Krefjast svara hvort ráð­herra hafi skipt sér af kjara­við­ræðum

Þetta kemur fram í tilkynningu frá þingflokksformönnunum Hildi Sverrisdóttur í Sjálfstæðisflokki, Bergþóri Ólasyni hjá Miðflokknum og Ingibjörgu Isaksen úr Framsóknarflokknum. Þar segir að vegna frestunar á stefnuræðu Kristrúnar Frostadóttur forsætisráðherra vegna óveðurs  sem leiddi til frestunar fyrsta þingfundar, sem fara átti fram í dag, hafi þremenningarnir sent Kristrúnu skriflega fyrirspurn.

Þar sé óskað svara á meintum afskiptum Ásthildar Lóu Þórsdóttur mennta- og barnamálaráðherra eða starfsmanns á hennar vegum á kjaraviðræðum Kennarasambands Íslands við ríki og sveitarfélög.

„Fregnir herma að hæstvirtur Mennta- og barnamálaráðherra, eða starfsmaður á hans vegum, hafi boðið tveggja prósentu launahækkun til viðbótar við það sem þá var á borðinu. Þetta var kostnaður sem ríkissjóður átti að taka á sig til einhvers tíma í þeim tilgangi að liðka fyrir deilunni,“ segir í fyrirspurninni til Kristrúnar.

Þorsteinn Sæberg formaður Skólastjórastjórafélags Íslands og fulltrúi í samninganefnd Kennarasambandsins, sagði í samtali við fréttastofu á mánudag að honum hefði sýnst sem tækist að semja. Hann vildi þó ekki útskýra hvað hann teldi að hefði komið upp.

„Ég ætla að leyfa mér að fullyrða það að það var eitthvað annað en peningar sem réðu þarna úrslitum. Ég held að pólitík sé að spila þarna alltof mikinn þátt í þessari deilu. Það séu einhverjir út í samfélaginu sem berjst gegn því að það verði farið af stað í þetta verkefni sem við höfum verið að vinna að með viðsemjendum okkar,“ segir Þorsteinn.

Formaður Sambands íslenskra sveitarfélaga sagði á móti að 20 prósenta launahækkun hefði staðið kennurum til boða en að því hafi þeir hafnað.

„Ráðherra hefur enga beina aðkomu að samningum sem þessum sem er alls ekki að ástæðulausu og er vart hægt að segja að þarna hafi verið að tryggja samstöðu á meðal aðila vinnumarkaðarins þegar boðin er launahækkun umfram aðra hópa.“

Þingflokksformennirnir þrír óska svara enda séu miklir hagsmunir í húfi. Þeir vilja að forsætisráðhera lýsi með afdráttarlausum hætti afstöðu sinni til pólitískra afskipta af yfirstandandi kjaradeilu.

Fyrirspurnina í heild sinni má sjá að neðan. Ekki náðist í Ásthildi Lóu við vinnslu fréttarinnar. Hún áréttaði í samtali við fréttastofu á þriðjudag að hún væri ekki aðili að deilunni.

„Ég er í rauninni ekki aðili að deilunni. Ég er fagráðherra en ekki samningsaðili. Þetta er í þeirra höndum,“ sagði Ásthildur Lóa aðspurð um hvort hún sæi lausn í kortunum varðandi deiluna.

Samningsaðilar í kjaradeilu kennara sitja þessa stundina á samningafundi í Karphúsinu í Borgartúni.

Hæstvirtur forsætisráðherra,

Óundirbúinn fyrirspurnartími sem var á dagskrá þingfundar í dag var felldur niður. Til stóð að bæði hæstvirtur forsætisráðherra og hæstvirtur mennta- og barnamálaráðherra, meðal annarra, skyldu standa fyrir svörum.

Yfirstandandi er kjaradeila kennara við ríki og sveitarfélög. Síðustu daga hafa borist fregnir af því að pólitísk afskipti hafi staðið í vegi fyrir því að samningar náist.

Skemmst er að minnast ummæla forsætisráðherra í hádegisfréttum Ríkisútvarpsins þann 31. janúar síðastliðinn á þá leið að ríkisstjórnin styðji heilshugar hugmyndir um hækkun launa kennara umfram aðra, í nafni virðismats, og komi til með að gera allt til að hjálpa til við að slíkt verði að veruleika. Síðustu daga hafa svo undirrituðum borist samhljóða fregnir úr nokkrum áttum af meintum afskiptum hæstvirts mennta- og barnamálaráðherra af deilunni.

Hæstvirtur mennta- og barnamálaráðherra, eða starfsmaður á hans vegum, er sagður hafa boðið, fyrir hönd ríkisins, 2% hækkun til viðbótar við það sem þegar var á borðinu. Ríkissjóður tæki á sig þann kostnað, að minnsta kosti til að byrja með, til að liðka fyrir deilunni, þrátt fyrir að ráðherra hafi enga beina aðkomu að samningum sem þessum, og er það ekki að ástæðulausu.

Vart verður séð að ráðherra hafi tryggt samstöðu meðal aðila vinnumarkaðarins um hækkun launa tiltekins hóps umfram aðra, án þess að aðrir hópar fylgi í humátt á eftir. Án slíkrar samstöðu er efnahagslegum stöðugleika ógnað. Ætla má að samningar af þessu tagi hafi áhrif bæði á kjarasamninga sem þegar hafa verið undirritaðir og þá sem á eftir koma. Höfrungahlaup er sett af stað og markmið um efnahagslegan stöðugleika höfð að engu.

Ljóst er að miklir hagsmunir eru í húfi telja undirrituð brýnt að forsætisráðherra upplýsi um málavexti sem allra fyrst. Þá er rétt að forsætisráðherra lýsi með afdráttarlausum hætti afstöðu sinni til pólitískra afskipta af yfirstandandi kjaradeilu, sem og öðrum deilum á sama vettvangi. Ekki er unnt að bíða þess að hægt verði að taka málið fyrir á þingfundi sem verður ekki á dagskrá fyrr en á þriðjudag í næstu viku.

Í ljósi þess að óundirbúinn fyrirspurnartími var felldur niður óska undirrituð eftir því að eftirfarandi spurningum, er varða meint afskipti hæstvirts mennta- og barnamálaráðherra af kjaraviðræðum kennara, verði svarað eins fljótt og verða má.

1. Er rétt að mennta- og barnamálaráðherra, eða starfsmaður á hans vegum, hafi boðið samningsaðilum, í kjaradeilu kennara við ríki og sveitarfélög, 2% hækkun ofan á það sem þegar lá fyrir? Ef ekki, var aðkoma ráðherrans með öðrum hætti en hér er tilgreind, og hver þá?

2. Er rétt að ráðuneytisstjórar í forsætis- og fjármálaráðuneyti, eða aðrir starfsmenn þeirra ráðuneyta, hafi mætt í húsakynni ríkissáttasemjara á þessum tíma, og ef svo er, í hvaða erindagjörðum?

3. Ef svo er, var það með vitund og samþykki forsætisráðherra og/eða fjármálaráðherra?

4. Ef rétt er, liggja fyrir fjárheimildir vegna þessa?

5. Ef rétt er, lítur forsætisráðherra svo á að eðlilegt sé að mennta- og barnamálaráðherra stigi inn í kjaradeiluna með þessum hætti? Lítur forsætisráðherra almennt svo á að afskipti ráðherra af kjaradeilum séu eðlileg?

Virðingarfyllst,

Hildur Sverrisdóttir þingflokksformaður Sjálfstæðisflokksins, Bergþór Ólason þingflokksformaður Miðflokksins og Ingibjörg Isaksen þingflokksformaður Framsóknar