„Allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann“ Smári Jökull Jónsson skrifar 10. maí 2026 15:35 Rúna Hauksdóttir Hvanndal er forstjóri Lyfjastofnunnar. Lyfjastofnun Forstjóri Lyfjastofnunar segir að sprautunotkun á svokölluðum peptíðum sé sérstaklega varhugaverð og að fólk viti sjaldan hvað það sé í raun með í höndunum. Ólíklegt sé að kaupendur fái það sem það telur sig vera að kaupa. Notkun á svokölluðum peptíðum virðist vera að aukast verulega hér á landi. Efnin eru oft seld á samfélagsmiðlum með fyrirheitum um meðal annars þyngdartap og fallegri húð og formaður félags heimilislækna tjáði sig um efnin í vikunni og sagði notkun þeirra geta haft óafturkræf áhrif á heilsu. Forstjóri Lyfjastofnunar segir um að ræða ólögleg lyf og í sumum tilfellum efni frá rannsóknarstofum. „Ef þú ert að versla lyf og þetta eru lyfseðilsskyld lyf þá verður þú náttúrulega að vera með lyfseðil. Þá bara í gegnum löglega afhendingarkeðju sem eru apótek eða netapótk sem hafa verið vottuð. Sölusíður utan apóteka eru bara ólöglegar ef það er verið að selja lyf,“ segir Rúna Hauksdóttir Hvannadal forstjóri Lyfjastofnunar. Varar sérstaklega við sprautunotkun Það virðist vera orðið viðurkennt að kaupa efni á netinu og sprauta því í sig að hennar mati. Fólk viti ekkert hvað það sé með í höndunum eða hvar efnið var framleitt. Sprautunotkun sé sérstaklega varasöm. „Af því að þá ertu bara komin með þetta beint inn í líkamann. Það þarf að gæta fyllsta hreinlætis og öryggis við framleiðslu á öllu sem þú sprautar í þig. Algjörlega óháð innihaldinu, það eru allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann eða undir húð.“ „Ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja“ Þá sé það langt ferli að skrá lyf á markað og þá sé búið að gera ýmsar klínískar rannsóknir um virkni og aukaverkanir. „Það er verið að tala um þetta Retatrutide til dæmis og það hefur verið í sölu. Það er lyf sem er í klínískum fasa og það er nokkurn veginn algjörlega ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja.“ Staðan sé svipuð í nágrannalöndum og mikilvægt sé að vekja athygli á stöðunni. „Ragga Nagli var í viðtali um hvernig þetta er í Danmörku. Við vorum með sænskan fyrirlesara hjá okkur og Svíarnir eru að taka mjög hart á þessu og fylgjast með. Það sem er hættulegt er að fólk er að kaupa það sem það heldur að séu skráð lyf. Oft eru þetta þessi þyngdarstjórnunarlyf og þú veist ekkert hvað er í þessum pennum.“ Stofnunin hafi unnið með lögreglu og tollinum ef þannig ber undir. „Við fáum þetta oft til okkar, til að gefa faglegt álit, þegar er búið að handleggja eða eitthvað hefur komið upp. Við hvetjum alla til þess að tilkynna svona síður til lögreglu og sérstaklega ef þær eru hýstar hér á landi, þá er hægt að taka þær niður.“ Lyf Heilsa Útlit Samfélagsmiðlar Börn og uppeldi Mest lesið Leidd út í járnum eftir lögregluaðgerð í Skipholti Innlent Lést í umferðarslysi við Vík í Mýrdal Innlent „Það jákvæða við þetta er að þeir verða hundeltir núna“ Innlent „Minnstu munaði að þetta yrði hennar hinsta ferð“ Innlent Veggur af fólki mætti svöngum tónleikagestum Innlent Sjósundsmaður tilkynntur til lögreglu Innlent „Gekk kannski ekkert endilega hratt alltaf“ Innlent Flytur sig í starfi um 900 kílómetra Innlent Hafði fé af mótsgesti Innlent Undarlegt mál á Þingvöllum og þýsk öfgaöfl Innlent Fleiri fréttir „Við náðum í hnakkadrambið á þeim“ Flytur sig í starfi um 900 kílómetra Ekkert sem bendi til fækkunar fugla við Varmá Sjósundsmaður tilkynntur til lögreglu „Það jákvæða við þetta er að þeir verða hundeltir núna“ Árekstur við Seljalandsfoss Lést í umferðarslysi við Vík í Mýrdal Eins til tveggja ára bið eftir ADHD-greiningu: „Ekki spurning að þetta getur haft áhrif á vellíðan og námsárangur“ Mótmæla hvalveiðum Leidd út í járnum eftir lögregluaðgerð í Skipholti Bergmál, biðlistar og bongóblíða Hafi ræst úr málum eftir martraðir um 1994 „Minnstu munaði að þetta yrði hennar hinsta ferð“ Þrjár alvarlegar líkamsárásir til rannsóknar: „Puttabrotinn á Sjallanum“ Undarlegt mál á Þingvöllum og þýsk öfgaöfl „Gekk kannski ekkert endilega hratt alltaf“ Sól úti um allt og hátt í sautján gráður Hafði fé af mótsgesti HR útskrifaði rúmlega sjö hundruð í dag Veggur af fólki mætti svöngum tónleikagestum „Þetta er stórmerkilegur áfangi“ Rútum ekið í forgangsakstri fram fyrir bílaröðina Maður á rafskútu rassskellti hlaupakonur Slysið austan við Vík var alvarlegt Bíll við bíl að Þingvöllum og umferð hreyfist hægt Aukin hætta á skriðum og grjóthruni Flugmaður féll í yfirlið við lendingu í Keflavík Til skammar að málið hafi sofnað í meðferð þingsins Fjöldi bíður niðurstöðu og stór stund á Þingvöllum Jensína Edda er Reykvíkingur ársins Sjá meira
