Vaxtarmörk Samfylkingarinnar Orri Björnsson skrifar 15. maí 2026 11:12 Það er merkilegt hvað húsnæðisskortur á höfuðborgarsvæðinu er oft ræddur eins og náttúruhamfarir. Eins og hann hafi bara dunið yfir okkur, líkt og rokið eða nefndarskipulagið hjá Reykjavíkurborg. En húsnæðisskortur er meðvituð ákvörðun. Ákvörðun Samfylkingarinnar um að borgarlínuáform höfuðborgarinnar komi framar öllum öðrum hagsmunum vinnur gegn hagsmunum Hafnfirðinga. Forsendur borgarlínunnar eru að búa til húsnæðisskort, byggja einsleit stór fjölbýlishús, markvisst þrengja að fjölskyldubílnum og þvinga íbúa höfuðborgarsvæðisins í samgöngumáta sem illa henta Hafnfirðingum. Þetta er stefna sem varin er með vaxtamörkum höfuðborgarsvæðisins og þess vegna þarf að ræða vaxtamörk höfuðborgarsvæðisins af alvöru. Vaxtamörkin eru orðin alvarleg hindrun í framþróun og vexti Hafnarfjarðar, bæði hvað varðar nýjar lóðir fyrir íbúðir og sérbýli og þegar kemur að atvinnuuppbyggingu. Lífsgæði Hafnfirðinga hafa nú þegar skerst verulega með áhrifunum af þessari óumbeðnu stefnu og að óbreyttu munu áhrifin verða enn þá meiri á komandi árum með áframhaldandi húsnæðisskorti og nú þegar næsti hluti í planinu er að stórauka ferðakostnað Hafnfirðinga. Hafnarfjörður á ekki að þurfa leyfi frá Reykjavík til að þróast Við erum sjálfstætt sveitarfélag. Hér býr fólk sem kýs sína fulltrúa til að taka ákvarðanir um framtíð bæjarins. Samt er staðan sú að ákvarðanir um vaxtarmöguleika Hafnarfjarðar eru að verulegu leyti bundnar í kerfi þar sem Reykjavík hefur gríðarlegt vægi og pólitískir bandamenn meirihlutans í ríkisstjórn virðast helst hafa áhuga á að verja óbreytt plan. Samfylkingin í Reykjavík hefur árum saman rekið skipulagsstefnu sem byggir á því að búa til húsnæðisskort sem grunn að þéttingu byggðar. En sú stefna er fyrir löngu komin út í skurð og er farin að hafa veruleg áhrif á okkur Hafnfirðinga. Þétting getur vissulega verið góð upp að vissu marki en hún tryggir ekki fjölbreytt húsnæði fyrir barnafólk. Hún lækkar ekki verð ef framboðið fylgir ekki þörfinni. Það er ekki nóg að teikna fallegar myndir af borgarlífi, pálmatrjám og sólskini ef venjulegt fólk hefur ekki efni á að búa þar og fyrirtækin vilja ekki starfa þar. Borgarlínan í Reykjavík má ekki hamla því að Hafnarfjörður geti vaxið Við getum skipulagt ný hverfi af ábyrgð. Við getum byggt fjölbreytt húsnæði. Við getum verndað náttúru og útivistarsvæði samhliða þessu. Við getum hugsað til framtíðar án þess að láta úreltar forsendur og stjórnlyndi Samfylkingarinnar í Reykjavík stjórna öllu. En til þess þarf svigrúm og afnema þarf neitunarvald Reykjavíkur á sjálfstæði Hafnfirðinga í skipulagsmálum. Sveitarstjórnarkosningar núna um vilja Hafnfirðinga um framtíð Hafnarfjarðar. Það þarf að endurskoða vaxtarmörkin. Það þarf að skoða hvort núverandi kerfi þjóni íbúum Hafnarfjarðar eða fyrst og fremst þeim sem vilja halda völdum yfir skipulagsþróunni þvert á öll sveitarfélög höfuðborgarsvæðisins. Og það þarf að spyrja hvort pólitískir fulltrúar Samfylkingarinnar og Viðreisnar í Hafnarfirði standi með Hafnfirðingum eða fylgi skipunum úr Reykjavík. Forsætisráðherra, formaður Samfylkingarinnar, hefur ekki legið á skoðunum sínum um sveitarfélög landsins á síðustu dögum. Hún hefur verið ófeimin við að gagnrýna þau, oft af talsverðum þunga. Það væri þá ekki ósanngjarnt að sama krafa um ábyrgð næði líka til Reykjavíkur, stærsta sveitarfélags landsins, þar sem hennar eigin flokkur hefur haldið skipulagsmálum hinna sveitarfélaganna í gíslingu og ætlar enga breytingu þar á. Ábyrgð er nefnilega skemmtilegt hugtak í huga forsætisráðherra. Hún á víst ekki við um hennar eigið flokksfólk, bara um okkur hin. Húsnæðisskorturinn verður ekki leystur með slagorðum og hann verður ekki leystur með því að láta Reykjavík ráða ferðinni fyrir allt höfuðborgarsvæðið. Hafnarfjörður á að fá að vaxa af skynsemi. Ekki stjórnlaust. Ekki hugsunarlaust. Heldur með ábyrgð, framtíðarsýn og raunverulegum valkostum fyrir fólk sem vill búa hér. Það er kominn tími til að Hafnfirðingar fái skipulagsvaldið aftur til sín, kerfileg mistök þarf að laga, endurskoða vaxtarmörkin og leyfa Hafnarfirði að vaxa, frjálsum og í friði fyrir yfirgangi Samfylkingarinnar í Reykjavík. Höfundur er bæjarfulltrúi og formaður bæjarráðs Hafnarfjarðar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Skoðun Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Sjá meira
Það er merkilegt hvað húsnæðisskortur á höfuðborgarsvæðinu er oft ræddur eins og náttúruhamfarir. Eins og hann hafi bara dunið yfir okkur, líkt og rokið eða nefndarskipulagið hjá Reykjavíkurborg. En húsnæðisskortur er meðvituð ákvörðun. Ákvörðun Samfylkingarinnar um að borgarlínuáform höfuðborgarinnar komi framar öllum öðrum hagsmunum vinnur gegn hagsmunum Hafnfirðinga. Forsendur borgarlínunnar eru að búa til húsnæðisskort, byggja einsleit stór fjölbýlishús, markvisst þrengja að fjölskyldubílnum og þvinga íbúa höfuðborgarsvæðisins í samgöngumáta sem illa henta Hafnfirðingum. Þetta er stefna sem varin er með vaxtamörkum höfuðborgarsvæðisins og þess vegna þarf að ræða vaxtamörk höfuðborgarsvæðisins af alvöru. Vaxtamörkin eru orðin alvarleg hindrun í framþróun og vexti Hafnarfjarðar, bæði hvað varðar nýjar lóðir fyrir íbúðir og sérbýli og þegar kemur að atvinnuuppbyggingu. Lífsgæði Hafnfirðinga hafa nú þegar skerst verulega með áhrifunum af þessari óumbeðnu stefnu og að óbreyttu munu áhrifin verða enn þá meiri á komandi árum með áframhaldandi húsnæðisskorti og nú þegar næsti hluti í planinu er að stórauka ferðakostnað Hafnfirðinga. Hafnarfjörður á ekki að þurfa leyfi frá Reykjavík til að þróast Við erum sjálfstætt sveitarfélag. Hér býr fólk sem kýs sína fulltrúa til að taka ákvarðanir um framtíð bæjarins. Samt er staðan sú að ákvarðanir um vaxtarmöguleika Hafnarfjarðar eru að verulegu leyti bundnar í kerfi þar sem Reykjavík hefur gríðarlegt vægi og pólitískir bandamenn meirihlutans í ríkisstjórn virðast helst hafa áhuga á að verja óbreytt plan. Samfylkingin í Reykjavík hefur árum saman rekið skipulagsstefnu sem byggir á því að búa til húsnæðisskort sem grunn að þéttingu byggðar. En sú stefna er fyrir löngu komin út í skurð og er farin að hafa veruleg áhrif á okkur Hafnfirðinga. Þétting getur vissulega verið góð upp að vissu marki en hún tryggir ekki fjölbreytt húsnæði fyrir barnafólk. Hún lækkar ekki verð ef framboðið fylgir ekki þörfinni. Það er ekki nóg að teikna fallegar myndir af borgarlífi, pálmatrjám og sólskini ef venjulegt fólk hefur ekki efni á að búa þar og fyrirtækin vilja ekki starfa þar. Borgarlínan í Reykjavík má ekki hamla því að Hafnarfjörður geti vaxið Við getum skipulagt ný hverfi af ábyrgð. Við getum byggt fjölbreytt húsnæði. Við getum verndað náttúru og útivistarsvæði samhliða þessu. Við getum hugsað til framtíðar án þess að láta úreltar forsendur og stjórnlyndi Samfylkingarinnar í Reykjavík stjórna öllu. En til þess þarf svigrúm og afnema þarf neitunarvald Reykjavíkur á sjálfstæði Hafnfirðinga í skipulagsmálum. Sveitarstjórnarkosningar núna um vilja Hafnfirðinga um framtíð Hafnarfjarðar. Það þarf að endurskoða vaxtarmörkin. Það þarf að skoða hvort núverandi kerfi þjóni íbúum Hafnarfjarðar eða fyrst og fremst þeim sem vilja halda völdum yfir skipulagsþróunni þvert á öll sveitarfélög höfuðborgarsvæðisins. Og það þarf að spyrja hvort pólitískir fulltrúar Samfylkingarinnar og Viðreisnar í Hafnarfirði standi með Hafnfirðingum eða fylgi skipunum úr Reykjavík. Forsætisráðherra, formaður Samfylkingarinnar, hefur ekki legið á skoðunum sínum um sveitarfélög landsins á síðustu dögum. Hún hefur verið ófeimin við að gagnrýna þau, oft af talsverðum þunga. Það væri þá ekki ósanngjarnt að sama krafa um ábyrgð næði líka til Reykjavíkur, stærsta sveitarfélags landsins, þar sem hennar eigin flokkur hefur haldið skipulagsmálum hinna sveitarfélaganna í gíslingu og ætlar enga breytingu þar á. Ábyrgð er nefnilega skemmtilegt hugtak í huga forsætisráðherra. Hún á víst ekki við um hennar eigið flokksfólk, bara um okkur hin. Húsnæðisskorturinn verður ekki leystur með slagorðum og hann verður ekki leystur með því að láta Reykjavík ráða ferðinni fyrir allt höfuðborgarsvæðið. Hafnarfjörður á að fá að vaxa af skynsemi. Ekki stjórnlaust. Ekki hugsunarlaust. Heldur með ábyrgð, framtíðarsýn og raunverulegum valkostum fyrir fólk sem vill búa hér. Það er kominn tími til að Hafnfirðingar fái skipulagsvaldið aftur til sín, kerfileg mistök þarf að laga, endurskoða vaxtarmörkin og leyfa Hafnarfirði að vaxa, frjálsum og í friði fyrir yfirgangi Samfylkingarinnar í Reykjavík. Höfundur er bæjarfulltrúi og formaður bæjarráðs Hafnarfjarðar.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar