Menntamál ættu ekki að vera pólitískt þrætuefni Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar 24. apríl 2026 08:02 Þegar menntamál eru til umræðu líður oft ekki á löngu þar til einhver er farinn að tala um hægri og vinstri, aðhald eða fjárfestingu og hvort stefnt sé í rétta eða ranga átt. Skyndilega snýst umræðan ekki um börn heldur einstaka stjórnmálamenn og flokka. Í grundvallaratriðum viljum við öll það sem er börnunum fyrir bestu. Við viljum að þeim líði vel líkamlega og andlega í þeim aðstæðum sem við sköpum þeim, á heimilinu, í skólanum og í tómstundum. Það er varla nokkur á móti því að öll börn læri að lesa sér til gagns og gamans. Að þau læri að skrifa og reikna og að þau vaxi úr grasi með gott sjálfstraust og jákvæða sjálfsmynd. Við viljum að börn fái tækifæri til að velja áhugamál og stunda þær íþróttir sem hugur þeirra leitar til. Allt þetta ætti að standa börnum til boða óháð efnahag foreldra og búsetu. Um þessi atriði ætti ekki þurfa að þrasa. Allt eru þetta áherslur sem yfirvöld menntamála, kennarar og samtök þeirra, foreldrar og börnin sjálf ættu að geta sameinast um. Menntamál eru ekki vandamál Það er allt of oft og mikið fjallað um menntamál eins og þau séu fyrst og fremst fjárhagsleg byrði á ríki og sveitarfélögum. Menntamál eru stöðugt pólitískt þrætuepli. Það er talað um „kerfið", um „fjárveitingarvaldið" og gleymist þá allt of oft að inni í þessu kerfi eru raunveruleg börn og kennarar sem gera sitt besta á hverjum degi. Flokkur fólksins vill horfa á gildin og hlusta vandlega á raddir í samfélaginu. Við deilum mun fleiri gildum í menntamálum en við gefum okkur tíma til að taka eftir. Þau gildi eru m.a. að börn fái að vera börn, að skólinn sé öruggur staður og að kennarar geti sinnt starfi sínu af heilum hug, án þess að vera undir álagi skrifræðis og streitu. Ég er ekki að segja að stjórnmál eigi ekkert erindi við menntamál. Auðvitað þarf að taka ákvarðanir um fjármagn og skipulag og þar geta skoðanir verið misjafnar. En það er munur á því hvort menntamál eru fyrst og síðast rædd út frá flokkapólitík eða mannlegum gildum. Spurningin ætti alltaf að vera hvað er börnunum fyrir bestu. Íslendingar hafa alla tíð metið menntun mikils og læsi hefur verið hér landlægt allt frá landnámi. Það liggur djúpt í þjóðarmenningunni og þjóðarsálinni. Vissulega má deila um hvernig við náum settum markmiðum, en við þurfum ekki að deila um markmiðin sjálf. Menntamál eru of mikilvæg til að þvæla þeim í endalausar pólitískar skotgrafir sem engu skila. Höfundur er þingmaður Flokks fólksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Mest lesið Hér eru sex veigamikil rök gegn inngöngu Íslands í Evrópusambandið Eggert Sigurbergsson Skoðun Leiðrétting vegna greinar um Kristrúnar í breskum hlaðvarpsþætti Guðmundur Edgarsson Skoðun Hver lygi skapar skuld við sannleikann Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Vextir á villigötum Agnar Tómas Möller Skoðun Herskylduhrakspár Haraldar skekkja raunhæfa sýn á varnarmál Svanur Sigurbjörnsson Skoðun Rangfærslurnar standa enn og ekkert að þeim vikið Konráð S. Guðjónsson Skoðun Kristrún Frostadóttir sammála nei-sinnum Guðmundur Edgarsson Skoðun Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason Skoðun Sex ástæður fyrir JÁ-i í ágúst Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Heimurinn bíður ekki eftir Íslandi Birgir Orri Ásgrímsson Skoðun Skoðun Skoðun Heimurinn bíður ekki eftir Íslandi Birgir Orri Ásgrímsson skrifar Skoðun Leiðrétting vegna greinar um Kristrúnar í breskum hlaðvarpsþætti Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Vextir á villigötum Agnar Tómas Möller skrifar Skoðun Rangfærslurnar standa enn og ekkert að þeim vikið Konráð S. Guðjónsson skrifar Skoðun Hver lygi skapar skuld við sannleikann Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hér eru sex veigamikil rök gegn inngöngu Íslands í Evrópusambandið Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Herskylduhrakspár Haraldar skekkja raunhæfa sýn á varnarmál Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Sigmar Guðmundsson, Bandaríkin og öryggi Íslands Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Sex ástæður fyrir JÁ-i í ágúst Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Heilbrigt starfsumhverfi Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Ísland í nýrri heimsmynd Dagur Jónsson skrifar Skoðun Fullyrðingar og raunveruleikinn Jón Frímann Jónsson skrifar