Lög fyrir hina veiku. Friðhelgi fyrir hina sterku Marko Medic skrifar 6. janúar 2026 09:19 Margsinnis höfum við orðið vitni að tvöföldum staðli og hræsni í því hvernig Evrópusambandið og Bandaríkin beita lögum og alþjóðareglum. ESB beitir refsiaðgerðum gegn sumum ríkjum en hunsar á sama tíma stórveldi eins og Bandaríkin og Ísrael. Skýrt dæmi um þetta var 24. maí 2025 í Tel Aviv, þegar Kaja Kallas, varaforseti framkvæmdastjórnar ESB, sagði: „Við hittumst fyrir nákvæmlega mánuði síðan, eftir fund samstarfsráðs ESB og Ísraels í Brussel, og það er ljóst að við erum mjög góðir samstarfsaðilar.“ En í hverju felst þessi „góði samstarfsaðili“? Í þjóðarmorði? Í hungursneyð barna? Þetta sýnir að alþjóðalög virðast aðeins gilda þegar þau þjóna hagsmunum ESB. ESB hefur enn ekki beitt neinum refsiaðgerðum gegn Ísrael. Að sama skapi framkvæmdu Bandaríkin ólöglega árás á Venesúela og ólöglegt mannrán, þar sem Nicolás Maduro var numinn á brott ásamt eiginkonu sinni, Cilia Adela Flores. Þetta átti sér stað í kjölfar þess að bandarískur alríkisdómstóll ákærði hann — en það sem skiptir mestu máli er að þetta er bandarískur dómstóll, ekki Alþjóðlegi sakamáladómstóllinn (ICC). Bandarísk lög gilda ekki utan bandarískrar lögsögu. En hvernig ætlar ESB að bregðast við þessu? Líklegast alls ekki neitt. Rétt eins og í stríðinu í Ísrael. Rétt eins og í öllum hinum ólöglegu árásum Bandaríkjanna: Írak, Afganistan, Serbía — og mörg önnur ríki. Ef hagsmunir Evrópu og Bandaríkjanna samræmast ekki þínum, þá munu þau vissulega refsa þér, fordæma þig og ljúga að sjálfum sér um að þau hafi rétt fyrir sér. „Sá sem lýgur að sjálfum sér og hlustar á sína eigin lygi kemst að þeirri niðurstöðu að hann getur ekki greint sannleikann innra með sér eða í kringum sig og missir þannig alla virðingu fyrir sjálfum sér og öðrum..“— Fyodor Dostoyevsky Höfundur er nemandi í alþjóðasamskiptum. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason Skoðun Ábyrgðin er okkar allra Valdimar Víðisson Skoðun Hvar á gervigreind að vinna fyrir hið opinbera? Karl Steinar Óskarsson Skoðun Skoðun Skoðun Ábyrgðin er okkar allra Valdimar Víðisson skrifar Skoðun Hvar á gervigreind að vinna fyrir hið opinbera? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun Virðismiðuð velferðarþjónusta Finnur Pálmi Magnússon skrifar Skoðun Skuldadagar í Reykjavík Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson skrifar Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Sjá meira
Margsinnis höfum við orðið vitni að tvöföldum staðli og hræsni í því hvernig Evrópusambandið og Bandaríkin beita lögum og alþjóðareglum. ESB beitir refsiaðgerðum gegn sumum ríkjum en hunsar á sama tíma stórveldi eins og Bandaríkin og Ísrael. Skýrt dæmi um þetta var 24. maí 2025 í Tel Aviv, þegar Kaja Kallas, varaforseti framkvæmdastjórnar ESB, sagði: „Við hittumst fyrir nákvæmlega mánuði síðan, eftir fund samstarfsráðs ESB og Ísraels í Brussel, og það er ljóst að við erum mjög góðir samstarfsaðilar.“ En í hverju felst þessi „góði samstarfsaðili“? Í þjóðarmorði? Í hungursneyð barna? Þetta sýnir að alþjóðalög virðast aðeins gilda þegar þau þjóna hagsmunum ESB. ESB hefur enn ekki beitt neinum refsiaðgerðum gegn Ísrael. Að sama skapi framkvæmdu Bandaríkin ólöglega árás á Venesúela og ólöglegt mannrán, þar sem Nicolás Maduro var numinn á brott ásamt eiginkonu sinni, Cilia Adela Flores. Þetta átti sér stað í kjölfar þess að bandarískur alríkisdómstóll ákærði hann — en það sem skiptir mestu máli er að þetta er bandarískur dómstóll, ekki Alþjóðlegi sakamáladómstóllinn (ICC). Bandarísk lög gilda ekki utan bandarískrar lögsögu. En hvernig ætlar ESB að bregðast við þessu? Líklegast alls ekki neitt. Rétt eins og í stríðinu í Ísrael. Rétt eins og í öllum hinum ólöglegu árásum Bandaríkjanna: Írak, Afganistan, Serbía — og mörg önnur ríki. Ef hagsmunir Evrópu og Bandaríkjanna samræmast ekki þínum, þá munu þau vissulega refsa þér, fordæma þig og ljúga að sjálfum sér um að þau hafi rétt fyrir sér. „Sá sem lýgur að sjálfum sér og hlustar á sína eigin lygi kemst að þeirri niðurstöðu að hann getur ekki greint sannleikann innra með sér eða í kringum sig og missir þannig alla virðingu fyrir sjálfum sér og öðrum..“— Fyodor Dostoyevsky Höfundur er nemandi í alþjóðasamskiptum.
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun