Fjölmenning: bölvun eða blessun? Monika K. Waleszczyńska skrifar 7. maí 2026 07:01 Fjölmenning og fjölmenningarsamfélag eru hugtök sem við heyrum oft, en umræðan um þau er oft neikvæð. Orðin eru notuð sem einhvers konar Grýla í samfélaginu. Fjölmenning er í eðli sínu jákvætt hugtak og vísar til samfélags þar sem fólk frá mismunandi menningarheimum og af ólíku þjóðerni býr ekki aðeins saman heldur deilir einnig menningu, gildum og hefðum. Þetta skapar dýrmæt tengsl milli ólíkra hópa, sem eykur skilning og samkennd og hefur blómstrandi áhrif á samfélagið og atvinnulífið,enda erum við flest með mikla þörf fyrir að tilheyra og vera partur af stærri heild. Auðvitað er þessi þörf mismunandi eftir einstaklingum, t.d. hvaða hópum við viljum tilheyra og hversu sterkt við viljum tengjast hverjum hópi. Áður fyrr var lífsnauðsynlegt að tilheyra hópi til að upplifa öryggi, nærast, huga að afkvæmum og verjast óvinum. Höfnun gat jafnvel haft í för með sér lífshættulegar afleiðingar. Í dag þegar við finnum fyrir höfnun eða við fáum vísbendingu um að við tilheyrum ekki, getur það leitt til óttaviðbragðahjá okkur. Hver hefur ekki hugsað: „Af hverju var ég ekki með?“ eftir að hafa séð myndir af vinum á samfélagsmiðlum? Þrátt fyrir að það sé okkur ekki lífsnauðsynlegt að tilheyra ákveðnum hópi getur höfnun leitt til óþæginda sem er einhvers konar arfleifð frá eldri tímum. Að upplifa höfnun getur þannig stuðlað að myndun margmenningarsamfélags, þar sem mismunandi menningarhópar búa saman, oft án mikillar samveru eða tengsla. Þetta getur leitt til einangrunar hópa og haft neikvæðar afleiðingar fyrir atvinnulífið og samfélagið í heild. Innflytjendur: ógn eða tækifæri? Ég er innflytjendi sem kom til Íslands til að vinna fyrir rúmlega 30 árum. Ég kom því það vantaði fólk í vinnu á Vestfjörðum. Ég er ekki ógn fyrir íslenskt samfélag eða íslenska tungu. Flestir innflytjendur vilja að kynnast landinu en í hversdagsleikanum vantar gjarnan tækifæri til að kynnast Íslendingum og menningu landsins. Innflytjendur eru oft með minna bakland hér á landi en flestir Íslendingar og því er erfiðara fyrir þá að finna tengsl við samfélagið. Á sama tíma vinna margir innflytjendur langa daga í erfiðum störfum með takmörkuðum möguleikum á að kynnast Íslendingum, sem hjálpar ekki mikið við inngildingu. Það hvort innflytjendur eru ógn eða tækifæri er undir okkur komið. Til að hætta að ýta undir margmenningu þurfum við að hætta að skipa og byrja að hvetja og fræða fólk því þótt margt sé vel gert þá getum við alltaf gert betur. Kynnumst fólki! Viðreisn vill hvetja fólk til að læra íslensku. Við viljum byggja fjölbreytt samfélag og auðvelda öllum að aðlagast íslenskri menningu. Með því að virkja einstaklinga með erlendan bakgrunn sköpum við betra samfélag og fleiri tækifæri fyrir komandi kynslóðir innflytjenda og barna þeirra. Nelson Mandela sagði “It alwaysseemsimpossibleuntilit’sdone”, sem á íslensku gæti útlagst sem „Það virðist alltaf ógerlegt – þar til það tekst.“ Hættum að horfa á fjölmenninguna sem ógn og leitum tækifæranna í samskiptum við hvort annað. Höfundur skipar 8. sæti á lista Viðreisnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Reykjavík Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Skoðun Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Sjá meira
Fjölmenning og fjölmenningarsamfélag eru hugtök sem við heyrum oft, en umræðan um þau er oft neikvæð. Orðin eru notuð sem einhvers konar Grýla í samfélaginu. Fjölmenning er í eðli sínu jákvætt hugtak og vísar til samfélags þar sem fólk frá mismunandi menningarheimum og af ólíku þjóðerni býr ekki aðeins saman heldur deilir einnig menningu, gildum og hefðum. Þetta skapar dýrmæt tengsl milli ólíkra hópa, sem eykur skilning og samkennd og hefur blómstrandi áhrif á samfélagið og atvinnulífið,enda erum við flest með mikla þörf fyrir að tilheyra og vera partur af stærri heild. Auðvitað er þessi þörf mismunandi eftir einstaklingum, t.d. hvaða hópum við viljum tilheyra og hversu sterkt við viljum tengjast hverjum hópi. Áður fyrr var lífsnauðsynlegt að tilheyra hópi til að upplifa öryggi, nærast, huga að afkvæmum og verjast óvinum. Höfnun gat jafnvel haft í för með sér lífshættulegar afleiðingar. Í dag þegar við finnum fyrir höfnun eða við fáum vísbendingu um að við tilheyrum ekki, getur það leitt til óttaviðbragðahjá okkur. Hver hefur ekki hugsað: „Af hverju var ég ekki með?“ eftir að hafa séð myndir af vinum á samfélagsmiðlum? Þrátt fyrir að það sé okkur ekki lífsnauðsynlegt að tilheyra ákveðnum hópi getur höfnun leitt til óþæginda sem er einhvers konar arfleifð frá eldri tímum. Að upplifa höfnun getur þannig stuðlað að myndun margmenningarsamfélags, þar sem mismunandi menningarhópar búa saman, oft án mikillar samveru eða tengsla. Þetta getur leitt til einangrunar hópa og haft neikvæðar afleiðingar fyrir atvinnulífið og samfélagið í heild. Innflytjendur: ógn eða tækifæri? Ég er innflytjendi sem kom til Íslands til að vinna fyrir rúmlega 30 árum. Ég kom því það vantaði fólk í vinnu á Vestfjörðum. Ég er ekki ógn fyrir íslenskt samfélag eða íslenska tungu. Flestir innflytjendur vilja að kynnast landinu en í hversdagsleikanum vantar gjarnan tækifæri til að kynnast Íslendingum og menningu landsins. Innflytjendur eru oft með minna bakland hér á landi en flestir Íslendingar og því er erfiðara fyrir þá að finna tengsl við samfélagið. Á sama tíma vinna margir innflytjendur langa daga í erfiðum störfum með takmörkuðum möguleikum á að kynnast Íslendingum, sem hjálpar ekki mikið við inngildingu. Það hvort innflytjendur eru ógn eða tækifæri er undir okkur komið. Til að hætta að ýta undir margmenningu þurfum við að hætta að skipa og byrja að hvetja og fræða fólk því þótt margt sé vel gert þá getum við alltaf gert betur. Kynnumst fólki! Viðreisn vill hvetja fólk til að læra íslensku. Við viljum byggja fjölbreytt samfélag og auðvelda öllum að aðlagast íslenskri menningu. Með því að virkja einstaklinga með erlendan bakgrunn sköpum við betra samfélag og fleiri tækifæri fyrir komandi kynslóðir innflytjenda og barna þeirra. Nelson Mandela sagði “It alwaysseemsimpossibleuntilit’sdone”, sem á íslensku gæti útlagst sem „Það virðist alltaf ógerlegt – þar til það tekst.“ Hættum að horfa á fjölmenninguna sem ógn og leitum tækifæranna í samskiptum við hvort annað. Höfundur skipar 8. sæti á lista Viðreisnar í Reykjavík.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar