Rannsakar geimveður fyrir Bandaríkjaher Bjarki Sigurðsson skrifar 5. mars 2026 22:01 Björn Bergsson er í doktorsnámi í geimeðlisfræði. Íslenskur geimvísindamaður er hluti af teymi sem fékk tæpan milljarð króna í styrk vegna verkefnis sem Bandaríkjaher hefur mikinn áhuga á. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanir í gervihnöttum þegar óveður gengur yfir. Björn Bergsson er doktorsnemi í geimeðlisfræði við Embry-Riddle háskólann í Flórída-ríki. Hann er hluti af rannsóknarteymi sem nýlega fékk milljarð króna í styrk frá yfirvöldum í Bandaríkjunum til að rannsaka hvernig óveður niðri á jörðu getur haft áhrif á gervihnetti úti í geimi. Stormar ganga reglulega yfir Flórída og senda frá sér þyngdaraflsbylgjur sem hafa áhrif á jónahvolfið í nokkur hundruð kílómetra hæð. „Það þarf sem sagt að gera ráð fyrir jónahvolfinu og rafeindunum þar þegar verið er að mæla merki frá gervihnattatunglum. Þau eru notuð í staðsetningarkerfi og önnur mjög mikilvæg kerfi. Þetta er sjóherinn í Bandaríkjunum að setja mikinn pening í að rannsaka því veðurkerfin á jörðu niðri sem búa til lofthjúpsbylgjur sem ferðast alla leið upp í geim geta ýtt við og ruglað til í rafeindunum þar og búið til truflanir,“ segir Björn. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanirnar. „Þetta er eiginlega eins og að eiga veðurspá nema fyrir geimveður. Sem er þá truflanir í geimumhverfinu. Þá væri hægt að vita þegar það er stormur einhvers staðar af einhverri stærð hvenær megi búast við truflunum í samskiptakerfi okkar. Þetta er skref í þá átt,“ segir Björn. Björn vinnur með gögn úr þrjú þúsund móttökurum eins og þessum sem hér má sjá. Milli þess sem hann skoðar geiminn nýtir hann sér þá útivistarkosti sem Flórída hefur upp á að bjóða. „Ég hef gaman af ýmsum jaðaríþróttum sem hægt er að stunda í Flórída. Ég hef gaman af fallhlífastökki og er mikið að kafa og svona,“ segir Björn. Bandaríkin Íslendingar erlendis Geimurinn Mest lesið Mosfellsdalur minnti á vígvöll Innlent „Það er búið að slökkva og húsið er ónýtt“ Innlent Horfðu á bílinn velta hring eftir hring niður fjallið Innlent Greinir á um leiðir til að draga úr nikótínneyslu ungmenna Innlent „Þeir skulu ekki halda það að þeir geti drepið mig“ Innlent Hvað er í boði um Verslunarmannahelgina? Innlent Vaktin: Íbúum verulega brugðið og óttast framtíðina í sveitinni Innlent Gripinn á nánast tvöföldum hámarkshraða Innlent Líkir Tryggingastofnun við handrukkara Innlent Slapp vel þegar bíll hennar valt yfir 200 metra niður Bolafjall Innlent Fleiri fréttir Mosfellsdalur minnti á vígvöll Greinir á um leiðir til að draga úr nikótínneyslu ungmenna Gæsluvarðhald samþykkt yfir Ming Ting „Það er búið að slökkva og húsið er ónýtt“ Gripinn á nánast tvöföldum hámarkshraða Skothljóð og minkafár í Mosfellsdal í beinni Eldur logaði í Stykkishólmi Horfðu á bílinn velta hring eftir hring niður fjallið Hvað er í boði um Verslunarmannahelgina? „Þeir skulu ekki halda það að þeir geti drepið mig“ Slapp vel þegar bíll hennar valt yfir 200 metra niður Bolafjall Hafdís Huld í bæjarstjórastólinn Allir á hlaupum að reyna fanga minka Ráðlagt að hafa garða snyrtilega og stéttir sópaðar þegar fólk er í burtu Veðurspáin að bjarga miðasölu Þjóðhátíðar fyrir horn Segist hafa skipt um skoðun varðandi aðildarviðræðurnar Líkir Tryggingastofnun við handrukkara Níutíu prósent minkanna hafi ekki næstu daga af „Það er bara ekkert sniðugt við þetta“ Minkafár í Mosfellsdal og Þjóðhátíð undirbúin Vaktin: Íbúum verulega brugðið og óttast framtíðina í sveitinni Talið að fleiri þúsund minkar gangi lausir Náttúran verði sett í fyrsta sæti en ekki ræktandinn Bæjarstjórinn hvetur íbúa til að halda dýrum inni í bili Gríðarlegur fjöldi minka slapp úr búrum sínum „Mér finnst þetta mjög vel gert hjá henni“ Drjúgdjúpt að kafa eftir gullkistunni í Kattarauga Viðbrögð Mancel við dómsuppkvaðningu komi ekki á óvart Umfangsmiklar götulokanir í kringum almyrkva Mjólkurhvít mengun í Sauðá Sjá meira
