og er núna með sársaukafull útbrot FIFA vill að meiddir leikmenn verði utan vallar í eina mínútu Aron Einar fór fram úr Eiði Smára Vonn þakkar lækni fyrir að vera enn með tvo fætur „Það sem er búið að gera í allan vetur virkar ekki“ Ofbeldisfulli pabbinn fær að mæta á mót en synirnir verða ekki þar Prestianni fær ekki að spila gegn Real Madrid „Sammála að þetta sé dýfa en þú þarft að gera þetta“ Með brotnar tennur og lausan kjálkalið eftir samstuð Öryggisgæsla landsliðsins aukin og engir sénsar teknir Sló met Íslands en hættir vegna veikinda dóttur sinnar „Hann var farþegi í þessum leik“ Stjórinn sem sótti Viktor og seldi Orra rekinn úr starfi KSÍ fylgist með framvindu mála í Mexíkó Fór á skeljarnar og vann svo Ólympíugull Birtu rasískan viðbjóð sem beindist að fjórum leikmönnum Í hefndarhug til Íslands eftir „fíaskóið“ á EM Landsleikur Íslands í Mexíkó í hættu? Kvörtuðu yfir of miklum snjó á Vetrarólympíuleikunum Sjáðu tvennurnar, bakhrindinguna og dramað í lokin hjá Liverpool Sjá meira
Ný rannsókn heldur því fram að hækkandi hitastig um allan heim muni gera það erfiðara fyrir afreksíþróttafólk að slá heimsmet í maraþoni sem og fyrir almenna hlaupara að ná markmiðstímum sínum. Af þeim 221 hlaupum sem greind voru í skýrslu frá Climate Central sem gefin var út í síðustu viku, eru 86 prósent þeirra ólíkleg til að hafa kjöraðstæður fyrir hlaupara árið 2045. Þar á meðal er New York-maraþonið síðastliðinn sunnudag og hin sex stóru maraþonin í heiminum – London, Berlín, Tókýó, Chicago, Boston og Sydney. Marathon running is getting tougher 🥵Rising temperatures across the world is making it much more difficult for runners to perform at their peak 🌡️ pic.twitter.com/p3MzhUBbXY— BBC Sport (@BBCSport) November 2, 2025 Fyrir hlaupara geta afleiðingar þess að hlaupa í heitum aðstæðum verið alvarlegar. „Við höfum séð aftur og aftur þar sem íþróttafólk fellur í yfirlið vegna vökvaskorts og hitastreitu í hlaupum og tekur mánuði að jafna sig,“ sagði skoski langhlauparinn Mhairi Maclennan við CNN Sports. „Það hefur mjög veruleg áhrif á þykkt blóðsins, á hversu hratt líkaminn getur jafnað sig, á vökvabúskap þinn dögum saman, og einnig á getu þína til að æfa eftir slíka reynslu, sem getur síðan tafið fyrir öðrum afrekum og markmiðum sem þú ert að sækjast eftir.“ sagði Maclennan. Samkvæmt rannsókninni er kjörhitastig fyrir afrekskarla í maraþoni fjórar gráður á Celsíus og níu gráður fyrir afrekskonur. Í ár voru 69 prósent líkur á kjörhitastigi á keppnisdegi fyrir afrekskarla í Tókýó-maraþoninu, samkvæmt rannsókninni, en búist er við að þær líkur falli niður í 57 prósent eftir tuttugu ár. Búist er við að líkurnar í Boston-maraþoninu lækki úr 61 prósenti í 53 prósent fyrir sama flokk á sama tíma, en í London lækka þær úr 22 prósentum í 17 prósent. 