Notkun á svokölluðum peptíðum virðist vera að aukast verulega hér á landi. Efnin eru oft seld á samfélagsmiðlum með fyrirheitum um meðal annars þyngdartap og fallegri húð og formaður félags heimilislækna tjáði sig um efnin í vikunni og sagði notkun þeirra geta haft óafturkræf áhrif á heilsu. Forstjóri Lyfjastofnunar segir um að ræða ólögleg lyf og í sumum tilfellum efni frá rannsóknarstofum. „Ef þú ert að versla lyf og þetta eru lyfseðilsskyld lyf þá verður þú náttúrulega að vera með lyfseðil. Þá bara í gegnum löglega afhendingarkeðju sem eru apótek eða netapótk sem hafa verið vottuð. Sölusíður utan apóteka eru bara ólöglegar ef það er verið að selja lyf,“ segir Rúna Hauksdóttir Hvannadal forstjóri Lyfjastofnunar. Varar sérstaklega við sprautunotkun Það virðist vera orðið viðurkennt að kaupa efni á netinu og sprauta því í sig að hennar mati. Fólk viti ekkert hvað það sé með í höndunum eða hvar efnið var framleitt. Sprautunotkun sé sérstaklega varasöm. „Af því að þá ertu bara komin með þetta beint inn í líkamann. Það þarf að gæta fyllsta hreinlætis og öryggis við framleiðslu á öllu sem þú sprautar í þig. Algjörlega óháð innihaldinu, það eru allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann eða undir húð.“ „Ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja“ Þá sé það langt ferli að skrá lyf á markað og þá sé búið að gera ýmsar klínískar rannsóknir um virkni og aukaverkanir. „Það er verið að tala um þetta Retatrutide til dæmis og það hefur verið í sölu. Það er lyf sem er í klínískum fasa og það er nokkurn veginn algjörlega ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja.“ Staðan sé svipuð í nágrannalöndum og mikilvægt sé að vekja athygli á stöðunni. „Ragga Nagli var í viðtali um hvernig þetta er í Danmörku. Við vorum með sænskan fyrirlesara hjá okkur og Svíarnir eru að taka mjög hart á þessu og fylgjast með. Það sem er hættulegt er að fólk er að kaupa það sem það heldur að séu skráð lyf. Oft eru þetta þessi þyngdarstjórnunarlyf og þú veist ekkert hvað er í þessum pennum.“ Stofnunin hafi unnið með lögreglu og tollinum ef þannig ber undir. „Við fáum þetta oft til okkar, til að gefa faglegt álit, þegar er búið að handleggja eða eitthvað hefur komið upp. Við hvetjum alla til þess að tilkynna svona síður til lögreglu og sérstaklega ef þær eru hýstar hér á landi, þá er hægt að taka þær niður.“
Lyf Heilsa Útlit Samfélagsmiðlar Börn og uppeldi Mest lesið Leidd út í járnum eftir lögregluaðgerð í Skipholti Innlent Lést í umferðarslysi við Vík í Mýrdal Innlent „Það jákvæða við þetta er að þeir verða hundeltir núna“ Innlent „Minnstu munaði að þetta yrði hennar hinsta ferð“ Innlent Veggur af fólki mætti svöngum tónleikagestum Innlent Sjósundsmaður tilkynntur til lögreglu Innlent „Gekk kannski ekkert endilega hratt alltaf“ Innlent Flytur sig í starfi um 900 kílómetra Innlent Hafði fé af mótsgesti Innlent Undarlegt mál á Þingvöllum og þýsk öfgaöfl Innlent Fleiri fréttir „Við náðum í hnakkadrambið á þeim“ Flytur sig í starfi um 900 kílómetra Ekkert sem bendi til fækkunar fugla við Varmá Sjósundsmaður tilkynntur til lögreglu „Það jákvæða við þetta er að þeir verða hundeltir núna“ Árekstur við Seljalandsfoss Lést í umferðarslysi við Vík í Mýrdal Eins til tveggja ára bið eftir ADHD-greiningu: „Ekki spurning að þetta getur haft áhrif á vellíðan og námsárangur“ Mótmæla hvalveiðum Leidd út í járnum eftir lögregluaðgerð í Skipholti Bergmál, biðlistar og bongóblíða Hafi ræst úr málum eftir martraðir um 1994 „Minnstu munaði að þetta yrði hennar hinsta ferð“ Þrjár alvarlegar líkamsárásir til rannsóknar: „Puttabrotinn á Sjallanum“ Undarlegt mál á Þingvöllum og þýsk öfgaöfl „Gekk kannski ekkert endilega hratt alltaf“ Sól úti um allt og hátt í sautján gráður Hafði fé af mótsgesti HR útskrifaði rúmlega sjö hundruð í dag Veggur af fólki mætti svöngum tónleikagestum „Þetta er stórmerkilegur áfangi“ Rútum ekið í forgangsakstri fram fyrir bílaröðina Maður á rafskútu rassskellti hlaupakonur Slysið austan við Vík var alvarlegt Bíll við bíl að Þingvöllum og umferð hreyfist hægt Aukin hætta á skriðum og grjóthruni Flugmaður féll í yfirlið við lendingu í Keflavík Til skammar að málið hafi sofnað í meðferð þingsins Fjöldi bíður niðurstöðu og stór stund á Þingvöllum Jensína Edda er Reykvíkingur ársins Sjá meira
Eins til tveggja ára bið eftir ADHD-greiningu: „Ekki spurning að þetta getur haft áhrif á vellíðan og námsárangur“