Íslensk stjórnvöld eiga að fordæma stríðið í Íran, Líbanon og Gaza Einar Baldvin Árnason skrifar 9. apríl 2026 16:02 Það geisar stríð í Íran, Líbanon og Gaza. Bæði Ísraelsmenn og Bandaríkin ráðast viljandi á óbreytta borgara og innviði og það er ekki annað að sjá en að Ísraelsmenn ætli sér að fremja þjóðarmorð á sama skala í Líbanon og þeir gerðu á Gaza miðað við hversu snöggar og ofsafengnar árásir þeirra hafa verið. Donald Trump, Bandaríkjaforseti hótaði sjálfur öðru eins gagnvart írönsku þjóðinni fyrir tveimur dögum og þó ekkert hafi orðið úr hótuninni þá ber að taka hana alvarlega: Bandaríkin hafa nú þegar viljandi sprengt upp stúlknaskóla í Íran og ráðist harkalega að innviðum landsins og óbreyttum borgurum. Þetta eru grimmdarverk sem allir ættu að fordæma og það hafa raunar mörg evrópsk ríki gert. Forsætisráðherra Spánar hefur farið þar fremstur í flokki bæði í orði og á borði en hann ákvað m.a að leyfa Bandaríkjamönnum ekki að nota flugvelli sína til árása. Norðmenn hafa einnig fordæmt árásirnar og það hafa ítölsk stjórnvöld líka gert, ekki síst vegna árása Ísraelsmanna á kaþólska kirkju í Gaza og kaþólskt fólk og presta í Líbanon. Hans heilagleiki, Leó páfi XIV, hefur síðan talað af miklum krafti gegn stríðinu, raunar svo kröftulega að nýjustu fregnir herma að Bandaríkjastjórn hafi hótað honum og páfagarði beint ef hann léti ekki af gagnrýni sinni og styddi stríðsrekstur þeirra. Fregnir af þessum hótunum hafa farið eins og eldur í sinu um hinn kaþólska heim og leikmenn flykkja sér nú um páfann og friðarboðskap hans sem aldrei fyrr. Íslensk stjórnvöld hafa hinsvegar lítið sagt og ekkert gert. Yfirlýsingar Þorgerðar Katrínar, utanríkisráðherra, sem hreykir sér gjarnan af því að vera kaþólsk, hafa verið loðnar og veikburða og hún lagðist jafnvel svo lágt að kenna Íran um að efna til ófriðar rétt eftir að stríðið hófst. Kristrún Frostadóttir hefur síðan ekkert tjáð sig um málið. Það er furðuleg hegðun frá forsætisráðherra sem ég hefði haldið að kynni mögulega að hafa einhverja skoðun á því þegar litlar stelpur í Íran eru sprengdar í loft upp. Það má vera að það sé hluti af stjórnarsáttmála ríkisstjórnarinnar að utanríkisstefna sé algjörlega í höndum Þorgerðar Katrínar. Það er amk ýmislegt sem bendir til þess. Það er þó óásættanlegt ef svo er; Íslendingar eiga skilið að heyra í forsætisráðherra sínum á óvissutímum og við eigum raunar líka skilið að eiga forsætisráðherra sem er nógu hugrakkur til að fordæma ódæðisverk þegar þau eru framin, alveg sama þó um bandamenn okkar sé að ræða. Það er reyndar alveg sérstaklega mikilvægt þegar bandamenn okkar eiga í hlut; Það er auðvelt og hættulaust að fordæma innrás Rússa í Úkraínu en að standa með saklausu fólki gegn grimmum Bandaríkjaforseta myndi krefjast hugrekkis og skipta raunverulegu máli. Ég veit ekki hversu hversu yfirþyrmandi illskuverkin þurfi að vera til þess að íslensk stjórnvöld láti í sér heyra. Mig grunar þau séu, því miður, svo aum, svo hrædd og leiðitöm Bandaríkjunum að ekkert fái vakið þau til góðra verka. Ég leyfi mér þó að vona að í þeim blundi eitthvað hugrekki og eitthvert siðferðisþrek. Ég vona að þau vakni til lífsins og fordæmi þetta stríð. Það væri ómetanlegt. Þar til þau gera það, hvet ég alla almenna borgara sem hafa andstyggð á þessu stríði að láta í sér heyra. Það skiptir miklu máli og hefur meiri áhrif en margir halda. Höfundur er listamaður og leikmaður í kaþólsku kirkjunni. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Skoðun Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Sjá meira
