Nýr ráðgjafi Trump sagður hafa nýtt Facebook-gögn Cambridge Analytica

Pólitísk aðgerðanefnd sem nýr þjóðaröryggisráðgjafi Donalds Trump stofnaði var einn fyrsti viðskiptavinur breska greiningarfyrirtækisins Cambridge Analytica árið 2014. Fyrrverandi starfsmaður fyrirtæksins segir að illa fengin Facebook-gögn hafi verið notuð við vinnuna fyrir nefndina og að fulltrúar hennar hafi vitað af því.

Cambridge Analytica hefur verið sakað um að hafa notað persónuupplýsingar um fimmtíu milljónir Facebook-notenda sem það fékk í trássi við reglur samfélagsmiðilsins. Gögnin notaði fyrirtækið til þess að hafa áhrif á hegðun fólks með sérsniðnum áróðri sem var byggður á sálfræðilegri greiningu á gögnunum. Fyrirtækið vann fyrir framboð Trump fyrir forsetakosningarnar árið 2016.

Á leynilegum upptökum sem Channel 4-sjónvarpsstöðin birti í vikunni sáust stjórnendur Cambridge Analytica tala um að fyrirtækið hefði unnið með leynd í kosningum víða um heim. Lýstu þeir meðal annars hvernig þeir gætu leitt pólitíska andstæðinga í gildru með mútum og vændiskonum.

Dómari í Bretlandi veitti persónuvernd landsins heimild til að gera húsleit á skrifstofu Cambridge Analytica í dag.

Vildu gera kjósendur herskárri

New York Times segir nú að pólitísk aðgerðanefnd sem John Bolton, sem Trump Bandaríkjaforseti hefur ráðið sem nýjan þjóðaröryggisráðgjafa sinn, stofnaði hafi keypt þjónustu Cambridge Analytica í ágúst árið 2014. Það var á þeim tíma sem fyrirtækið er sagt hafa notast við Facebook-gögn sem það hafði fengið frá þróanda persónuleikaprófs á samfélagsmiðlinum. Óheimilt er samkvæmt reglum Facebook fyrir þróendur slíkra snjallforrita að selja persónuupplýsingum um notendur áfram til þriðja aðila.

Nefnd Bolton réði Cambridge Analytica sérstaklega til þess að búa til sálfræðilega greiningu á kjósendum. Í samningi þeirra var talað um „hegðunarlega örmarkhópagreiningu með atferlisfræðilegum skilaboðum“.

„Gögnin og líkönin sem aðgerðanefnd Bolton fékk komu úr Facebook-gögnunum. Við sögðum þeim örugglega frá því hvernig við gerðum það. Við töluðum um það á símafundum, á fundum,“ segir Christopher Wylie, gagnasérfræðingur sem vann fyrir Cambridge Analytica sem hefur verið heimildarmaður umfjallana New York Times og The Observer um meint misferli fyrirtækisins.

Wylie segir að aðgerðanefnd Bolton hafi viljað rannsóknir og auglýsingar um þjóðaröryggismál. Afrakstur greiningar Cambridge Analytica var notaður í auglýsingar fyrir frambjóðendur sem aðgerðanefnd Bolton studdi. Fyrirtækið skrifaði jafnvel röksemdir sem Bolton notaði síðan í málflutningi sínum.

„Það þýddi í raun að gera fólk herskárra í heimssýn sinni. Það er það sem þeir sögðust vilja, að minnsta kosti,“ segir hann.

Bolton er lýst sem „öfgahauki“ en harðlínumenn í utanríkis- og varnarmálum í Bandaríkjunum eru gjarnan kallaðir „haukar“. Hann var yfir vopnaeftirliti í ríkisstjórn George W. Bush þegar Bandaríkin fullyrtu að Saddam Hussein, einræðisherra Íraks, byggi yfir gereyðingarvopnum. Þau fundust hins vegar aldrei eftir innrás Bandaríkjamanna og Breta árið 2003.

Þá hefur Bolton verið málsvari þess að Bandaríkin ráðist að fyrra bragði á Íran og Norður-Kóreu. Hann þykir svo ofstækisfullur í skoðunum að þingheimur neitaði að staðfesta skipan hans í embætti þegar Bush tilnefndi hann á sínum tíma. Þingmenn beggja flokka mótmæltu einnig þegar Trump vildi tilnefna hann sem aðstoðarutanríkisráðherra í fyrra.

Trump tilkynnti í gær að hann ætlaði að skipa Bolton sem þjóðaröryggisráðgjafa sinn eftir afsögn H.R. McMaster. Bolton á að taka við 9. apríl.