Fræða almenning í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslunnar Sigurgeir Þorkelsson skrifar 6. júlí 2026 17:07 Kristín Edwald er formaður landskjörstjórnar og Skúli Bragi Geirdal er verkefnastjóri hjá Netvís Samsett Landskjörstjórn og Netvís – Netöryggismiðstöð Íslands hafa tilkynnt um opnun nýrra vefsvæða í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslu í lok ágúst um hvort taka eigi upp þráðinn á ný í aðildarviðræðum við Evrópusambandið, þrettán árum síðar. Tilgangur nýs fræðsluvefs Netvíss er að efla gagnrýna hugsun og miðlalæsi og hjálpa almenningi að greina atvik þegar reynt er að hafa óeðlileg áhrif á lýðræðislega umræðu. Greint er frá aðferðum sem beitt er á netinu til að móta eða afvegaleiða samfélagsumræðu í lýðræðisríkjum. Meðal viðfangsefna vefsins eru gervigreind, djúpfalsanir, þjarkar (eða bottar) og upplýsingaóreiða sem er ætlað að höfða til tilfinninga fólks. „Við getum öll lagt okkar af mörkum til að draga úr áhrifum upplýsingaóreiðu. Við vonum að þessi vefur verði fólki góður stuðningur", er haft eftir Skúla Braga Geirdal, sviðsstjóri hjá Netvís, í tilkynningu. Landskjörstjórn veitir hlutlausar upplýsingar Landskjörstjórn hefur yfirumsjón með kosningum á Íslandi og annast framkvæmd kosningalaga. Hinn nýja vef má finna með því að slá inn kosningar.is og má þar nálgast hlutlausar upplýsingar um málefnið til að aðstoða kjósendur við að taka upplýsta afstöðu í komandi atkvæðagreiðslu. Á vefnum má meðal annars finna dálk þar sem farið er yfir hvað gerist ef meirihluti svarar „já“ og hvað gerist ef meirihluti svarar „nei“. Segir þar að ef meirihluti svari nei: „Þá hefjast ekki aðildarviðræður við Evrópusambandið.“ Kemur þar einnig fram að ef meirihluti svari játandi hafi ríkisstjórnin boðað að haldin verði önnur atkvæðagreiðsla um samninginn og að breyta þyrfti stjórnarskránni áður en hægt væri að ganga í Evrópusambandið. Breytingar á stjórnarskrá krefjast samþykkis tveggja þinga, þar sem boðað hefur verið til alþingiskosninga á milli. Á vefnum má einnig finna hagnýtar upplýsingar um framkvæmd kosninga. Kynningarbæklingi um þjóðaratkvæðagreiðsluna verður síðan dreift á öll heimili í ágúst. Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Netöryggi Mest lesið Á þriðja tug sagt upp hjá Hafnarfjarðarbæ Innlent Hirti sagt upp störfum hjá Hagstofunni Innlent Blöskraði biðin í björgun við Stuðlagil og barðist fyrir námskeiði Innlent Segir fólk geta verið nýrnaveikt árum saman án þess að vita Innlent Nýja Ölfusárbrúin hægt en örugglega dregin yfir ána Innlent Blóðbað á lestarpalli Erlent Sonur þingmannsins ákærður Innlent Fjarlægðu myndskeið af golfhermi úr Kveiksþætti Innlent „Svolítið sárt í hjartanu að hafa enga söngvakeppni“ Innlent Notkun ólöglegra peptíða „rússnesk rúlletta“ Innlent Fleiri fréttir Veruleikinn breyttur eftir ofsaakstur á ónýtum bíl ChatGPT trónir á toppnum Hafi reynt að myrða kærustu sína í sumar Fengu ráðgjafa til að greina fjárhagsstöðuna fyrir uppsagnirnar „Svolítið sárt í hjartanu að hafa enga söngvakeppni“ Hirti sagt upp störfum hjá Hagstofunni Sonur þingmannsins ákærður Á þriðja tug sagt upp hjá Hafnarfjarðarbæ „Akkilesarhæll á vinnu gagnvart þessum hópum“ Feginn að verðbólga stendur í stað og meirihluti mótfallinn þátttöku í Eurovision Til Ilulissat á Airbus með nýjum flugvelli Biðin á Landspítalanum styttist til muna Segir fólk geta verið nýrnaveikt árum saman án þess að vita Rukka erlenda nemendur um milljónir Nýja Ölfusárbrúin hægt en örugglega dregin yfir ána Notkun ólöglegra peptíða „rússnesk rúlletta“ Frumvarp kynnt um afnám æviráðningar Bein útsending: Kynnir aðgerðaáætlun gegn fátækt barna Sögðu öllum upp á Hjálpartækjamiðstöð SÍ Blöskraði biðin í björgun við Stuðlagil og barðist fyrir námskeiði Hópamyndun og hótanir unglinga við félagsmiðstöð í Kópavogi Fjarlægðu myndskeið af golfhermi úr Kveiksþætti Þurft að dvelja í einangrunarklefum vegna plássleysis „Mér finnst það alvarlegt“ Hafi ekki verið í formlegri heimsókn í moskunni Kveiksþætti kippt út tímabundið Söfnuðust saman við sendiráðið og mótmæltu refsiaðgerðum „Séum tilbúin þegar og ef þessi veruleiki birtist okkur“ Hljóta dóm fyrir að kveikja í Teslu lögreglumanns eftir allt saman Sveik hundruð þúsunda af vistmanni á Grenilundi Sjá meira
Tilgangur nýs fræðsluvefs Netvíss er að efla gagnrýna hugsun og miðlalæsi og hjálpa almenningi að greina atvik þegar reynt er að hafa óeðlileg áhrif á lýðræðislega umræðu. Greint er frá aðferðum sem beitt er á netinu til að móta eða afvegaleiða samfélagsumræðu í lýðræðisríkjum. Meðal viðfangsefna vefsins eru gervigreind, djúpfalsanir, þjarkar (eða bottar) og upplýsingaóreiða sem er ætlað að höfða til tilfinninga fólks. „Við getum öll lagt okkar af mörkum til að draga úr áhrifum upplýsingaóreiðu. Við vonum að þessi vefur verði fólki góður stuðningur", er haft eftir Skúla Braga Geirdal, sviðsstjóri hjá Netvís, í tilkynningu. Landskjörstjórn veitir hlutlausar upplýsingar Landskjörstjórn hefur yfirumsjón með kosningum á Íslandi og annast framkvæmd kosningalaga. Hinn nýja vef má finna með því að slá inn kosningar.is og má þar nálgast hlutlausar upplýsingar um málefnið til að aðstoða kjósendur við að taka upplýsta afstöðu í komandi atkvæðagreiðslu. Á vefnum má meðal annars finna dálk þar sem farið er yfir hvað gerist ef meirihluti svarar „já“ og hvað gerist ef meirihluti svarar „nei“. Segir þar að ef meirihluti svari nei: „Þá hefjast ekki aðildarviðræður við Evrópusambandið.“ Kemur þar einnig fram að ef meirihluti svari játandi hafi ríkisstjórnin boðað að haldin verði önnur atkvæðagreiðsla um samninginn og að breyta þyrfti stjórnarskránni áður en hægt væri að ganga í Evrópusambandið. Breytingar á stjórnarskrá krefjast samþykkis tveggja þinga, þar sem boðað hefur verið til alþingiskosninga á milli. Á vefnum má einnig finna hagnýtar upplýsingar um framkvæmd kosninga. Kynningarbæklingi um þjóðaratkvæðagreiðsluna verður síðan dreift á öll heimili í ágúst.
Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Netöryggi Mest lesið Á þriðja tug sagt upp hjá Hafnarfjarðarbæ Innlent Hirti sagt upp störfum hjá Hagstofunni Innlent Blöskraði biðin í björgun við Stuðlagil og barðist fyrir námskeiði Innlent Segir fólk geta verið nýrnaveikt árum saman án þess að vita Innlent Nýja Ölfusárbrúin hægt en örugglega dregin yfir ána Innlent Blóðbað á lestarpalli Erlent Sonur þingmannsins ákærður Innlent Fjarlægðu myndskeið af golfhermi úr Kveiksþætti Innlent „Svolítið sárt í hjartanu að hafa enga söngvakeppni“ Innlent Notkun ólöglegra peptíða „rússnesk rúlletta“ Innlent Fleiri fréttir Veruleikinn breyttur eftir ofsaakstur á ónýtum bíl ChatGPT trónir á toppnum Hafi reynt að myrða kærustu sína í sumar Fengu ráðgjafa til að greina fjárhagsstöðuna fyrir uppsagnirnar „Svolítið sárt í hjartanu að hafa enga söngvakeppni“ Hirti sagt upp störfum hjá Hagstofunni Sonur þingmannsins ákærður Á þriðja tug sagt upp hjá Hafnarfjarðarbæ „Akkilesarhæll á vinnu gagnvart þessum hópum“ Feginn að verðbólga stendur í stað og meirihluti mótfallinn þátttöku í Eurovision Til Ilulissat á Airbus með nýjum flugvelli Biðin á Landspítalanum styttist til muna Segir fólk geta verið nýrnaveikt árum saman án þess að vita Rukka erlenda nemendur um milljónir Nýja Ölfusárbrúin hægt en örugglega dregin yfir ána Notkun ólöglegra peptíða „rússnesk rúlletta“ Frumvarp kynnt um afnám æviráðningar Bein útsending: Kynnir aðgerðaáætlun gegn fátækt barna Sögðu öllum upp á Hjálpartækjamiðstöð SÍ Blöskraði biðin í björgun við Stuðlagil og barðist fyrir námskeiði Hópamyndun og hótanir unglinga við félagsmiðstöð í Kópavogi Fjarlægðu myndskeið af golfhermi úr Kveiksþætti Þurft að dvelja í einangrunarklefum vegna plássleysis „Mér finnst það alvarlegt“ Hafi ekki verið í formlegri heimsókn í moskunni Kveiksþætti kippt út tímabundið Söfnuðust saman við sendiráðið og mótmæltu refsiaðgerðum „Séum tilbúin þegar og ef þessi veruleiki birtist okkur“ Hljóta dóm fyrir að kveikja í Teslu lögreglumanns eftir allt saman Sveik hundruð þúsunda af vistmanni á Grenilundi Sjá meira