Það geisar stríð í Íran, Líbanon og Gaza. Bæði Ísraelsmenn og Bandaríkin ráðast viljandi á óbreytta borgara og innviði og það er ekki annað að sjá en að Ísraelsmenn ætli sér að fremja þjóðarmorð á sama skala í Líbanon og þeir gerðu á Gaza miðað við hversu snöggar og ofsafengnar árásir þeirra hafa verið. Donald Trump, Bandaríkjaforseti hótaði sjálfur öðru eins gagnvart írönsku þjóðinni fyrir tveimur dögum og þó ekkert hafi orðið úr hótuninni þá ber að taka hana alvarlega: Bandaríkin hafa nú þegar viljandi sprengt upp stúlknaskóla í Íran og ráðist harkalega að innviðum landsins og óbreyttum borgurum. Þetta eru grimmdarverk sem allir ættu að fordæma og það hafa raunar mörg evrópsk ríki gert. Forsætisráðherra Spánar hefur farið þar fremstur í flokki bæði í orði og á borði en hann ákvað m.a að leyfa Bandaríkjamönnum ekki að nota flugvelli sína til árása. Norðmenn hafa einnig fordæmt árásirnar og það hafa ítölsk stjórnvöld líka gert, ekki síst vegna árása Ísraelsmanna á kaþólska kirkju í Gaza og kaþólskt fólk og presta í Líbanon. Hans heilagleiki, Leó páfi XIV, hefur síðan talað af miklum krafti gegn stríðinu, raunar svo kröftulega að nýjustu fregnir herma að Bandaríkjastjórn hafi hótað honum og páfagarði beint ef hann léti ekki af gagnrýni sinni og styddi stríðsrekstur þeirra. Fregnir af þessum hótunum hafa farið eins og eldur í sinu um hinn kaþólska heim og leikmenn flykkja sér nú um páfann og friðarboðskap hans sem aldrei fyrr. Íslensk stjórnvöld hafa hinsvegar lítið sagt og ekkert gert. Yfirlýsingar Þorgerðar Katrínar, utanríkisráðherra, sem hreykir sér gjarnan af því að vera kaþólsk, hafa verið loðnar og veikburða og hún lagðist jafnvel svo lágt að kenna Íran um að efna til ófriðar rétt eftir að stríðið hófst. Kristrún Frostadóttir hefur síðan ekkert tjáð sig um málið. Það er furðuleg hegðun frá forsætisráðherra sem ég hefði haldið að kynni mögulega að hafa einhverja skoðun á því þegar litlar stelpur í Íran eru sprengdar í loft upp. Það má vera að það sé hluti af stjórnarsáttmála ríkisstjórnarinnar að utanríkisstefna sé algjörlega í höndum Þorgerðar Katrínar. Það er amk ýmislegt sem bendir til þess. Það er þó óásættanlegt ef svo er; Íslendingar eiga skilið að heyra í forsætisráðherra sínum á óvissutímum og við eigum raunar líka skilið að eiga forsætisráðherra sem er nógu hugrakkur til að fordæma ódæðisverk þegar þau eru framin, alveg sama þó um bandamenn okkar sé að ræða. Það er reyndar alveg sérstaklega mikilvægt þegar bandamenn okkar eiga í hlut; Það er auðvelt og hættulaust að fordæma innrás Rússa í Úkraínu en að standa með saklausu fólki gegn grimmum Bandaríkjaforseta myndi krefjast hugrekkis og skipta raunverulegu máli. Ég veit ekki hversu hversu yfirþyrmandi illskuverkin þurfi að vera til þess að íslensk stjórnvöld láti í sér heyra. Mig grunar þau séu, því miður, svo aum, svo hrædd og leiðitöm Bandaríkjunum að ekkert fái vakið þau til góðra verka. Ég leyfi mér þó að vona að í þeim blundi eitthvað hugrekki og eitthvert siðferðisþrek. Ég vona að þau vakni til lífsins og fordæmi þetta stríð. Það væri ómetanlegt. Þar til þau gera það, hvet ég alla almenna borgara sem hafa andstyggð á þessu stríði að láta í sér heyra. Það skiptir miklu máli og hefur meiri áhrif en margir halda. Höfundur er listamaður og leikmaður í kaþólsku kirkjunni.
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar
Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson Skoðun