🏃♂️🏃♀️🏃Running out of Cool Days...Researchers have found there is a “sweet spot” for marathon temperatures where runners perform their best. But as the planet warms, those optimal race-day conditions are becoming less likely. ⤵️ pic.twitter.com/tYnEpnuPPu— Climate Central (@ClimateCentral) October 30, 2025 Fyrir afrekskonur er einnig gert ráð fyrir að líkurnar á kjöraðstæðum minnki í fimm af sjö stóru maraþonunum fyrir árið 2045, þar sem líkurnar minnka um 10 prósent og 11 prósent eða meira í Sydney- og Berlínarmaraþonunum. Samkvæmt gögnum frá loftslagsvöktunarstofnuninni Copernicus var árið 2024 heitasta ár sem mælst hefur – 1,6 gráðum á Celsíus hlýrra en tímabilið áður en menn byrjuðu að brenna miklu magni af jarðefnaeldsneyti. Það sló fyrra met sem sett var árið 2023. Líkamsrækt við hærra hitastig veldur meira álagi á líkamann – sérstaklega við mikinn raka – og vökvunarstefna íþróttamanns verður enn mikilvægari. Í Berlínarmaraþoninu í september náði hitinn óvenjulega háum 24 gráðum á Celsíus en í Tókýó- og Londonmaraþonunum fór hitinn yfir 20 gráður á Celsíus. Það verður að taka það fram að Reykjavíkurmaraþonið þótti ekki nógu merkilegt til að fá að vera með í þessari rannsókn en niðurstöðurnar má finna hér.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Náðu í börn látins liðsfélaga svo þau gætu verið með á gullmyndinni Sport Notuðu ranga mynd af nýlátinni íþróttastjörnu Sport „Ég er himinlifandi með úrslitin og baráttuandann“ Enski boltinn Carrick er enn ósigraður og Sesko aftur hetjan Enski boltinn Ofbeldisfulli pabbinn fær að mæta á mót en synirnir verða ekki þar Sport „Ég trúi á sjálfan mig“ Enski boltinn Vonn þakkar lækni fyrir að vera enn með tvo fætur Sport „Allir sem halda að þeir geti falið sig á bak við lyklaborðið ættu að hugsa sig tvisvar um“ Enski boltinn Í hefndarhug til Íslands eftir „fíaskóið“ á EM Handbolti Sló met Íslands en hættir vegna veikinda dóttur sinnar Fótbolti Fleiri fréttir Notuðu ranga mynd af nýlátinni íþróttastjörnu Náðu í börn látins liðsfélaga svo þau gætu verið með á gullmyndinni „Ég er himinlifandi með úrslitin og baráttuandann“ „Ég trúi á sjálfan mig“ Carrick er enn ósigraður og Sesko aftur hetjan „Allir sem halda að þeir geti falið sig á bak við lyklaborðið ættu að hugsa sig tvisvar um“ Sænsku konurnar sigursælustu konur Ólympíuleikanna Þakkar opinskáum liðsfundi fyrir frammistöðu Arsenal á móti Tottenham Unnu þriðja leikinn í röð án Alberts Úrslitaleikur Reykjavíkurmóts karla á miðvikudagskvöld Sleit hásin í sumar og er núna með sársaukafull útbrot FIFA vill að meiddir leikmenn verði utan vallar í eina mínútu Aron Einar fór fram úr Eiði Smára Vonn þakkar lækni fyrir að vera enn með tvo fætur „Það sem er búið að gera í allan vetur virkar ekki“ Ofbeldisfulli pabbinn fær að mæta á mót en synirnir verða ekki þar Prestianni fær ekki að spila gegn Real Madrid „Sammála að þetta sé dýfa en þú þarft að gera þetta“ Með brotnar tennur og lausan kjálkalið eftir samstuð Öryggisgæsla landsliðsins aukin og engir sénsar teknir Sló met Íslands en hættir vegna veikinda dóttur sinnar „Hann var farþegi í þessum leik“ Stjórinn sem sótti Viktor og seldi Orra rekinn úr starfi KSÍ fylgist með framvindu mála í Mexíkó Fór á skeljarnar og vann svo Ólympíugull Birtu rasískan viðbjóð sem beindist að fjórum leikmönnum Í hefndarhug til Íslands eftir „fíaskóið“ á EM Landsleikur Íslands í Mexíkó í hættu? Kvörtuðu yfir of miklum snjó á Vetrarólympíuleikunum Sjáðu tvennurnar, bakhrindinguna og dramað í lokin hjá Liverpool Sjá meira
„Allir sem halda að þeir geti falið sig á bak við lyklaborðið ættu að hugsa sig tvisvar um“ Enski boltinn
„Allir sem halda að þeir geti falið sig á bak við lyklaborðið ættu að hugsa sig tvisvar um“ Enski boltinn