Skilvirkir ferlar, betri reglur Einar Bárðarson skrifar 9. mars 2026 11:02 Einföldun regluverks var rauði þráðurinn á nýliðnu Iðnþingi Samtaka iðnaðarins, þar sem lögð var áhersla á að þótt regluverk sé nauðsynlegt til að tryggja öryggi og gæði geti of flókið og íþyngjandi kerfi dregið úr verðmætasköpun, sérstaklega hjá litlum og meðalstórum fyrirtækjum. Markmiðið ætti því ekki endilega að vera færri reglur heldur betri reglur: skilvirkari ferlar, samræmdar kröfur og betri stjórnsýsla sem gerir frumkvöðlum og fyrirtækjum kleift að verja meiri tíma í nýsköpun, vöxt og þjónustu við viðskiptavini.Í kjölfar þess þegar svokallað Hygge-mál náði hámarki í umræðunni síðastliðið haust og Samtök fyrirtækja í veitingarekstri (SVEIT) birtu viðhorfskönnun meðal félagsmanna um starfsemi heilbrigðiseftirlita landsins varð ljóst að margir rekstraraðilar upplifa regluverkið sem þungt og óskilvirkt. Í framhaldinu tók ráðherra, Jóhann Páll Jóhannsson, mikilvægt skref þegar hann afnam kröfu um fjögurra vikna auglýsingatíma vegna starfsleyfa í veitingarekstri sem hafði þá nýverið tekið gildi og olli öllu meira tjóni en henni var ætlað að fyrirbyggja.Með þeirri breytingu var stigið skref í átt að einfaldara og skynsamlegra regluverki fyrir íslenskt atvinnulíf.Um árabil hafa lítil og meðalstór fyrirtæki þurft að starfa innan regluverks sem í mörgum tilfellum hefur orðið flóknara og meira íþyngjandi en þörf er fyrir. Fjögurra vikna auglýsingaskylda vegna starfsleyfa var eitt dæmi um slíkt fyrirkomulag. Hún olli óþarfa töfum í rekstri án þess að ljóst væri að raunveruleg þörf væri fyrir slíkt ferli. Raunar virðist sem fáir hafi kallað eftir þessari skyldu – og síst þau heilbrigðiseftirlit sem sinna framkvæmd reglnanna.Það er því ánægjulegt þegar stjórnvöld taka skref til að einfalda ferla og draga úr óþarfa skriffinnsku. Fyrirtæki þurfa að geta einbeitt sér að því sem skiptir mestu máli: að skapa verðmæti, þjónustu og störf. Þegar stjórnsýslan er einföld og skilvirk nýtist tími og orka betur bæði hjá fyrirtækjum og hjá hinu opinbera.Nú er mikilvægt að halda áfram á þessari vegferð og taka fleiri skref í átt að einfaldara og skilvirkara regluverki fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki. Slíkar umbætur eru ekki aðeins til hagsbóta fyrir atvinnulífið, heldur fyrir samfélagið allt. Ég heyrði Jóhann Pál boða það í erindinu sínu á Iðnþinginu að hann ætlaði að leita frekari leiða til einföldunar og við hjá Sveit styðjum alla slíka leit.Höfundur er framkvæmdastjóri Sveit, samtaka fyrirtækja á veitingamarkaði. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Einar Bárðarson Mest lesið Að langa en geta ekki Birna Heiðarsdóttir Skoðun Tala og tala en gera ekki neitt Tómas Þór Þórðarson Skoðun Hver er munurinn á Þorgerði Katrínu og Donald Trump? Júlíus Valsson Skoðun Opinn tékki með fullveldið að veði Sigurður Egilsson Skoðun Alþingi í samstarfi við pólitísk félagasamtök? Guttormur Þorsteinsson Skoðun Samfélagið á innsoginu: Við bíðum bara eftir næsta morði á borð við Menningarnótt Davíð Bergmann Skoðun Leiðrétting á loftslagsumræðu á Alþingi: Ísland er ekki fyrirmynd og ESB er ekki vandamálið Eyþór Eðvarðsson Skoðun Þegar hegðun er ákall en enginn hlustar Ásta Kristín Gunnarsdóttir Skoðun Þegar endurtekning verður að „sannleika“ Snædís Valsdóttir,Aðalsteinn Hjartarson Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Flugfélög og styrkur stéttarfélaga, traust og tryggð Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun Framkvæmdastjórar SA styðja hækkun kostnaðar við opinbert eftirlit Hörður Þorsteinsson skrifar Skoðun Þekking sem mótar land, byggð og samfélag Þórður Már Sigfússon skrifar Skoðun „Þegar þekking skapar ábyrgð. Hvað myndi Mannréttindadómstóll Evrópu segja um Seyðisfjörð?“ Lárus Bjarnason skrifar Skoðun Hvað gerist þegar barn hættir að treysta fullorðnum? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Til hvers var barist og hver situr að aflanum? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hver er munurinn á Þorgerði Katrínu og Donald Trump? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Traust verður verðmætasta auðlind fyrirtækja á tímum gervigreindar Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Tala og tala en gera ekki neitt Tómas Þór Þórðarson skrifar Skoðun Leiðrétting á loftslagsumræðu á Alþingi: Ísland er ekki fyrirmynd og ESB er ekki vandamálið Eyþór Eðvarðsson skrifar Skoðun Barnamenning mótar raddir framtíðar Logi Már Einarsson skrifar Skoðun Samfélagið á innsoginu: Við bíðum bara eftir næsta morði á borð við Menningarnótt Davíð Bergmann skrifar Skoðun Þegar hegðun er ákall en enginn hlustar Ásta Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Alþingi í samstarfi við pólitísk félagasamtök? Guttormur Þorsteinsson skrifar Skoðun Að langa en geta ekki Birna Heiðarsdóttir skrifar Skoðun Misskilningur um samræmingu heilbrigðiseftirlits Pétur Halldórsson skrifar Skoðun Opinn tékki með fullveldið að veði Sigurður Egilsson skrifar Skoðun Gjaldmiðlamálið: íslenski smábáturinn eða stóra skipið sem þolir ólgusjó? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Greinarstúfur um tillögur stjórnvalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir skrifar Skoðun „Hrútskýring“ á fiskveiðióstjórn Íslands Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Tilmæli til borgarstjórnar, fagþekking Eyjólfur Pálsson skrifar Skoðun Málverkið tilbúið, en hver hélt á penslinum? Halla Björk Vigfúsdóttir skrifar Skoðun Síðasti sjéns að mótmæla varðhaldi saklausra barna Alma Mjöll Ólafsdóttir skrifar Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir skrifar Skoðun Undir yfirborðinu leynist framtíðin Silja Elvarsdóttir,Hafdís Hanna Ægisdóttir skrifar Skoðun Tónlistar(niðurskurðar)borgin Reykjavík Ásta Kristín Pjetursdóttir skrifar Skoðun Hugboð, tilfinningar eða upplýst afstaða – útgáfuréttur óviss Berglind Hilmarsdóttir skrifar Skoðun „Alþingi sameinast“ Margrét Kristín Blöndal skrifar Skoðun Heilbrigðiseftirlit er nærþjónusta — ekki skrifborðsæfing Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þegar endurtekning verður að „sannleika“ Snædís Valsdóttir,Aðalsteinn Hjartarson skrifar Sjá meira
