„Sjaldan verið jafn mikil þörf fyrir verndarvætti“

66°Norður vildi hjálpa

María Rut Kristinsdóttir frá UN Women segir 66°Norður hafa haft samband og viljað leggja sitt af mörkum til samtakanna vegna innrásar Rússa í Úkraínu. 

„Eftir smá hugarflug datt okkur í hug að hafa samband við Irynu Kamienievu, sem flúði til Íslands stuttu eftir að stríðið hófst og athuga hvort hún hefði áhuga á að koma að hönnun á styrktarbol þar sem allur ágóðinn myndi renna í störf UN Women í Úkraínu og nærliggjandi löndum,“ segir María um samstarfið. 

Gott teymi

„Við höfðum séð umfjöllun um ljósmyndasýningu sem Iryna hélt í Núllinu, stuttu eftir að hún kom til landsins og höfðum samband við hana. Hún tók ótrúlega vel í að koma í samstarf og sagði að það væri fínt að fá verkefni til að dreifa huganum. 66°Norður fengu svo Þórdísi Claessen til að hanna bolinn með Irynu“ segir María en Þórdís starfaði um átta ára tímabil sem grafísku hönnuður hjá 66°Norður.

Þórdís segir samstarfið hafa gengið vel: „Á fyrsta fundi okkar sýndi Irynja mynstur sem gjarna eru saumuð inn í þjóðlegar blússur eða skyrtur Úkraínumanna og kallast „Vyshyvanka". Hún tók til margar myndir sem leiddi okkur aðeins inn í hennar menningarheim og greindi frá merkingu og þýðingu fatnaðarins.“

„Þegar skissurnar voru komnar var auðvitað nauðsynlegt að hafa Irynju til trausts og halds sem ráðgjafa og fá hennar álit á hvað gengi upp. Ég get því líkt hönnunarferlinu jafnvel við módelsmíði því þetta var teiknað frá grunni, punkt fyrir punkt, en með þekkt tákn sem fyrirmyndir og ég fékk frjálsa aðferð við samsetninguna. Að lokum fannst okkur mynstrið ganga fallega upp á stuttermabol,“ segir Þórdís.

Guðni, Katrín og Þórdís fengu bol

Átaksverkefnið var kynnt á föstudaginn og voru forseta Íslands, Guðna Th. Jóhannessyni, forsætisráðherra, Katrín Jakobsdóttir, og utanríkisráðherra, Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir færðir bolir.

Mynstur sem verndar

Líkt og áður sagði er bolurinn er hannaður af Þórdísi Claessen og Iryna Kamienieva (Ірина Камєнєва) en sú síðarnefnda er nýkomin til Íslands frá Úkraínu. Bolurinn er samsettur af þjóðlegum Vyshyvanka mynstrum sem vernda þá sem klæðast flíkinni gegn öllu illu en einnig er á honum ljóð eftir úkraínsku skáldkonuna Lesia Ukrainka.

„Við vildum nýta úkraínska Vyshyvanka mynstrið í bolnum sem er mjög tákrænt fyrir átakið,“

segir María Rut. „Það hefur líklega sjaldan verið jafn mikil þörf fyrir verndarvætti fyrir úkraínsku þjóðina og núna. Samstarfið við 66°N og hönnuðina hefur verið alveg ótrúlegt og svo gaman að sjá afurðina verða að veruleika, þar sem hugsað er fyrir hverju einasta smáatriði. Allt í þágu kvenmiðaðrar neyðaraðstoðar.“

Starf UN Women

UN Women í Úkraínu veitir þolendum viðeigandi aðstoð og vinnur að því að stofnanir, félagasamtök og úkraínsk stjórnvöld séu meðvituð um hvernig eigi að meðhöndla slík mál; hvert eigi að beina þeim og hvernig eigi að tilkynna þau. Þá hefur UN Women í Úkraínu barist fyrir því að öryggisgæsla sé aukin, í von um að tryggja öryggi kvenna og stúlkna. 

Í þessu átaki UN Women og 66°Norður er lögð mikil áhersla á vitundarvakningu varðandi þarfir og nauðsynlegan stuðning við konur á flótta og mikilvægi þess að konur fái tækifæri að taka þátt í friðarviðræðum. Báðir aðilar eiga nú þegar í samstarfi í þágu kvenna varðandi stuðning við atvinnuþátttöku flóttakvenna í Tyrklandi. 

Styrkir

Hægt er að styrkja á aðra vegu m.a. með kaupum á neyðarpakka Úkraínu frá samtökunum hér en með honum er hægt að tryggja konum og stúlkum á átakasvæðum í Úkraínu kvenmiðaða neyðaraðstoð. Einnig er hægt að styrkja UN Women með stökum styrk hér.