Þéttingarstefna eða skynsemi? Ögmundur Ísak Ögmundsson skrifar 13. janúar 2026 14:00 Húsnæðis-og skipulagsmálin í Reykjavík eru á villigötum. Í aðdraganda sveitastjórnarkosninganna framundan hefur mikið verið talað og ritað um breytingar og að bæta þurfi stöðuna í borginni og eru slíkar yfirlýsingar mis trúverðugar þar sem að þær koma gjarnan úr þeim ranni stjórnmálanna sem hefur haft allar forsendur til að breyta hlutunum síðastliðinn áratug. Sjálfur bý ég í Laugardalnum, er áhugasamur um málefnið og þykir einstaklega vænt um mitt hverfi. Ég hef verulegar áhyggjur ef að ekkert verður að gert í kjölfar næstu kosninga - með öðrum orðum: Það þarf að kjósa nýtt fólk til forystu í Reykjavík. Það hefur ekki farið framhjá neinum að sú þéttingarstefna sem rekin hefur verið í húsnæðis- og skipulagsmálum virðist ekki vera að ganga upp og augljóst af umræðunni að margir eru ósáttir við þá nálgun. Ég hef stundum spurt mig hvort markmið borgarinnar sé að flækja einfalda hluti í hinu daglega lífi íbúa Reykjavíkur í stað þess að reyna að leysa vandamál með skynsömum lausnum. Nærtækt dæmi um slíkt er við Suðurlandsbraut þar sem að verið er að reisa glænýjar lúxusíbúðir sem enginn hefur efni á og þar af leiðandi verða þrengingar við stórar umferðaræðar svo fólk situr enn fastara í umferðinni. Maður hefði haldið að það hljóti að vera eitt af stóru markmiðunum að hjálpa ungu fólki að eignast húsnæði og komast inn á markaðinn, ekki að festa það í leigukerfinu eða skammtímalausnum nú eða þá missa það úr sveitarfélaginu. Það gerist ekki nema að byggðar séu hér íbúðir í passlegri stærð á viðráðanlegu verði og borgin verður að gera það að fýsilegum valkosti fyrir verktaka. Hér í Reykjavík eru opinber gjöld einstaklega há, þar má nefna svokallað gatnagerðargjald sem er eitt það hæsta á landinu og einnig byggingargjöld sem nema tugum þúsunda króna á fermetrann og fyrir 100 fermetra íbúð geta bara byggingarréttar- og gatnargerðargjöld numið 10 milljónum á íbúð. Þetta eru tvö dæmi um opinber gjöld sem auka verulega upphafskostnað nýbygginga, sem að sjálfsögðu skilar sér í verði á nýjum íbúðum. Sjálfstæðisflokkurinn í Reykjavík hefur barist gegn öllum tillögum að hækkunum á slíkum gjöldum sem lagðar hafa verið fram síðustu misserin. Laugardalurinn er eitt af þeim hverfum þar sem vel hefur tekist til í húsnæðis- og skipulagsmálum. Þar er almennt mjög gott jafnvægi á milli grænna svæða og bygginga, en húsnæðisframboð er fjölbreytt og fólk getur fundið sér húsakost við sitt hæfi, hvort sem það er að byrja á að fjárfesta í fallegri blokkaríbúð sem fyrstu eign eða að færa sig í raðhús eða þríbýli þegar er kominn tími til að minnka við sig og allt þar á milli. Ég elska Laugardalinn en síðustu árin hafa þar reglula dúkkað upp vondar hugmyndir í skipulagsmálum, því skiptir máli að vera á varðbergi og láta sig málin varða. Við viljum standa vörð um grænu svæðin okkar og tryggja að innviðir þoli íbúafjöldann og því ætti að leggja áherslu á að byggja upp fleiri hverfi í borginni þar sem hlutirnir ganga svona vel og íbúar ánægðir, frekar en að þétta byggðina út í hið óendanlega - sem mun því miður gerast ef fer sem horfir með núverandi skipulagsstefnu. Við verðum að láta í okkur heyra, áður en vélarnar eru ræstar og það er orðið of seint! Höfundur er fjölskyldufaðir, íbúi í Reykjavík og formaður Sjálfstæðisfélagsins í Langholtshverfi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Skoðun Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Sjá meira
