Ófremdarástand um miðja næstu viku vegna kjúklinga

Kjúklingabændur bjuggu sig undir yfirvofandi verkfall dýralækna með því að auka slátrun. Magnús Huldar Ingþórsson, framleiðslustjóri hjá Reykjagarði, segist búast við að ástandið verði orðið slæmt á kjúklingabúum um miðja næstu viku vegna plássleysis þegar ekki fæst undanþága til slátrunar.

Framleiðsluferlið er þannig að við bætast um og yfir 100 þúsund kjúklingar í viku hverri.

Samkvæmt gögnum Hagstofunnar komu hér á landi úr eggi að jafnaði rúmlega 427 þúsund ungar í hverjum mánuði í fyrra. Þá vaxa fuglarnir hratt og verða plássfrekari.

Hildur Traustadóttir, framkvæmdastjóri félaga eggja- og kjúklingabænda, segir stöðuna flókna, því ekki megi slátra fuglum nema að dýralæknir sé viðstaddur, hvort heldur sé um að ræða til manneldis eða vegna grisjunar í búunum sjálfum.

„Vandamálið er að fuglinn stækkar fljótt í húsinu og þá eru menn líka að brjóta lögin því ekki má hafa þá svona stóra inni. Svo eykst líka sjúkdómahætta gríðarlega,“ segir hún.

„Þetta er bara pattstaða og engin lausn í sjónmáli.“

Hildur segir bændur hafa sótt um leyfi til undanþága til að fá að slátra en fengið synjun hingað til.

Hún vonast þó til þess að undanþága fáist til að létta á húsunum.

Þá auki vanda framleiðslunnar að bændur fái ekki heldur leyfi til að flytja inn stofna sína sem komi til með að raska framleiðslunni þegar fram í sækir.

„Það stendur til að flytja inn stofna og átti að flytja inn stofna í fyrstu viku maí. Og fáist ekki leyfi fyrir því þá verður foreldrafuglalaust eftir svona hálft ár eða svo. Það er líka vandamál.“

Magnús H. Ingþórsson, hjá Reykjagarði, segir ljóst að framleiðsluhús hænsnabænda yfirfyllist næstu dagana.

„Við undirbjuggum okkur hins vegar undir þetta verkfall og vorum ekki með áætlaða slátrun í byrjun þessarar viku, en ástandið fer að verða slæmt hjá okkur með tilliti til dýraverndunarsjónarmiða strax um miðja næstu viku.“

Magnús segir að framleiðendum og bændum komi á óvart að kjarabarátta dýralækna sé rekin af slíkri hörku að bitni á þriðja aðila sem ekki sé aðili að deilunni.

„Að menn gangi það langt að brjóta lög og reglur sem þeir sjálfir eiga að sjá um að séu virtar,“ segir hann og vísar til þess að í gær hafi ekki enn fengist heimild frá undanþágunefnd til slátrunar fugla.

„Ég hef áhyggjur af trúverðugleika þeirra þegar þeir koma aftur til starfa.“ 

Ágúst Andrésson, formaður Félags sláturleyfishafa, segir verkfall dýralækna fyrsta kastið koma harðast niður á kjúklingaræktinni, en framleiðsluhraði sé einnig svo mikill í svínarækt að sú grein þoli ekki langa sláturtöf. 

Hins vegar sé ekki sláturtíð í sauðfé fyrr en næsta haust og nautgripir þoli betur bið en svín og kjúklingur. „Þetta bítur ekki á bændur í þeim geirum á næstunni, en þetta mun sjálfsagt bitna á neytendum,“ segir hann.

Þess verði ekki langt að bíða þar til nautakjöt verður upp urið í verslunum og hættir að fást á veitingastöðum. 

„En maður óttast það óneitanlega að þetta verkfall hafi áhrif á velferð dýranna,“ bætir Ágúst við.

„Þótt menn segi að það eigi ekki að hafa áhrif, þá finnst mér menn gera lítið úr því sem gert er til að gæta að velferð dýra, ef hægt er að taka sig bara til og fara í verkfall.“

Undanþága gefin vegna brjóstamjólkurinnflutnings

Undanþágunefnd Dýralæknafélagsins hafði um miðjan dag í gær, frá því verkfall hófst á mánudag, ekki borist beiðnir um slátrun á kjúklingum á grundvelli dýraverndarsjónarmiða, segir Charlotta Oddsdóttir, dýralæknir og talsmaður félagsins.

Beiðnirnar hafi snúið að því að framleiðendur hafi viljað koma fuglum sínum í sláturhús og á markað. 

„En við bendum á að dýraeigenda sé að tryggja velferð dýra sinna og að bændur hafi það úrræði að aflífa, til dæmis til þess að grisja í húsum sínum.“

Slíkar beiðnir hafi ekki borist, en sé grunur um að brotið sé gegn velferð dýra, þá sé rétta ferlið að tilkynna um slíkt til Matvælastofnunar, sem svo myndi óska eftir því að hægt væri að setja starfsmann í að kanna málið.

Undanþágur segir Charlotta hins vegar að hafi verið veittar, svo sem til innflutnings á brjóstamjólk fyrir fyrirbura og nýbura hér á landi.

„Slíkan innflutning þarf alltaf að samþykkja. Allt sem varðar einhverja neyð er vissulega tekið alvarlega og afgreitt eins og því ber.“