Meirihluti hlynntur samfélagsmiðlabanni unglinga Sunna Sæmundsdóttir skrifar 2. ágúst 2026 22:35 Anna Laufey Stefánsdóttir, sérfræðingur hjá Stafrænni velferð, telur að miða ætti samfélagsmiðlabann unglinga við sextánda aldursár en ekki það fimmtánda, líkt og gert er í áformum stjórnvalda. vísir/samsett Meirihluti landsmanna er fylgjandi samfélagsmiðlabanni unglinga samkvæmt nýrri könnun Maskínu. Sérfræðingur hjá Stafrænni velferð telur að skilgreina þurfi í frumvarpi hvaða þættir miðlanna séu varasamir. Í könnun Maskínu var spurt hverstu hlynnt eða andvígt fólk sé því að sextán ára aldurstakmark verði sett á notkun samfélagsmiðla. Alls sögðust um sextíu og sex prósent annað hvort mjög hlynnt eða frekar hlynnt slíku banni. Tuttugu og tvö prósent sögðust hvorki fylgjandi né andvíg en ellefu prósent sögðust frekar eða mjög andvíg. Mennta- og barnamálaráðuneytið birti í júlí í samráðsgátt áform um lagafrumvarp um aldurstakmörk fyrir aðgengi barna að samfélagsmiðlum en þar er lagt til að börn fái aðgang að miðlunum 1. janúar á fimmtánda aldursári. Anna Laufey Stefánsdóttir, sérfræðingur hjá Stafrænni velferð, er ein þeirra sem hefur skilað umsögn við áformin. Hún segir þau skref í rétta átt en telur ekki rétta nálgun að fella einungis lista af samfélagsmiðlum undir bannið. Betur færi á því að tilgreina hönnunarþætti líkt og algoriþma, fylgjenda og læk-kerfi og sjálfvirka spilun efnis. „Það verður náttúrulega að vera ienhver fræðsla í fyrirrými fyrir foreldra, börn og samfélagið í heild sinni um það hvað það er sem er skaðlegt í þessum miðlum, hvaða hönnunarþættir það eru sem ber að varast og af hverju þeir eru svona ávanabindandi,“ segir Anna. „Eins og kemur fram í frumvarpinu að þá er þetta í takti við útivistartímann þannig að það eru foreldrar sem bera áfram ábyrgð á því að gefa ekki börnum aðgang að þesum miðlum, en þá þurfum við líka bara að skilgreina það mjög skýrt hvað það er sem við viljum ekki að börnin séu í.“ Samkvæmt könnun Maskínu eru foreldrar leikskóla- og grunnskólabarna auk þeirra sem ekki eiga börn frekar fylgjandi banninu en foreldrar framhaldsskólanema, þrátt fyrir að meirihluti hópanna sé þó alltaf hlynntur. Anna Laufey telur réttara að miða bannið við sextánda aldursár en það fimmtánda, líkt og gert er í áformum stjórnvalda. „Persónulega myndi ég vilja sjá að þessu væri breytt í 1. júní árið sem þau verða sextán ára þannig að í stað þess að þau séu að fá samfélagsmiðla um mitt skólaár níunda bekkjar að þá sé þetta meira í takti við grunnskólagönguna, þannig að í lok hennar séu þau með aðgang að samfélagsmiðlum,“ segir Anna. „Þegar við erum með einhverjar stafrænar vörur, í rauninni sama hver varan er, ef hún er hönnuð til þess að vera ávanabindandi og hönnuð til þess að hámarka notkun og er skaðleg börnum, að þá eigum við að sjálfsögðu að stíga inn í og hleypa ekki börnum þangað inn.“ Börn og uppeldi Samfélagsmiðlar Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Innlent Viðreisn heldur starfsfólkinu en Jón fær 1,3 milljónir til þingstarfa Innlent Maður hnoðaður til lífs í Sundhöllinni Innlent Ísland.is-svindlið bjóði hættunni heim Innlent Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Innlent Lækkar eigin laun Innlent Jarðskjálftinn 5,2 að stærð Innlent Vill funda með Trump og Xi um örlög Úkraínu Erlent Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Innlent Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Innlent Fleiri fréttir 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Sveitarfélagi ekki skylt að smala ágangsfé úr skógræktarlandi Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum „Leiðinlegt þegar svona kemur upp og Ísland.is verður fyrir höggi“ Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Ísaksskóli eignast Ísaksskóla Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Jarðskjálftinn 5,2 að stærð Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Kraumar enn í Wolt-sendlum Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Tafir á afhendingu á bóluefni við inflúensu Tilboðum hafnað í glæsibrúna en efnt til samkeppnisviðræðna Tíu mánuðir án ákvörðunar um umönnunarbilið Viðreisn heldur starfsfólkinu en Jón fær 1,3 milljónir til þingstarfa BDSM á Íslandi fordæmir sýknudóm í ofbeldismáli Skoða að útvista rekstri Húsdýragarðsins til einkaaðila Undirskriftasöfnun hafin og ríkissakóknari íhugar áfrýjun Maður hnoðaður til lífs í Sundhöllinni Dómsmálaráðherra fær nýjan aðstoðarmann Íbúarnir höfðu betur Inga opnar fyrir niðurstöður í PISA Lækkar eigin laun Ísland.is-svindlið bjóði hættunni heim Í símanum undir stýri og hljóp í burtu Umhverfisvænna að sleppa óþarfa kurteisi Lokar Hótel Kulusuk eftir að flug hætti frá Íslandi Formaður VG fékk táragas í augun: „Þá er eins og fjandinn sé laus“ Sjá meira
Í könnun Maskínu var spurt hverstu hlynnt eða andvígt fólk sé því að sextán ára aldurstakmark verði sett á notkun samfélagsmiðla. Alls sögðust um sextíu og sex prósent annað hvort mjög hlynnt eða frekar hlynnt slíku banni. Tuttugu og tvö prósent sögðust hvorki fylgjandi né andvíg en ellefu prósent sögðust frekar eða mjög andvíg. Mennta- og barnamálaráðuneytið birti í júlí í samráðsgátt áform um lagafrumvarp um aldurstakmörk fyrir aðgengi barna að samfélagsmiðlum en þar er lagt til að börn fái aðgang að miðlunum 1. janúar á fimmtánda aldursári. Anna Laufey Stefánsdóttir, sérfræðingur hjá Stafrænni velferð, er ein þeirra sem hefur skilað umsögn við áformin. Hún segir þau skref í rétta átt en telur ekki rétta nálgun að fella einungis lista af samfélagsmiðlum undir bannið. Betur færi á því að tilgreina hönnunarþætti líkt og algoriþma, fylgjenda og læk-kerfi og sjálfvirka spilun efnis. „Það verður náttúrulega að vera ienhver fræðsla í fyrirrými fyrir foreldra, börn og samfélagið í heild sinni um það hvað það er sem er skaðlegt í þessum miðlum, hvaða hönnunarþættir það eru sem ber að varast og af hverju þeir eru svona ávanabindandi,“ segir Anna. „Eins og kemur fram í frumvarpinu að þá er þetta í takti við útivistartímann þannig að það eru foreldrar sem bera áfram ábyrgð á því að gefa ekki börnum aðgang að þesum miðlum, en þá þurfum við líka bara að skilgreina það mjög skýrt hvað það er sem við viljum ekki að börnin séu í.“ Samkvæmt könnun Maskínu eru foreldrar leikskóla- og grunnskólabarna auk þeirra sem ekki eiga börn frekar fylgjandi banninu en foreldrar framhaldsskólanema, þrátt fyrir að meirihluti hópanna sé þó alltaf hlynntur. Anna Laufey telur réttara að miða bannið við sextánda aldursár en það fimmtánda, líkt og gert er í áformum stjórnvalda. „Persónulega myndi ég vilja sjá að þessu væri breytt í 1. júní árið sem þau verða sextán ára þannig að í stað þess að þau séu að fá samfélagsmiðla um mitt skólaár níunda bekkjar að þá sé þetta meira í takti við grunnskólagönguna, þannig að í lok hennar séu þau með aðgang að samfélagsmiðlum,“ segir Anna. „Þegar við erum með einhverjar stafrænar vörur, í rauninni sama hver varan er, ef hún er hönnuð til þess að vera ávanabindandi og hönnuð til þess að hámarka notkun og er skaðleg börnum, að þá eigum við að sjálfsögðu að stíga inn í og hleypa ekki börnum þangað inn.“
Börn og uppeldi Samfélagsmiðlar Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Innlent Viðreisn heldur starfsfólkinu en Jón fær 1,3 milljónir til þingstarfa Innlent Maður hnoðaður til lífs í Sundhöllinni Innlent Ísland.is-svindlið bjóði hættunni heim Innlent Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Innlent Lækkar eigin laun Innlent Jarðskjálftinn 5,2 að stærð Innlent Vill funda með Trump og Xi um örlög Úkraínu Erlent Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Innlent Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Innlent Fleiri fréttir 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Sveitarfélagi ekki skylt að smala ágangsfé úr skógræktarlandi Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum „Leiðinlegt þegar svona kemur upp og Ísland.is verður fyrir höggi“ Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Ísaksskóli eignast Ísaksskóla Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Jarðskjálftinn 5,2 að stærð Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Kraumar enn í Wolt-sendlum Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Tafir á afhendingu á bóluefni við inflúensu Tilboðum hafnað í glæsibrúna en efnt til samkeppnisviðræðna Tíu mánuðir án ákvörðunar um umönnunarbilið Viðreisn heldur starfsfólkinu en Jón fær 1,3 milljónir til þingstarfa BDSM á Íslandi fordæmir sýknudóm í ofbeldismáli Skoða að útvista rekstri Húsdýragarðsins til einkaaðila Undirskriftasöfnun hafin og ríkissakóknari íhugar áfrýjun Maður hnoðaður til lífs í Sundhöllinni Dómsmálaráðherra fær nýjan aðstoðarmann Íbúarnir höfðu betur Inga opnar fyrir niðurstöður í PISA Lækkar eigin laun Ísland.is-svindlið bjóði hættunni heim Í símanum undir stýri og hljóp í burtu Umhverfisvænna að sleppa óþarfa kurteisi Lokar Hótel Kulusuk eftir að flug hætti frá Íslandi Formaður VG fékk táragas í augun: „Þá er eins og fjandinn sé laus“ Sjá meira