„Get full­yrt að þetta mun ekki valda neinum réttar­spjöllum“

Lögreglan á Reykjanesi var kölluð út í gær vegna einstaklings í ójafnvægi. Í yfirlýsingu lögreglunnar segir að viðkomandi hafi hellt yfir sig íkveikjuvökva og að rafvarnarvopni hafi verið beitt til að yfirbuga hann. 

Í annarri yfirlýsingu lögreglu sem gefin var út segir að lögreglumenn hafi velt öðrum valdbeitingarkostum fyrir sér en hætta á skaða bæði viðkomandi sem og lögreglumanna hafi verið metin of mikil.

„Það eru mörg valdbeitingartæki sem koma til greina, allt frá því að nota rafvopn sem hefur verið talið minna inngrip að nota slíkt vopn heldur en til dæmis að grípa til skotvopna. Þannig að við lítum á að meðalhófs hafi verið gætt, “segir Margrét Kristín Pálsdóttir lögreglustjóri á Suðurnesjum í samtali við fréttastofu. 

„Ein af þeim aðstæðum sem ber að varast“

Nefnd um eftirlit með lögreglu mun taka málið til skoðunar. Allir lögreglumenn sem bera rafvopn hafa fengið þjálfun í notkun þeirra. 

„Það er þannig að sumar aðstæður ber að varast en það er hins vegar þannig að það er alltaf mat hverju sinni hvort rafvopn geti hjálpað til við aðgerðir eða ekki,“ segir Margrét.

Í þjálfun í notkun vopnanna er meðal annars farið yfir í hvaða aðstæðum á að beita þeim.

„Ein af þeim aðstæðum sem ber að varast er í svona aðstæðum. Í þessu tilviki þá var það metið svo að það væri í rauninni það mikil hætta fyrir hendi að það væri ekki hægt að beita vægari úrræðum. Það eru mörg atriði sem farið er yfir í þjálfuninni en það eru ekki reglur sem í rauninni banna beitingu tækisins við þessar aðstæður,“ bætir Margrét við.

Hún segir að tækin séu orðin það örugg að það séu mjög litlar líkur á að skaði geti hlotist af en vill ekki fara nánar út í hvaða hætta var til staðar við beitingu annarra valdbeitingarkosta.

„Þarna var einstaklingur sem ætlaði að vinna sjálfum sér mikinn skaða og það var líka hætta fyrir hendi að lögreglumenn yrðu fyrir skaða.“

Að sögn Margrétar er maðurinn sem handtekinn var íslenskur ríkisborgari. Hún segist ekki hafa miklar upplýsingar um líðan.

„Ég hef þær ekki að svo stöddu en það var mikill bruni.“

„Okkur hefur ekki verið boðið að koma“

Framkvæmdastjóri Geðhjálpar segist ekki geta fullyrt um hvaða aðstæður hafi verið uppi í gær en mörg mál séu þekkt þar sem lögregla hafi afskipti af einstaklingum sem glímir við andleg vandamál.

„Það er stundum og við höfum bent á það í gegnum tíðina að það virðist vera ákveðið þekkingarleysi á hlutum sem er verið að takast á við og þá geta hlutirnir þróast í ranga átt á staðnum. Við viljum meina að það er verið að beita aðferðum víða um heim þar sem er sérstakt teymi hjá lögreglu sem fer í útköll sem þetta,“ segir Grímur Atlason, framkvæmdastjóri Geðhjálpar. 

Hann segir samtökin hafa óskað eftir að fá að fræða lögreglumenn um viðbrögð í erfiðum aðstæðum. Bæði nýja lögreglumenn sem og þá sem eru þegar í starfi.

„Svona samtal það eykur skilning en því miður þá hefur það ekki gerst. Það hefur ekki verið haft samband við okkur og okkur hefur ekki verið boðið að koma,“ segir Grímur en nánara viðtal við hann verður birt á Vísi síðar í dag.

Segir að eyðing myndbands muni ekki valda réttarspjöllum

Vitni var að handtökunni í gær en lögregla lét hann hins vegar eyða myndbandi sem hann tók af atvikinu. 

Margrét Kristín segir ekki fyrir hendi beina lagaheimild sem kveði á um að lögregla megi eyða myndefni, ætlunin hafi verið að verja þann einstakling sem þarna um ræðir. 

„Í þessu tilviki þá var um að ræða einstakling í miklu ójafnvægi og hann var án fata. Þau fyrirmæli sem gefin voru um að eyða myndskeiðinu voru þeim einstaklingi til varnar og í hans hag. Það var alls ekki þannig að lögreglan væri að reyna að verja sín störf með einhverjum hætti með því að fara fram á eyðingu þess.“

Allar aðgerðir lögreglu séu til á myndbandsupptöku en lögreglumenn báru búkmyndavélar og ásamt gögnum úr rafbyssu gefi þær greinargóða mynd af aðstæðum. Af og frá sé að verið sé að hindra að störf hennar séu tekin upp.

„Ég get alveg fullyrt að þetta muni ekki valda neinum réttarspjöllum ef svo má segja,“ segir Margrét Kristín Pálsdóttir, lögreglustjóri á Suðurnesjum.