Skoðun Kristrún Frostadóttir sammála nei-sinnum Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Brestur í manngæsku - ESB og flóttafólk Ari Orrason skrifar Skoðun Þegar líðan stúlkna verður aukaatriði Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Evra eða króna? Grímur Grímsson skrifar Skoðun Auðvaldinu best borgið í Brussel - ekki þjóðinni Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Er hið gamla alltaf gott? Ebba Margrèt Magnúsdóttir skrifar Skoðun RKV- eða ESB-ranglætið? Benedikt V Warén skrifar Skoðun „Nei“ er ekki lok málsins, - það er frestun þess Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Hvernig varð gervigreindin til og hvernig virkar hún? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Það sem Ísland mun berjast fyrir í samningaviðræðum við ESB Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Hvar eru góðu mennirnir? Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Slagorð í stað gagna: Grein Snorra Mássonar um ESB-aðild Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Stór orð, lítil rök og ekkert dæmi um ranga tölu – Svar til Konráðs S. Guðjónssonar Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Hættulegasti tími ársins í umferðinni Ágúst Mogensen skrifar Skoðun Að neita að leita Kristrún Ágústsdóttir skrifar Skoðun ESB umræðan og gervigreindin Ólafur Hannesson skrifar Sjá meira
Þegar menntamál eru til umræðu líður oft ekki á löngu þar til einhver er farinn að tala um hægri og vinstri, aðhald eða fjárfestingu og hvort stefnt sé í rétta eða ranga átt. Skyndilega snýst umræðan ekki um börn heldur einstaka stjórnmálamenn og flokka. Í grundvallaratriðum viljum við öll það sem er börnunum fyrir bestu. Við viljum að þeim líði vel líkamlega og andlega í þeim aðstæðum sem við sköpum þeim, á heimilinu, í skólanum og í tómstundum. Það er varla nokkur á móti því að öll börn læri að lesa sér til gagns og gamans. Að þau læri að skrifa og reikna og að þau vaxi úr grasi með gott sjálfstraust og jákvæða sjálfsmynd. Við viljum að börn fái tækifæri til að velja áhugamál og stunda þær íþróttir sem hugur þeirra leitar til. Allt þetta ætti að standa börnum til boða óháð efnahag foreldra og búsetu. Um þessi atriði ætti ekki þurfa að þrasa. Allt eru þetta áherslur sem yfirvöld menntamála, kennarar og samtök þeirra, foreldrar og börnin sjálf ættu að geta sameinast um. Menntamál eru ekki vandamál Það er allt of oft og mikið fjallað um menntamál eins og þau séu fyrst og fremst fjárhagsleg byrði á ríki og sveitarfélögum. Menntamál eru stöðugt pólitískt þrætuepli. Það er talað um „kerfið", um „fjárveitingarvaldið" og gleymist þá allt of oft að inni í þessu kerfi eru raunveruleg börn og kennarar sem gera sitt besta á hverjum degi. Flokkur fólksins vill horfa á gildin og hlusta vandlega á raddir í samfélaginu. Við deilum mun fleiri gildum í menntamálum en við gefum okkur tíma til að taka eftir. Þau gildi eru m.a. að börn fái að vera börn, að skólinn sé öruggur staður og að kennarar geti sinnt starfi sínu af heilum hug, án þess að vera undir álagi skrifræðis og streitu. Ég er ekki að segja að stjórnmál eigi ekkert erindi við menntamál. Auðvitað þarf að taka ákvarðanir um fjármagn og skipulag og þar geta skoðanir verið misjafnar. En það er munur á því hvort menntamál eru fyrst og síðast rædd út frá flokkapólitík eða mannlegum gildum. Spurningin ætti alltaf að vera hvað er börnunum fyrir bestu. Íslendingar hafa alla tíð metið menntun mikils og læsi hefur verið hér landlægt allt frá landnámi. Það liggur djúpt í þjóðarmenningunni og þjóðarsálinni. Vissulega má deila um hvernig við náum settum markmiðum, en við þurfum ekki að deila um markmiðin sjálf. Menntamál eru of mikilvæg til að þvæla þeim í endalausar pólitískar skotgrafir sem engu skila. Höfundur er þingmaður Flokks fólksins.
Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason Skoðun
Skoðun Leiðrétting vegna greinar um Kristrúnar í breskum hlaðvarpsþætti Guðmundur Edgarsson skrifar
Skoðun Hér eru sex veigamikil rök gegn inngöngu Íslands í Evrópusambandið Eggert Sigurbergsson skrifar
Skoðun Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason skrifar
Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson skrifar
Skoðun Stór orð, lítil rök og ekkert dæmi um ranga tölu – Svar til Konráðs S. Guðjónssonar Gauti B. Eggertsson skrifar
Þegar gögn verða að upplýsingaóreiðu: Nokkrum staðleysum Halldórs Jörgens Olesen svarað Kristinn Sv. Helgason Skoðun