Húsnæðis-og skipulagsmálin í Reykjavík eru á villigötum. Í aðdraganda sveitastjórnarkosninganna framundan hefur mikið verið talað og ritað um breytingar og að bæta þurfi stöðuna í borginni og eru slíkar yfirlýsingar mis trúverðugar þar sem að þær koma gjarnan úr þeim ranni stjórnmálanna sem hefur haft allar forsendur til að breyta hlutunum síðastliðinn áratug. Sjálfur bý ég í Laugardalnum, er áhugasamur um málefnið og þykir einstaklega vænt um mitt hverfi. Ég hef verulegar áhyggjur ef að ekkert verður að gert í kjölfar næstu kosninga - með öðrum orðum: Það þarf að kjósa nýtt fólk til forystu í Reykjavík. Það hefur ekki farið framhjá neinum að sú þéttingarstefna sem rekin hefur verið í húsnæðis- og skipulagsmálum virðist ekki vera að ganga upp og augljóst af umræðunni að margir eru ósáttir við þá nálgun. Ég hef stundum spurt mig hvort markmið borgarinnar sé að flækja einfalda hluti í hinu daglega lífi íbúa Reykjavíkur í stað þess að reyna að leysa vandamál með skynsömum lausnum. Nærtækt dæmi um slíkt er við Suðurlandsbraut þar sem að verið er að reisa glænýjar lúxusíbúðir sem enginn hefur efni á og þar af leiðandi verða þrengingar við stórar umferðaræðar svo fólk situr enn fastara í umferðinni. Maður hefði haldið að það hljóti að vera eitt af stóru markmiðunum að hjálpa ungu fólki að eignast húsnæði og komast inn á markaðinn, ekki að festa það í leigukerfinu eða skammtímalausnum nú eða þá missa það úr sveitarfélaginu. Það gerist ekki nema að byggðar séu hér íbúðir í passlegri stærð á viðráðanlegu verði og borgin verður að gera það að fýsilegum valkosti fyrir verktaka. Hér í Reykjavík eru opinber gjöld einstaklega há, þar má nefna svokallað gatnagerðargjald sem er eitt það hæsta á landinu og einnig byggingargjöld sem nema tugum þúsunda króna á fermetrann og fyrir 100 fermetra íbúð geta bara byggingarréttar- og gatnargerðargjöld numið 10 milljónum á íbúð. Þetta eru tvö dæmi um opinber gjöld sem auka verulega upphafskostnað nýbygginga, sem að sjálfsögðu skilar sér í verði á nýjum íbúðum. Sjálfstæðisflokkurinn í Reykjavík hefur barist gegn öllum tillögum að hækkunum á slíkum gjöldum sem lagðar hafa verið fram síðustu misserin. Laugardalurinn er eitt af þeim hverfum þar sem vel hefur tekist til í húsnæðis- og skipulagsmálum. Þar er almennt mjög gott jafnvægi á milli grænna svæða og bygginga, en húsnæðisframboð er fjölbreytt og fólk getur fundið sér húsakost við sitt hæfi, hvort sem það er að byrja á að fjárfesta í fallegri blokkaríbúð sem fyrstu eign eða að færa sig í raðhús eða þríbýli þegar er kominn tími til að minnka við sig og allt þar á milli. Ég elska Laugardalinn en síðustu árin hafa þar reglula dúkkað upp vondar hugmyndir í skipulagsmálum, því skiptir máli að vera á varðbergi og láta sig málin varða. Við viljum standa vörð um grænu svæðin okkar og tryggja að innviðir þoli íbúafjöldann og því ætti að leggja áherslu á að byggja upp fleiri hverfi í borginni þar sem hlutirnir ganga svona vel og íbúar ánægðir, frekar en að þétta byggðina út í hið óendanlega - sem mun því miður gerast ef fer sem horfir með núverandi skipulagsstefnu. Við verðum að láta í okkur heyra, áður en vélarnar eru ræstar og það er orðið of seint! Höfundur er fjölskyldufaðir, íbúi í Reykjavík og formaður Sjálfstæðisfélagsins í Langholtshverfi.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar