Saman erum við sterkari Sindri S. Kristjánsson skrifar 6. maí 2026 08:51 Það hefur lengi verið meinlegur vani í íslensku samfélagi að ýta verkefnum á milli ríkis og sveitar, þrefa um það hvort stjórnsýslustigið beri ábyrgð á viðkomandi málaflokki, þæfa mál og gá hvor aðilinn heldur lengur út. Það sem gleymist stundum í daglegu argaþrasi pólitíkusa og embættismanna er að að baki ‚málaflokki‘ og ‚viðfangsefnum‘ sitja einstaklingar, og ‚verkefnin‘ snúast í flestum tilfellum um þjónustu við viðkomandi einstaklinga. Meðan fulltrúar stjórnsýslustiganna sitja í sinni störukeppni eru manneskjur sem líða fyrir; þau sem þurfa á nauðsynlegri þjónustu að halda og aðstandendur þeirra. Þessu vill Samfylkingin breyta. Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur hefur nú þegar tekið af skarið þegar ríkið tók yfir málefni barna með fjölþættan vanda og tók að sér framkvæmd og ábyrgð á fjármögnun sérhæfðrar þjónustu við þau börn. Með þeirri ákvörðun var ákveðnu fargi létt af sveitarfélögum, sem eru misvel í stakk búin til að sinna þörfum barna með fjölþættan vanda, en ekki síður af börnunum sjálfum og fjölskyldum þeirra sem þurfa nú vonandi ekki lengur að upplifa að þau séu byrði á samfélaginu sínu. Um það höfum við lesið og heyrt of mörg dæmi, sér í lagi í minni sveitarfélögum. Samhliða samningi um þjónustu við börn með fjölþættan vanda hjó ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur á hnútinn sem fyrri ríkisstjórn hafði rammhnýtt, með því að skrifa undir samkomulag ríkis og sveitarfélaga um uppbyggingu hjúkrunarheimila og hraða þeim bráðnauðsynlegu framkvæmdum. Íbúar Akureyrarbæjar hafa ekki farið varhluta af því ástandi sem ríkt hefur í málefnum hjúkrunarheimila allt of lengi, þar sem viðvarandi rakaskemmdir, mygla og óheilnæmt umhverfi í húsnæði dvalarheimila hefur valdið gríðarlegum áskorunum fyrir heimilisfólk sem hefur þvælst á milli herbergja og jafnvel á milli sveitarfélaga, sem hreppsómagar væru. Þetta er óboðleg staða fyrir fólkið sem byggði stoðirnar undir það velmegunarsamfélag sem við búum við í dag. Allt of langur tími hefur horfið í þras um hver beri ábyrgð á viðhaldi hvaða byggingarálmu, og hvar kostnaðurinn eigi að lenda, á meðan fólkið sem er í hvað viðkvæmastri stöðu dettur á milli þilja. Í heimsóknum okkar og samtölum nú fyrir sveitastjórnarkosningar höfum við heyrt setningar á borð við ‚ég kýs engan til að sigra í störukeppni‘ og ‚mikið er gott að sjá ykkur hér saman‘, þegar sveitastjórnarfulltrúar Samfylkingarinnar heimsækja hjúkrunarheimili og aðrar stofnanir ásamt þingmönnum flokksins. Það vekur fólki von að það sé loksins sýnilegur vilji til samstarfs, að traust á milli stjórnsýslustiga sé að byggjast upp og að hægt sé að setja þarfir þeirra sem þurfa á þjónustunni að halda í fyrsta sætið, samfélaginu öllu til heilla. Í stefnu okkar fyrir bæjarstjórnarkosningarnar leggjum við til að á Akureyri verði innleidd sama leið og í Mosfellsbæ sem kallast Gott að eldast. Þar er áherslan lögð á einstaklinginn og þjónusta við hann er samþætt. Þannig er horft til þarfa viðkomandi, óháð því hvort ríki eða sveit beri ábyrgð á málaflokknum. Heimahjúkrun og heimaþjónusta er samþætt og félagsþjónusta og heilbrigðisþjónusta einnig. Einstaklingurinn hefur fastan tengilið við kerfið sem hjálpar bæði honum og aðstandendum sem sligast of oft af umönnunarbyrðinni, þegar þeir þurfa að brúa bil sem verður í þjónustu. Aðstandendur eiga að fá að vera aðstandendur, ekki umönnunaraðilar. Það gefur auga leið að hægt er að ná fram hagræðingu með samþættingu þjónustu, það getur til að mynda ekki verið hagkvæm lausn að heimaþjónusta mæti að morgni til að aðstoða fullorðinn einstakling í sokkana og hálftíma seinna kemur heimahjúkrun með morgunlyfin. Við í Samfylkingunni á Akureyri setjum þarfir íbúa ávallt í fyrsta sæti og gætum hagsmuna þeirra. Við teljum að við séum sterkari saman og ætlum okkur ekki að skilja neinn eftir á milli kerfa, fáum við til þess umboð þann 16. maí næstkomandi. Höfundur er oddviti Samfylkingarinnar á Akureyri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Sindri S. Kristjánsson Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Sjá meira
Það hefur lengi verið meinlegur vani í íslensku samfélagi að ýta verkefnum á milli ríkis og sveitar, þrefa um það hvort stjórnsýslustigið beri ábyrgð á viðkomandi málaflokki, þæfa mál og gá hvor aðilinn heldur lengur út. Það sem gleymist stundum í daglegu argaþrasi pólitíkusa og embættismanna er að að baki ‚málaflokki‘ og ‚viðfangsefnum‘ sitja einstaklingar, og ‚verkefnin‘ snúast í flestum tilfellum um þjónustu við viðkomandi einstaklinga. Meðan fulltrúar stjórnsýslustiganna sitja í sinni störukeppni eru manneskjur sem líða fyrir; þau sem þurfa á nauðsynlegri þjónustu að halda og aðstandendur þeirra. Þessu vill Samfylkingin breyta. Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur hefur nú þegar tekið af skarið þegar ríkið tók yfir málefni barna með fjölþættan vanda og tók að sér framkvæmd og ábyrgð á fjármögnun sérhæfðrar þjónustu við þau börn. Með þeirri ákvörðun var ákveðnu fargi létt af sveitarfélögum, sem eru misvel í stakk búin til að sinna þörfum barna með fjölþættan vanda, en ekki síður af börnunum sjálfum og fjölskyldum þeirra sem þurfa nú vonandi ekki lengur að upplifa að þau séu byrði á samfélaginu sínu. Um það höfum við lesið og heyrt of mörg dæmi, sér í lagi í minni sveitarfélögum. Samhliða samningi um þjónustu við börn með fjölþættan vanda hjó ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur á hnútinn sem fyrri ríkisstjórn hafði rammhnýtt, með því að skrifa undir samkomulag ríkis og sveitarfélaga um uppbyggingu hjúkrunarheimila og hraða þeim bráðnauðsynlegu framkvæmdum. Íbúar Akureyrarbæjar hafa ekki farið varhluta af því ástandi sem ríkt hefur í málefnum hjúkrunarheimila allt of lengi, þar sem viðvarandi rakaskemmdir, mygla og óheilnæmt umhverfi í húsnæði dvalarheimila hefur valdið gríðarlegum áskorunum fyrir heimilisfólk sem hefur þvælst á milli herbergja og jafnvel á milli sveitarfélaga, sem hreppsómagar væru. Þetta er óboðleg staða fyrir fólkið sem byggði stoðirnar undir það velmegunarsamfélag sem við búum við í dag. Allt of langur tími hefur horfið í þras um hver beri ábyrgð á viðhaldi hvaða byggingarálmu, og hvar kostnaðurinn eigi að lenda, á meðan fólkið sem er í hvað viðkvæmastri stöðu dettur á milli þilja. Í heimsóknum okkar og samtölum nú fyrir sveitastjórnarkosningar höfum við heyrt setningar á borð við ‚ég kýs engan til að sigra í störukeppni‘ og ‚mikið er gott að sjá ykkur hér saman‘, þegar sveitastjórnarfulltrúar Samfylkingarinnar heimsækja hjúkrunarheimili og aðrar stofnanir ásamt þingmönnum flokksins. Það vekur fólki von að það sé loksins sýnilegur vilji til samstarfs, að traust á milli stjórnsýslustiga sé að byggjast upp og að hægt sé að setja þarfir þeirra sem þurfa á þjónustunni að halda í fyrsta sætið, samfélaginu öllu til heilla. Í stefnu okkar fyrir bæjarstjórnarkosningarnar leggjum við til að á Akureyri verði innleidd sama leið og í Mosfellsbæ sem kallast Gott að eldast. Þar er áherslan lögð á einstaklinginn og þjónusta við hann er samþætt. Þannig er horft til þarfa viðkomandi, óháð því hvort ríki eða sveit beri ábyrgð á málaflokknum. Heimahjúkrun og heimaþjónusta er samþætt og félagsþjónusta og heilbrigðisþjónusta einnig. Einstaklingurinn hefur fastan tengilið við kerfið sem hjálpar bæði honum og aðstandendum sem sligast of oft af umönnunarbyrðinni, þegar þeir þurfa að brúa bil sem verður í þjónustu. Aðstandendur eiga að fá að vera aðstandendur, ekki umönnunaraðilar. Það gefur auga leið að hægt er að ná fram hagræðingu með samþættingu þjónustu, það getur til að mynda ekki verið hagkvæm lausn að heimaþjónusta mæti að morgni til að aðstoða fullorðinn einstakling í sokkana og hálftíma seinna kemur heimahjúkrun með morgunlyfin. Við í Samfylkingunni á Akureyri setjum þarfir íbúa ávallt í fyrsta sæti og gætum hagsmuna þeirra. Við teljum að við séum sterkari saman og ætlum okkur ekki að skilja neinn eftir á milli kerfa, fáum við til þess umboð þann 16. maí næstkomandi. Höfundur er oddviti Samfylkingarinnar á Akureyri.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar