Styðjum við STEM greinar í grunnskóla Guðríður Eldey Arnardóttir skrifar 20. febrúar 2026 10:00 Nú þegar augu okkar beinast að stöðu íslenska skólakerfisins í samanburði við önnur lönd og ekki síður þeirri hnignun sem þar hefur átt sér stað á undanförnum árum megum við ekki missa sjónar á því að styðja áfram við öfluga raungreinakennslu. Íslensku álverin framleiða ál með lægst kolefnisspor í heimi. Mestu skiptir þar máli að raforkan sem notuð er við álframleiðsluna er endurnýjanleg orka sem losar ekki koltvísýring. En það er fleira sem kemur til. Íslensku álverin búa yfir miklum mannauði. Þar starfa sérfræðingar í iðngreinum, tæknigreinum og raunvísindum. Þeirra vegna er kolefnislosun framleiðsluferlanna sjálfra með því lægsta sem fræðilega er hægt að ná miðað við núverandi tækni. Daglega mæta þessir sérfræðingar nýjum áskorunum í viðleitni sinni að lækka kolefnisspor framleiðslunnar enn frekar. Innan álveranna á sér nefnilega stað mikil nýsköpun og frumkvöðlastarf, bæði þegar kemur að lækkun kolefnissporsins sem og bættri nýtingu hráefna. Fjöldi nýsköpunarfyrirtækja hefur náð að vaxa og dafna í tengslum við áliðnaðinn á Íslandi og víða er verið að skapa umhverfisvænni lausnir í álframleiðslu; nýsköpun sem teygir sig út fyrir landsteinana. Allt þetta góða og mikilvæga starf sem hér er upp talið byggir á sterku skólakerfi og þá fyrst og fremst sterkum grunni í tækni- og raungreinum. Það er í grunnskólanum sem við kveikjum áhuga nemenda á tækni og raungreinum og því miður er raungreinakennsla á undanhaldi í mörgum grunnskólum. Þar má benda á að samkvæmt nýjustu niðurstöðum PISA hefur hlutfall nemenda sem búa yfir afburðahæfni í náttúrufræði hríð lækkað og er nú einungis 2% þegar meðaltal OECD-ríkja er 7%. Tæplega 5% nemenda búa yfir afburðahæfni í stærðfræði þar sem meðaltal OECD er 8,7%. Samkeppnishæfi Íslands ræðst meðal annars af krafti og dugnaði til nýsköpunar í tækni og vísindum og þá ekki hvað síst vegna vel menntaðs tækni- og raungreinafólks. Grunnur að náttúrulæsi og áhuga á raungreinum er lagður í grunnskóla af vel menntuðum náttúrufræðikennurum og ekki hvað síst með því að leggja krefjandi verkefni fyrir efnilega nemendur. Gleymum því ekki, þótt umbótaverkefnin séu ærin og brýn í grunnskólum landsins. Höfundur er framkvæmdastjóri Samáls. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Guðríður Eldey Arnardóttir Mest lesið Hver á þennan bústað? Já eða nei? Stefán Hrafn Jónsson Skoðun Halldór 27.06.2026 Halldór Þjóðin föst í Groundhog Day krónunnar Baldur Pétursson Skoðun Velferð þarf rými Þorvaldur Davíð Kristjánsson Skoðun Farsæld barna: Ekkert annað en rómantísk saga á blaði Ingibjörg Einarsdóttir Skoðun Valdatafl eða nauðsynlegt stopp á gölluðu frumvarpi? Jóhann Helgi Stefánsson Skoðun How to ruin a university system with one law Colin Fisher Skoðun Verður Ísland brothætt byggð? Sigurjón Þórðarson Skoðun Að semja við sjálfan sig Sigurjón Njarðarson Skoðun Þegar íslenskir embættismenn auglýsa ísraelskt njósnafyrirtæki Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Magnús Magnússon Skoðun Skoðun Skoðun Börnin fyrst, en þau bíða enn Steindór Þórarinsson,Jón K. Jacobsen skrifar Skoðun Að semja við sjálfan sig Sigurjón Njarðarson skrifar Skoðun Þjóðin föst í Groundhog Day krónunnar Baldur Pétursson skrifar Skoðun Verður Ísland brothætt byggð? Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun „Kannski“ Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Velferð þarf rými Þorvaldur Davíð Kristjánsson skrifar Skoðun Ábyrgð í orði og verki Lilja Dögg Alfreðsdóttir,Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Stóru verkefnin leysum við saman Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Valdatafl eða nauðsynlegt stopp á gölluðu frumvarpi? Jóhann Helgi Stefánsson skrifar Skoðun Dánaraðstoð: Varúð má ekki verða að forræðishyggju Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Farsæld barna: Ekkert annað en rómantísk saga á blaði Ingibjörg Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver á þennan bústað? Já eða nei? Stefán Hrafn Jónsson skrifar Skoðun Brexit og fyrirhuguð þjóðaratkvæðagreiðsla hér á landi Meyvant Þórólfsson skrifar Skoðun How to ruin a university system with one law Colin Fisher skrifar Skoðun Upplýst umræða og framsal ríkisvalds Margrét Einarsdóttir skrifar Skoðun Skólinn er alltaf vandinn Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Geisp Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar Skoðun Dánaraðstoð fyrir deyjandi fólk: Á ótti við framtíðina að ráða úrslitum? Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Það sem kynslóðir byggðu – og okkar ábyrgð að varðveita Sveinn Kristjánsson skrifar Skoðun Handan óttans: Hvers konar Ísland viljum við byggja? Bjarndís Helena Mitchell skrifar Skoðun Lifandi hvalir skapa líka verðmæti Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Þegar íslenskir embættismenn auglýsa ísraelskt njósnafyrirtæki Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Magnús Magnússon skrifar Skoðun Hangið frammi á gangi í von um fréttir Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Viðreisn gengur í verkin Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Mannréttindi í Reykjavík í hættu Eldur Smári Kristinsson skrifar Skoðun Hvernig líður fjölskyldunni? Auður Axelsdóttir skrifar Skoðun Heilbrigðisráðherra slær eigið heimsmet Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar Skoðun Borgarlínan og Línuborg Soria Þórður Már Sigfússon skrifar Skoðun Hvaða börn koma fyrst? Lúðvík Júlíusson skrifar Skoðun Lífeyririnn okkar má ekki týnast Sandra B. Franks skrifar Sjá meira
Nú þegar augu okkar beinast að stöðu íslenska skólakerfisins í samanburði við önnur lönd og ekki síður þeirri hnignun sem þar hefur átt sér stað á undanförnum árum megum við ekki missa sjónar á því að styðja áfram við öfluga raungreinakennslu. Íslensku álverin framleiða ál með lægst kolefnisspor í heimi. Mestu skiptir þar máli að raforkan sem notuð er við álframleiðsluna er endurnýjanleg orka sem losar ekki koltvísýring. En það er fleira sem kemur til. Íslensku álverin búa yfir miklum mannauði. Þar starfa sérfræðingar í iðngreinum, tæknigreinum og raunvísindum. Þeirra vegna er kolefnislosun framleiðsluferlanna sjálfra með því lægsta sem fræðilega er hægt að ná miðað við núverandi tækni. Daglega mæta þessir sérfræðingar nýjum áskorunum í viðleitni sinni að lækka kolefnisspor framleiðslunnar enn frekar. Innan álveranna á sér nefnilega stað mikil nýsköpun og frumkvöðlastarf, bæði þegar kemur að lækkun kolefnissporsins sem og bættri nýtingu hráefna. Fjöldi nýsköpunarfyrirtækja hefur náð að vaxa og dafna í tengslum við áliðnaðinn á Íslandi og víða er verið að skapa umhverfisvænni lausnir í álframleiðslu; nýsköpun sem teygir sig út fyrir landsteinana. Allt þetta góða og mikilvæga starf sem hér er upp talið byggir á sterku skólakerfi og þá fyrst og fremst sterkum grunni í tækni- og raungreinum. Það er í grunnskólanum sem við kveikjum áhuga nemenda á tækni og raungreinum og því miður er raungreinakennsla á undanhaldi í mörgum grunnskólum. Þar má benda á að samkvæmt nýjustu niðurstöðum PISA hefur hlutfall nemenda sem búa yfir afburðahæfni í náttúrufræði hríð lækkað og er nú einungis 2% þegar meðaltal OECD-ríkja er 7%. Tæplega 5% nemenda búa yfir afburðahæfni í stærðfræði þar sem meðaltal OECD er 8,7%. Samkeppnishæfi Íslands ræðst meðal annars af krafti og dugnaði til nýsköpunar í tækni og vísindum og þá ekki hvað síst vegna vel menntaðs tækni- og raungreinafólks. Grunnur að náttúrulæsi og áhuga á raungreinum er lagður í grunnskóla af vel menntuðum náttúrufræðikennurum og ekki hvað síst með því að leggja krefjandi verkefni fyrir efnilega nemendur. Gleymum því ekki, þótt umbótaverkefnin séu ærin og brýn í grunnskólum landsins. Höfundur er framkvæmdastjóri Samáls.
Þegar íslenskir embættismenn auglýsa ísraelskt njósnafyrirtæki Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Magnús Magnússon Skoðun
Skoðun Dánaraðstoð fyrir deyjandi fólk: Á ótti við framtíðina að ráða úrslitum? Svanur Sigurbjörnsson skrifar
Skoðun Þegar íslenskir embættismenn auglýsa ísraelskt njósnafyrirtæki Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Magnús Magnússon skrifar
Þegar íslenskir embættismenn auglýsa ísraelskt njósnafyrirtæki Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Magnús Magnússon Skoðun