30 ára aðlögun án áhrifa Ingólfur Sverrisson skrifar 18. apríl 2026 14:32 Nýjasta blótsyrði í pólitískri umræðu hér á landi er „aðlögun.” Andstæðingar þess að ræða hugsanlega fulla aðild að ESB segja að slík umræða sé ekkert annað en aðlögun að fullri þátttöku að umræddum samtökum sem þeir telja hættulegt fyrir sjálfstæði þjóðarinnar og jafnvel tilvist. Allt verði af okkur tekið þar á meðal gjöful fiskimið og orkulindir auk mannvirkja þeim tengdum. Yfir okkur dynji móðuharðindi af mannavöldum eins og sagt var þegar við samþykktum að vera með í EES-samstarfinu. Sú ákvörðun hefur þó reynst þjóðinni ákaflega farsæl og allar hrakspár reynst yfirgengilegar ýkur og alveg upp í hreint bull. Og nú er sami steinninn klappaður af ákafa; stórhættulegt svo mikið sem að ræða fulla aðild að ESB og geta nýtt þá kosti sem því muni fylgja. Nei, halda áfram eins og síðustu 30 árin að taka við reglum og fyrirmælum frá ESB og aðlaga sig að þeim án þess að koma nærri umfjöllun þeirra og mótun. Þess í stað hamrað á því að við séum svo lítil og vesæl og því verði ekki hlustað á okkur við ESB-borðið. Þá er nú betra að halda áfram eins og síðustu 30 árin að aðlaga sig að reglum sem við höfum ekkert komið nálægt að búa til vegna þess að minnimáttarkenndin þarf að fá sitt svigrúm! Þetta er nú allt sjálfstæði þessa góða fólks en útiboruhátturinn leiddur til öndvegis og þrástagast á því að við séum svo aum enda þótt oft hafi sannast að smáþjóðir hafa náð sterkri stöðu í einstaka málaflokkum í sambandinu ef þau undirbúa málflutning sinn vel og fylgja honum eftir af festu. Þegar fjallað er um meginviðfangsefni í sjávarútvegsmálum í viðræðum um hugsanlega aðild að ESB er eðlilegt að leggja ríka áherslu á að við höldum áfram fullum og óskoruðum yfirráðum yfir fiskiveiðum innan 200 mílna. Þar skiptir reglan um hlutfallslegan stöðugleika (relative stability) miklu máli fyrir okkur enda tryggir hún að þeir sem hafa veitt á tilteknum hafsvæðum geti haldið því áfram í friði og fari eftir viðurkenndum reglum sem stjórnkerfi ESB (The Common Fisheries Policy) hefur haft umsjón með undanfarin ár – bæði fyrir Ísland og ESB-ríkin. Hvernig það getur talist hættulegt fyrir Ísland að láta á þetta reyna með samningaviðræðum er næsta óskiljanlegt því ekki er verið að voga nokkrum hlut eða að taka nokkra áhættu. Nú síðast staðfesti Costas Kadis sjávarútvegsstjóri ESB að þess væru fjölmörg dæmi í fyrri samningaviðræðum að tekið hefði verið tillit til sérkenna umsóknarríkja. Ótti okkar Íslendinga og útiboruháttur má ekki vera svo yfirþyrmandi að ekki sé óhætt að tala við slíka menn. Í minni sveit var talið næsta vonlaust að ná nokkru fram ef fólk þyrði ekki að opna munninn en loka sig þess í stað inni fyrir hræðslu sakir eins og litlir hérar.Sú þjóð sem ekki treystir sér til að tala við aðrar getur tæpast kallast sjálfstæð hvað þá fullvalda. Hún er föst í heljargreipum óttans og heldur áfram næstu áratugi að aðlaga sig reglum ESB án þess að hafa áhrif á þær vegna minnimáttarkenndar. Því er ekki nema sjálfsagt að vera jákvæður þegar við verðum spurð að því í þjóðaratkvæðagreiðslu síðar á þessu ári hvort við eigum að halda áfram og ljúka samningaviðræðum við ESB um fulla aðild hins sjálfstæða og fullvalda ríkis Íslands. Eftir það getum við svo vegið og metið hvort fyrirliggjandi samningur við ESB er hagstæður okkur Íslendingum eður ei. Ekki fyrr en þá ættu helstu staðreyndir að liggja fyrir og fólkið í landinu að geta tekið afstöðu til þeirra óttalaust og upplitsdjarft. Eftirlaunaþegi og fyrrum forstöðumaður samtaka fyrirtækja í málm- og skipaiðaði. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ingólfur Sverrisson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Þegar endurtekning verður að „sannleika“ Snædís Valsdóttir,Aðalsteinn Hjartarson Skoðun Tilmæli til borgarstjórnar, fagþekking Eyjólfur Pálsson Skoðun „Alþingi sameinast“ Margrét Kristín Blöndal Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir Skoðun Málverkið tilbúið, en hver hélt á penslinum? Halla Björk Vigfúsdóttir Skoðun Tónlistar(niðurskurðar)borgin Reykjavík Ásta Kristín Pjetursdóttir Skoðun Sundurtætt eftirlit – opið bréf til alþingismanna Sesselja María Sveinsdóttir Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Fáum samninginn á borðið Greta Lind Kristjánsdóttir Skoðun Greinarstúfur um tillögur stjórnavalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir Skoðun Skoðun Skoðun Misskilningur um samræmingu heilbrigðiseftirlits Pétur Halldórsson skrifar Skoðun Opinn tékki með fullveldið að veði Sigurður Egilsson skrifar Skoðun Gjaldmiðlamálið: íslenski smábáturinn eða stóra skipið sem þolir ólgusjó? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Greinarstúfur um tillögur stjórnavalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir skrifar Skoðun „Hrútskýring“ á fiskveiðióstjórn Íslands Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Tilmæli til borgarstjórnar, fagþekking Eyjólfur Pálsson skrifar Skoðun Málverkið tilbúið, en hver hélt á penslinum? Halla Björk Vigfúsdóttir skrifar Skoðun Síðasti sjéns að mótmæla varðhaldi saklausra barna Alma Mjöll Ólafsdóttir skrifar Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir skrifar Skoðun Undir yfirborðinu leynist framtíðin Silja Elvarsdóttir,Hafdís Hanna Ægisdóttir skrifar Skoðun Tónlistar(niðurskurðar)borgin Reykjavík Ásta Kristín Pjetursdóttir skrifar Skoðun Hugboð, tilfinningar eða upplýst afstaða – útgáfuréttur óviss Berglind Hilmarsdóttir skrifar Skoðun „Alþingi sameinast“ Margrét Kristín Blöndal skrifar Skoðun Heilbrigðiseftirlit er nærþjónusta — ekki skrifborðsæfing Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þegar endurtekning verður að „sannleika“ Snædís Valsdóttir,Aðalsteinn Hjartarson skrifar Skoðun Ný jafnréttislög kalla á aukið aðhald og skýra framtíðarsýn Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Næstum fjórir af hverjum tíu Íslendingum lesa skilaboð undir stýri Gunnar Geir Gunnarsson,Lára Hrafnsdóttir skrifar Skoðun Er ESB í alvöru svona vinsælt? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Um hvað er raunverulega verið að spyrja? Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Sundurtætt eftirlit – opið bréf til alþingismanna Sesselja María Sveinsdóttir skrifar Skoðun Samræmt eftirlit er betra eftirlit Benedikt S. Benediktsson,Jóhannes Þór Skúlason,Sigurður Hannesson skrifar Skoðun Fáum samninginn á borðið Greta Lind Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Hver á að halda utan um hægri vænginn? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Króna eða evra? Umræða sem á skilið meira en slagorð Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Her- og gervimenn Viðreisnar Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Húshjálp í skuldaborg - nýjasta froðan í Ráðhúsinu? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvað eiga Obamacare og Borgarlínan sameiginlegt? Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Minna kerfi og meiri hverfi Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Fjallkonan Steinar Harðarson skrifar Sjá meira
Nýjasta blótsyrði í pólitískri umræðu hér á landi er „aðlögun.” Andstæðingar þess að ræða hugsanlega fulla aðild að ESB segja að slík umræða sé ekkert annað en aðlögun að fullri þátttöku að umræddum samtökum sem þeir telja hættulegt fyrir sjálfstæði þjóðarinnar og jafnvel tilvist. Allt verði af okkur tekið þar á meðal gjöful fiskimið og orkulindir auk mannvirkja þeim tengdum. Yfir okkur dynji móðuharðindi af mannavöldum eins og sagt var þegar við samþykktum að vera með í EES-samstarfinu. Sú ákvörðun hefur þó reynst þjóðinni ákaflega farsæl og allar hrakspár reynst yfirgengilegar ýkur og alveg upp í hreint bull. Og nú er sami steinninn klappaður af ákafa; stórhættulegt svo mikið sem að ræða fulla aðild að ESB og geta nýtt þá kosti sem því muni fylgja. Nei, halda áfram eins og síðustu 30 árin að taka við reglum og fyrirmælum frá ESB og aðlaga sig að þeim án þess að koma nærri umfjöllun þeirra og mótun. Þess í stað hamrað á því að við séum svo lítil og vesæl og því verði ekki hlustað á okkur við ESB-borðið. Þá er nú betra að halda áfram eins og síðustu 30 árin að aðlaga sig að reglum sem við höfum ekkert komið nálægt að búa til vegna þess að minnimáttarkenndin þarf að fá sitt svigrúm! Þetta er nú allt sjálfstæði þessa góða fólks en útiboruhátturinn leiddur til öndvegis og þrástagast á því að við séum svo aum enda þótt oft hafi sannast að smáþjóðir hafa náð sterkri stöðu í einstaka málaflokkum í sambandinu ef þau undirbúa málflutning sinn vel og fylgja honum eftir af festu. Þegar fjallað er um meginviðfangsefni í sjávarútvegsmálum í viðræðum um hugsanlega aðild að ESB er eðlilegt að leggja ríka áherslu á að við höldum áfram fullum og óskoruðum yfirráðum yfir fiskiveiðum innan 200 mílna. Þar skiptir reglan um hlutfallslegan stöðugleika (relative stability) miklu máli fyrir okkur enda tryggir hún að þeir sem hafa veitt á tilteknum hafsvæðum geti haldið því áfram í friði og fari eftir viðurkenndum reglum sem stjórnkerfi ESB (The Common Fisheries Policy) hefur haft umsjón með undanfarin ár – bæði fyrir Ísland og ESB-ríkin. Hvernig það getur talist hættulegt fyrir Ísland að láta á þetta reyna með samningaviðræðum er næsta óskiljanlegt því ekki er verið að voga nokkrum hlut eða að taka nokkra áhættu. Nú síðast staðfesti Costas Kadis sjávarútvegsstjóri ESB að þess væru fjölmörg dæmi í fyrri samningaviðræðum að tekið hefði verið tillit til sérkenna umsóknarríkja. Ótti okkar Íslendinga og útiboruháttur má ekki vera svo yfirþyrmandi að ekki sé óhætt að tala við slíka menn. Í minni sveit var talið næsta vonlaust að ná nokkru fram ef fólk þyrði ekki að opna munninn en loka sig þess í stað inni fyrir hræðslu sakir eins og litlir hérar.Sú þjóð sem ekki treystir sér til að tala við aðrar getur tæpast kallast sjálfstæð hvað þá fullvalda. Hún er föst í heljargreipum óttans og heldur áfram næstu áratugi að aðlaga sig reglum ESB án þess að hafa áhrif á þær vegna minnimáttarkenndar. Því er ekki nema sjálfsagt að vera jákvæður þegar við verðum spurð að því í þjóðaratkvæðagreiðslu síðar á þessu ári hvort við eigum að halda áfram og ljúka samningaviðræðum við ESB um fulla aðild hins sjálfstæða og fullvalda ríkis Íslands. Eftir það getum við svo vegið og metið hvort fyrirliggjandi samningur við ESB er hagstæður okkur Íslendingum eður ei. Ekki fyrr en þá ættu helstu staðreyndir að liggja fyrir og fólkið í landinu að geta tekið afstöðu til þeirra óttalaust og upplitsdjarft. Eftirlaunaþegi og fyrrum forstöðumaður samtaka fyrirtækja í málm- og skipaiðaði.
ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun
Greinarstúfur um tillögur stjórnavalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir Skoðun
Skoðun Gjaldmiðlamálið: íslenski smábáturinn eða stóra skipið sem þolir ólgusjó? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Greinarstúfur um tillögur stjórnavalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir skrifar
Skoðun Hugboð, tilfinningar eða upplýst afstaða – útgáfuréttur óviss Berglind Hilmarsdóttir skrifar
Skoðun Ný jafnréttislög kalla á aukið aðhald og skýra framtíðarsýn Kolbrún Halldórsdóttir skrifar
Skoðun Næstum fjórir af hverjum tíu Íslendingum lesa skilaboð undir stýri Gunnar Geir Gunnarsson,Lára Hrafnsdóttir skrifar
Skoðun Samræmt eftirlit er betra eftirlit Benedikt S. Benediktsson,Jóhannes Þór Skúlason,Sigurður Hannesson skrifar
Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar
ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun
Greinarstúfur um tillögur stjórnavalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir Skoðun