Einföldun regluverks var rauði þráðurinn á nýliðnu Iðnþingi Samtaka iðnaðarins, þar sem lögð var áhersla á að þótt regluverk sé nauðsynlegt til að tryggja öryggi og gæði geti of flókið og íþyngjandi kerfi dregið úr verðmætasköpun, sérstaklega hjá litlum og meðalstórum fyrirtækjum. Markmiðið ætti því ekki endilega að vera færri reglur heldur betri reglur: skilvirkari ferlar, samræmdar kröfur og betri stjórnsýsla sem gerir frumkvöðlum og fyrirtækjum kleift að verja meiri tíma í nýsköpun, vöxt og þjónustu við viðskiptavini.Í kjölfar þess þegar svokallað Hygge-mál náði hámarki í umræðunni síðastliðið haust og Samtök fyrirtækja í veitingarekstri (SVEIT) birtu viðhorfskönnun meðal félagsmanna um starfsemi heilbrigðiseftirlita landsins varð ljóst að margir rekstraraðilar upplifa regluverkið sem þungt og óskilvirkt. Í framhaldinu tók ráðherra, Jóhann Páll Jóhannsson, mikilvægt skref þegar hann afnam kröfu um fjögurra vikna auglýsingatíma vegna starfsleyfa í veitingarekstri sem hafði þá nýverið tekið gildi og olli öllu meira tjóni en henni var ætlað að fyrirbyggja.Með þeirri breytingu var stigið skref í átt að einfaldara og skynsamlegra regluverki fyrir íslenskt atvinnulíf.Um árabil hafa lítil og meðalstór fyrirtæki þurft að starfa innan regluverks sem í mörgum tilfellum hefur orðið flóknara og meira íþyngjandi en þörf er fyrir. Fjögurra vikna auglýsingaskylda vegna starfsleyfa var eitt dæmi um slíkt fyrirkomulag. Hún olli óþarfa töfum í rekstri án þess að ljóst væri að raunveruleg þörf væri fyrir slíkt ferli. Raunar virðist sem fáir hafi kallað eftir þessari skyldu – og síst þau heilbrigðiseftirlit sem sinna framkvæmd reglnanna.Það er því ánægjulegt þegar stjórnvöld taka skref til að einfalda ferla og draga úr óþarfa skriffinnsku. Fyrirtæki þurfa að geta einbeitt sér að því sem skiptir mestu máli: að skapa verðmæti, þjónustu og störf. Þegar stjórnsýslan er einföld og skilvirk nýtist tími og orka betur bæði hjá fyrirtækjum og hjá hinu opinbera.Nú er mikilvægt að halda áfram á þessari vegferð og taka fleiri skref í átt að einfaldara og skilvirkara regluverki fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki. Slíkar umbætur eru ekki aðeins til hagsbóta fyrir atvinnulífið, heldur fyrir samfélagið allt. Ég heyrði Jóhann Pál boða það í erindinu sínu á Iðnþinginu að hann ætlaði að leita frekari leiða til einföldunar og við hjá Sveit styðjum alla slíka leit.Höfundur er framkvæmdastjóri Sveit, samtaka fyrirtækja á veitingamarkaði.
Samfélagið á innsoginu: Við bíðum bara eftir næsta morði á borð við Menningarnótt Davíð Bergmann Skoðun
Leiðrétting á loftslagsumræðu á Alþingi: Ísland er ekki fyrirmynd og ESB er ekki vandamálið Eyþór Eðvarðsson Skoðun
Skoðun Framkvæmdastjórar SA styðja hækkun kostnaðar við opinbert eftirlit Hörður Þorsteinsson skrifar
Skoðun „Þegar þekking skapar ábyrgð. Hvað myndi Mannréttindadómstóll Evrópu segja um Seyðisfjörð?“ Lárus Bjarnason skrifar
Skoðun Traust verður verðmætasta auðlind fyrirtækja á tímum gervigreindar Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Leiðrétting á loftslagsumræðu á Alþingi: Ísland er ekki fyrirmynd og ESB er ekki vandamálið Eyþór Eðvarðsson skrifar
Skoðun Samfélagið á innsoginu: Við bíðum bara eftir næsta morði á borð við Menningarnótt Davíð Bergmann skrifar
Skoðun Gjaldmiðlamálið: íslenski smábáturinn eða stóra skipið sem þolir ólgusjó? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Greinarstúfur um tillögur stjórnvalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir skrifar
Skoðun Hugboð, tilfinningar eða upplýst afstaða – útgáfuréttur óviss Berglind Hilmarsdóttir skrifar
Samfélagið á innsoginu: Við bíðum bara eftir næsta morði á borð við Menningarnótt Davíð Bergmann Skoðun
Leiðrétting á loftslagsumræðu á Alþingi: Ísland er ekki fyrirmynd og ESB er ekki vandamálið Eyþór Eðvarðsson Skoðun