Björn Bergsson er doktorsnemi í geimeðlisfræði við Embry-Riddle háskólann í Flórída-ríki. Hann er hluti af rannsóknarteymi sem nýlega fékk milljarð króna í styrk frá yfirvöldum í Bandaríkjunum til að rannsaka hvernig óveður niðri á jörðu getur haft áhrif á gervihnetti úti í geimi. Stormar ganga reglulega yfir Flórída og senda frá sér þyngdaraflsbylgjur sem hafa áhrif á jónahvolfið í nokkur hundruð kílómetra hæð. „Það þarf sem sagt að gera ráð fyrir jónahvolfinu og rafeindunum þar þegar verið er að mæla merki frá gervihnattatunglum. Þau eru notuð í staðsetningarkerfi og önnur mjög mikilvæg kerfi. Þetta er sjóherinn í Bandaríkjunum að setja mikinn pening í að rannsaka því veðurkerfin á jörðu niðri sem búa til lofthjúpsbylgjur sem ferðast alla leið upp í geim geta ýtt við og ruglað til í rafeindunum þar og búið til truflanir,“ segir Björn. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanirnar. „Þetta er eiginlega eins og að eiga veðurspá nema fyrir geimveður. Sem er þá truflanir í geimumhverfinu. Þá væri hægt að vita þegar það er stormur einhvers staðar af einhverri stærð hvenær megi búast við truflunum í samskiptakerfi okkar. Þetta er skref í þá átt,“ segir Björn. Björn vinnur með gögn úr þrjú þúsund móttökurum eins og þessum sem hér má sjá. Milli þess sem hann skoðar geiminn nýtir hann sér þá útivistarkosti sem Flórída hefur upp á að bjóða. „Ég hef gaman af ýmsum jaðaríþróttum sem hægt er að stunda í Flórída. Ég hef gaman af fallhlífastökki og er mikið að kafa og svona,“ segir Björn.
Bandaríkin Íslendingar erlendis Geimurinn Mest lesið Mosfellsdalur minnti á vígvöll Innlent „Það er búið að slökkva og húsið er ónýtt“ Innlent Horfðu á bílinn velta hring eftir hring niður fjallið Innlent Greinir á um leiðir til að draga úr nikótínneyslu ungmenna Innlent „Þeir skulu ekki halda það að þeir geti drepið mig“ Innlent Hvað er í boði um Verslunarmannahelgina? Innlent Vaktin: Íbúum verulega brugðið og óttast framtíðina í sveitinni Innlent Gripinn á nánast tvöföldum hámarkshraða Innlent Líkir Tryggingastofnun við handrukkara Innlent Slapp vel þegar bíll hennar valt yfir 200 metra niður Bolafjall Innlent Fleiri fréttir Mosfellsdalur minnti á vígvöll Greinir á um leiðir til að draga úr nikótínneyslu ungmenna Gæsluvarðhald samþykkt yfir Ming Ting „Það er búið að slökkva og húsið er ónýtt“ Gripinn á nánast tvöföldum hámarkshraða Skothljóð og minkafár í Mosfellsdal í beinni Eldur logaði í Stykkishólmi Horfðu á bílinn velta hring eftir hring niður fjallið Hvað er í boði um Verslunarmannahelgina? „Þeir skulu ekki halda það að þeir geti drepið mig“ Slapp vel þegar bíll hennar valt yfir 200 metra niður Bolafjall Hafdís Huld í bæjarstjórastólinn Allir á hlaupum að reyna fanga minka Ráðlagt að hafa garða snyrtilega og stéttir sópaðar þegar fólk er í burtu Veðurspáin að bjarga miðasölu Þjóðhátíðar fyrir horn Segist hafa skipt um skoðun varðandi aðildarviðræðurnar Líkir Tryggingastofnun við handrukkara Níutíu prósent minkanna hafi ekki næstu daga af „Það er bara ekkert sniðugt við þetta“ Minkafár í Mosfellsdal og Þjóðhátíð undirbúin Vaktin: Íbúum verulega brugðið og óttast framtíðina í sveitinni Talið að fleiri þúsund minkar gangi lausir Náttúran verði sett í fyrsta sæti en ekki ræktandinn Bæjarstjórinn hvetur íbúa til að halda dýrum inni í bili Gríðarlegur fjöldi minka slapp úr búrum sínum „Mér finnst þetta mjög vel gert hjá henni“ Drjúgdjúpt að kafa eftir gullkistunni í Kattarauga Viðbrögð Mancel við dómsuppkvaðningu komi ekki á óvart Umfangsmiklar götulokanir í kringum almyrkva Mjólkurhvít mengun í Sauðá Sjá meira