ESB umræðan: hver hagnast á því að gefa leikinn áður en hann byrjar? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar 21. apríl 2026 11:45 Við getum þakkað fyrir að hafa losað okkur við þá stjórn sem hér ríkti áður. Sú stjórn var þekkt fyrir eitt: að gera ekki neitt — að viðhalda óbreyttu ástandi. Og því halda þau áfram, nú í stjórnarandstöðu, þar sem þau berjast hart með „ekki rökum“ sem segja akkúrat ekki neitt gegn því að þjóðin fái að kjósa um hvort hefja eigi aðildarviðræður við ESB — eða réttara sagt, halda þeim áfram. Þau vilja með öðrum orðum gefa leikinn áður en hann hefst. Ekki sjá hvað hægt er að semja um — bara gefast upp með bölsýni og hugafar taparans. En í raun vitum við hvað að baki liggur. Alveg eins og í síðustu kosningum, þegar þjóðin náði þeim árangri að koma frá völdum stjórn sem einkenndist af sérhagsmunum og frændhygli, þá þurfum við að átta okkur á því hvað liggur að baki mótstöðunni sem háð er með hræðsluáróðri og upplýsingaóreiðu. Hvaða annar tilgangur gæti legið þar að baki, ef ekki er vitað hver niðurstaðan verður? Að baki liggur einfaldlega hörð barátta sérhagsmuna sem vilja halda sínu. Þeir vilja viðhalda hér okurvöxtum, okurverði á húsnæði og leigu, okri á matvöru, flutningum, tryggingum og bankakerfi sem sígur til sín eina af hverjum tíu krónum sem um hagkerfið fara. Þannig að spyrjum okkur: hver hagnast? Eða eins og máltækið segir: cui bono? Þar verður afstaðan skýrð og hægt er að horfa framhjá öllu bullinu sem leigupennar og fólk með eigin hagsmuni heldur að okkur alla daga. Við getum meira að segja litið framhjá því að þetta er einfaldlega spurning um lýðræðislegan rétt til að kjósa. Lítum bara á hver hagnast á óbreyttu ástandi — þá verður svarið ljóst. Svo er annar áhugaverður vinkill í þessari umræðu: andstaða þeirra sem lengst til vinstri standa í pólitík. Það er erfitt að átta sig á því af hverju það fólk vill ekki leyfa þjóðinni að kjósa. Hagur þeirra liggur ekki í óbreyttu ástandi — og hvað þá í því að gefast upp fyrirfram og vilja ekki sjá hvað samningur gæti falið í sér. Því hlýtur að liggja að baki einhvers konar ótti — líklegast við kapítalíska hagsmuni innan Evrópusambandsins. En eru okkar eigin kapítalistar betri? Þeir fá að starfa hér við óeðlilega hátt vaxtastig og í umhverfi þar sem fákeppni ríkir á flestum sviðum — aðstæður sem gagnast illa þeim sem vinstri stjórnmál segjast standa með. Þannig að kannski ræður ótti för — ekki gerviótti í þágu sérhagsmuna, heldur hugmyndafræðilegur ótti við það stjórnkerfi sem ESB er. Við eigum ekki að gefast upp áður en leikurinn hefst. Höfundur er stofnandi AIDr. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Varanlegar undanþágur eru möguleiki Per Ekström Skoðun Gjaldþrotasaga flugfélaga er alvarleg áminning um skaða krónunnar Baldur Pétursson Skoðun Þreifað á „pakkanum“ Hlín Leifsdóttir Skoðun Er Ísland Manchester City og ESB Sheffield United Gauti Eggertsson Skoðun Fullyrðingar utanríkisráðherra um samningssvigrúm Íslands Erna Bjarnadóttir Skoðun Halldór 25.07.2026 Halldór Sættum okkur ekki við atvinnuleysi Illugi Gunnarsson,Ragnhildur Björt Björnsdóttir Skoðun Hver fer í slíkar „samningaviðræður“? Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Einfaldasta sagan er ekki alltaf sú sanna Sigurður Árni Reynisson Skoðun Það er ekki nóg að tala um geðheilbrigði. Það er kominn tími á aðgerðir Jóna Kristín Einarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Fullyrðingar utanríkisráðherra um samningssvigrúm Íslands Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þreifað á „pakkanum“ Hlín Leifsdóttir skrifar Skoðun Er Ísland Manchester City og ESB Sheffield United Gauti Eggertsson skrifar Skoðun Varanlegar undanþágur eru möguleiki Per Ekström skrifar Skoðun Hvernig lögum við vanstillt stjórnmál? Gunnar Már Gunnarsson skrifar Skoðun Gjaldþrotasaga flugfélaga er alvarleg áminning um skaða krónunnar Baldur Pétursson skrifar Skoðun Einfaldasta sagan er ekki alltaf sú sanna Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Það er ekki nóg að tala um geðheilbrigði. Það er kominn tími á aðgerðir Jóna Kristín Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver fer í slíkar „samningaviðræður“? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Sættum okkur ekki við atvinnuleysi Illugi Gunnarsson,Ragnhildur Björt Björnsdóttir skrifar Skoðun Íslenskir vefir á faraldsfæti Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Ég er ekki Evrópusinni Óðinn Freyr Baldursson skrifar Skoðun Hjarðarbólsoddi Oddur Sigurðsson skrifar Skoðun Þetta snýst um aðild Gunnar Bragi Sveinsson skrifar Skoðun Standast orkufyrirtæki ríkisins grundvallargildi fjármálaráðherra? Embla Einarsdóttir skrifar Skoðun Hvers vegna „nei“ er eina rökrétta svarið þann 29. ágúst Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Hvaða kröfur eigum við að gera? Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Hvers vegna venjulegt launafólk á að segja JÁ? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun Stóra leiðréttingarmálið, einhverjir Hollendingar og kollegar Guðlaugur Þór Þórðarson skrifar Skoðun Er kominn tími á „Íslenska landklasann“? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Um hvað er hægt að semja? Jónas Már Torfason skrifar Skoðun Sumarið, samveran og samspil taugakerfa Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar Skoðun Þegar peningarnir og pólitíkin mæta nýjum veruleika Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Bíp... bíp... bíp… Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Króna eða evra? Bolli Héðinsson skrifar Skoðun Dauðans alvara – fölsuð lyf og ólögleg lyfsala Alma D. Möller,Rúna Hauksdóttir skrifar Skoðun Hvað er samfélagsmiðill? Anna Laufey Stefánsdóttir skrifar Skoðun Stöðugleiki í heljargreipum Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Landlægur misskilningur um þjóðaratkvæðagreiðslu Hjörtur Hjartarson skrifar Skoðun Það sem gögnin fundu ekki Elliði Vignisson skrifar Sjá meira
Við getum þakkað fyrir að hafa losað okkur við þá stjórn sem hér ríkti áður. Sú stjórn var þekkt fyrir eitt: að gera ekki neitt — að viðhalda óbreyttu ástandi. Og því halda þau áfram, nú í stjórnarandstöðu, þar sem þau berjast hart með „ekki rökum“ sem segja akkúrat ekki neitt gegn því að þjóðin fái að kjósa um hvort hefja eigi aðildarviðræður við ESB — eða réttara sagt, halda þeim áfram. Þau vilja með öðrum orðum gefa leikinn áður en hann hefst. Ekki sjá hvað hægt er að semja um — bara gefast upp með bölsýni og hugafar taparans. En í raun vitum við hvað að baki liggur. Alveg eins og í síðustu kosningum, þegar þjóðin náði þeim árangri að koma frá völdum stjórn sem einkenndist af sérhagsmunum og frændhygli, þá þurfum við að átta okkur á því hvað liggur að baki mótstöðunni sem háð er með hræðsluáróðri og upplýsingaóreiðu. Hvaða annar tilgangur gæti legið þar að baki, ef ekki er vitað hver niðurstaðan verður? Að baki liggur einfaldlega hörð barátta sérhagsmuna sem vilja halda sínu. Þeir vilja viðhalda hér okurvöxtum, okurverði á húsnæði og leigu, okri á matvöru, flutningum, tryggingum og bankakerfi sem sígur til sín eina af hverjum tíu krónum sem um hagkerfið fara. Þannig að spyrjum okkur: hver hagnast? Eða eins og máltækið segir: cui bono? Þar verður afstaðan skýrð og hægt er að horfa framhjá öllu bullinu sem leigupennar og fólk með eigin hagsmuni heldur að okkur alla daga. Við getum meira að segja litið framhjá því að þetta er einfaldlega spurning um lýðræðislegan rétt til að kjósa. Lítum bara á hver hagnast á óbreyttu ástandi — þá verður svarið ljóst. Svo er annar áhugaverður vinkill í þessari umræðu: andstaða þeirra sem lengst til vinstri standa í pólitík. Það er erfitt að átta sig á því af hverju það fólk vill ekki leyfa þjóðinni að kjósa. Hagur þeirra liggur ekki í óbreyttu ástandi — og hvað þá í því að gefast upp fyrirfram og vilja ekki sjá hvað samningur gæti falið í sér. Því hlýtur að liggja að baki einhvers konar ótti — líklegast við kapítalíska hagsmuni innan Evrópusambandsins. En eru okkar eigin kapítalistar betri? Þeir fá að starfa hér við óeðlilega hátt vaxtastig og í umhverfi þar sem fákeppni ríkir á flestum sviðum — aðstæður sem gagnast illa þeim sem vinstri stjórnmál segjast standa með. Þannig að kannski ræður ótti för — ekki gerviótti í þágu sérhagsmuna, heldur hugmyndafræðilegur ótti við það stjórnkerfi sem ESB er. Við eigum ekki að gefast upp áður en leikurinn hefst. Höfundur er stofnandi AIDr.
Það er ekki nóg að tala um geðheilbrigði. Það er kominn tími á aðgerðir Jóna Kristín Einarsdóttir Skoðun
Skoðun Gjaldþrotasaga flugfélaga er alvarleg áminning um skaða krónunnar Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Það er ekki nóg að tala um geðheilbrigði. Það er kominn tími á aðgerðir Jóna Kristín Einarsdóttir skrifar
Skoðun Standast orkufyrirtæki ríkisins grundvallargildi fjármálaráðherra? Embla Einarsdóttir skrifar
Skoðun Stóra leiðréttingarmálið, einhverjir Hollendingar og kollegar Guðlaugur Þór Þórðarson skrifar
Það er ekki nóg að tala um geðheilbrigði. Það er kominn tími á aðgerðir Jóna Kristín Einarsdóttir Skoðun