Spyr hvort skoða þurfi mögu­lega á­rekstra eigin­manns ráð­herra og frá­farandi for­stjóra

„Staðan er auðvitað mjög krefjandi á Sjúkrahúsinu á Akureyri og hefur verið núna um nokkurra ára skeið. Við finnum það alveg að það þarf sérlausnir til þess að ná að manna heilbrigðisstofnanir á landsbyggðinni,“ segir Ingibjörg Isaksen þingflokksformaður Framsóknarflokksins.

Hildigunnur Svavarsdóttir, forstjóri Sjúkrahússins á Akureyri, óskaði eftir því á dögunum að láta af störfum sem forstjóri Sjúkrahússins á Akureyri frá og með deginum í dag vegna ákvörðunar heilbrigðisráðherra að auglýsa stöðu forstjóra að loknu fimm ára skipunartímabili hennar. Hún sagði það vantraust í hennar garð.

Rætt var við Ingibjörgu Isaksen í Bítinu um málið en í gær var einnig rætt við karlmann sem glímir við krabbamein og er búsettur á Akureyri. Hann þarf að sækja hluta sinnar meðferðar í Reykjavík og segir að búið sé að hola sjúkrahúsið að innan. 

Ingibjörg segir að fyrir einhverjum árum eða áratugum hafi starfsfólk, hjúkrunarfræðingar, læknar og aðrir, verið á hærri launum og það hafi átt að vera hvati til þess að koma til starfa á landsbyggðinni til að sinna þessari þjónustu.

„Núna hins vegar hefur það gjörbreyst og við erum að kalla eftir því að það komi einhverjar sérlausnir fyrir sjúkrahúsið.“

Hún segir sérfræðilækna sem starfa í Reykjavík reka sínar stofur og þar sé launa- og rekstrarkostnaður og jafnvel biðlisti. En ætli þeir að koma norður til að sinna þjónustu í nokkra daga þurfa þeir sjálfir að greiða ferðakostnað og aðstöðugjald en rukka eftir gjaldskrá Sjúkratrygginga Íslands, SÍ.

„Þetta er auðvitað áskorun, því þeir sjá engan hag í þessu,“ segir Ingibjörg og að það þurfi að breyta þessu þannig að það séu einhverjir hvatar til að laða starfsfólk að á landsbyggðinni.

Samningum sagt upp við sérfræðilækna

Auk þess þurfi að skoða rekstrarkostnaðinn. Hún þekki ágætlega til á Akureyri og þar hafi þeim tekist vel til að fá lækna, til dæmis erlendis frá og lækna í afleysingu, en staðreyndin sé samt alltaf sú að afleysingalæknir kemur ekki í stað læknis sem er búsettur á staðnum og þekki sína sjúklinga.

„Það keyrði nú botninn úr þegar heilbrigðisráðuneytið sendi póst á allar heilbrigðisstofnanir og meðal annars Sjúkrahúsið á Akureyri og fer fram á það að það verði sagt upp svokölluðum ferliverkasamningum,“ segir hún og að þessir samningar hafi verið við lýði í áratugi til að halda læknum á staðnum.

Um er að ræða samninga við sérgreinalækna og taldi heilbrigðisráðuneytið að samningarnir auðvelduðu þeim að rukka fyrir gerviverktöku. Sjúkrahúsið á Akureyri hafi varað við þessu og að það myndi hafa afleiðingar, eins og uppsagnir lækna. Það hafi svo raungerst með uppsögnum þriggja þeirra.

„Það var ekki hlustað á þetta og þeir voru að reyna að finna lausnir, veit ég, Sjúkrahúsið á Akureyri og voru að senda einhverjar tillögur á milli. Öllu var hafnað og þetta verður til þess að staðan á Akureyri verður mjög krefjandi.“

Hún segir þetta einnig hafa áhrif á aðra þjónustu, á legudeild til dæmis og á starf annarra stétta eins og hjúkrunarfræðinga sem eru sérhæfðir í speglun.

Svipað og skómál menntamálaráðuneytis

Ingibjörg telur heilbrigðisráðherra bera ábyrgð á því að bregðast við þessu máli. Alma Möller sé vissulega nýtekin við en málið eigi sér lengri sögu. Áskorunin sé að manna stöður í heilbrigðisþjónustu og stofnanir á landsbyggð hafi verið að gera það með þessum ferliverkssamningum.

Ingibjörg segir að mál forstjórans og ákvörðun ráðuneytis að auglýsa stöðu hennar svipi til þeirrar ákvörðunar innan mennta- og barnamálaráðuneytisins að auglýsa stöður skólameistara í framhaldsskólum.

„Ég veit að Hildigunnur hefur verið gagnrýnin á ráðuneytið þegar kemur að rekstrinum og þegar kemur að mæta þeim hvað varðar kjarasamninga lækna. Það er mygla þarna,“ segir Ingibjörg og að hún hafi fundið það í orðum Hildigunnar eftir að staðan var auglýst að hún upplifði ekki nægilegt traust.

Ingibjörg segir skýrt í lögum hvaða hlutverki Sjúkrahúsið á Akureyri eigi að sinna og hvaða hlutverki það sé að sinna. Hún segist hafa sent inn fyrirspurn til ráðherra og að svörin hafi verið á þá leið að augljóst væri að ekki væri verið að sinna öllum lögbundnum hlutverkum.

„Svörin voru alveg augljós að við værum ekki að ná að uppfylla þetta hlutverk… Þetta er grafalvarlegt vegna þess að við auðvitað þurfum að horfa á það og heilbrigðisráðherra þarf að horfa til þess að uppfylla þetta hlutverk og líka að sinna landsbyggðinni.“

Willum Þór Þórsson fyrrverandi þingmaður var heilbrigðisráðherra síðustu ríkisstjórnar. Spurð hvort hann hafi reynt að bregðast við þessu segir hún að það hafi á síðustu árum verið sett inn fjármagn í heilbrigðisstofnanir og heilsugæslur. Á sama tíma hafi rúmum fækkað á Landspítalanum og fólki fjölgað. Ingibjörg telur að hugsa þurfi um kerfið heildrænt og hvernig fjármunum sé varið.

Ráðherra vanhæf og spurning um árekstra

„Það hefur verið lítið um svör og hún hefur lýst sig vanhæfa í þessu máli vegna þess að eiginmaður hennar, Torfi Fjalar Jónsson, er einn af þeim læknum sem hafa verið með ferliverkasamninga hjá Sjúkrahúsinu á Akureyri,“ segir Ingibjörg og veltir fyrir sér hvort það þurfi mögulega að skoða frekar hvort það hafi einhverjir árekstrar verið bak við tjöldin við þessa uppsögn samninganna.

„Maður svona spyr sig þegar forstjóri fylgir eftir skipun heilbrigðisráðuneytisins og heilbrigðisráðherra að segja upp svona ferliverkasamningum og eiginmaður heilbrigðisráðherra er einn af þessum læknum og verður ósáttur við uppsögn á þessum ferliverkasamningum. Þá má alveg velta upp hver staðan er og af hverju Hildigunnur er hætt hjá Sjúkrahúsinu á Akureyri, en eins og ég segi, þetta er eitthvað sem bara þyrfti að kanna.“

„Er eitthvað valdatafl bak við tjöldin,“ spyr þá Lilja Katrín Gunnarsdóttir, þáttastjórnandi Bítisins.

„Ég ætla ekki að dæma um það,“ segir Ingibjörg að lokum.