Skutlið að sliga margar fjölskyldur Kolbrún Baldursdóttir skrifar 2. júní 2026 07:00 Í nútímasamfélagi eru dagar margra fjölskyldna orðnir afar annasamir. Foreldrar þurfa að samræma vinnu, skóla barna sinna, heimilishald og tómstundir barna á sama tíma og umferð, fjarlægðir og tímaskortur setja svip á daglegt líf. Fyrir marga verða síðdegisstundirnar að kapphlaupi við klukkuna þar sem skutl á milli skóla, æfinga og tómstunda tekur bæði tíma og orku. Þetta getur reynst sérstaklega erfitt fyrir foreldra sem hafa ekki bíl, stuðningsnet eða sveigjanlegan vinnutíma. Skólabyggingar vannýttar Ein lausn sem vert er að skoða er að nýta skólann betur sem miðju í lífi barna. Með því að bjóða í auknum mæli upp á listir, félagsstarf og aðrar tómstundir í skólahúsnæði eftir að kennslu lýkur mætti einfalda daginn til muna. Börn þyrftu síður að ferðast á milli staða; leiðbeinendur, þjálfarar og kennarar gætu komið til þeirra og haldið starfinu áfram innan sama umhverfis. Margar skólahljómsveitir hafa þegar sýnt að slík samfella getur virkað vel, þar sem tónlistarnám og skólastarf tengjast með góðum árangri. Fleira jákvætt fæst með þessu fyrirkomulagi því með færri bílferðum mætti líka draga úr umferð og losun og gefa fjölskyldum meiri tíma saman. Stýrihópur á vegum barna- og menntamálaráðherra vinnur nú að stefnu og aðgerðum sem eiga að tryggja börnum jöfn tækifæri og rjúfa vítahring fátæktar. Undirrituð fer fyrir starfshópnum en stefnt er að því að kynna drög að aðgerðum í samráðsgátt um mitt sumar. Skóli og frístund undir sama þaki Hópurinn hefur átt víðtækt samráð við fjölskyldur, sveitarfélög, skólasamfélagið, félagasamtök og aðra hagaðila. Í því samtali hefur hugmyndin um aukna samþættingu skóla og frístundastarfs; að skóli og frístund verði undir sama þaki æ oftar komið til tals. Samþætting sem þessi gæti dregið verulega úr álagi á fjölskyldur. Foreldrar þyrftu ekki að hlaupa úr vinnu til að keyra börn milli staða eða setja saman flókna áætlun um skutl milli staða. Börnin nytu meiri stöðugleika, dagurinn yrði samfelldari og minni tími færi í bið, akstur og óvissu. Aukin samfella milli skóla og frístunda gæti jafnframt styrkt félagsleg tengsl, öryggi og vellíðan barna. Liður í að auka jöfnuð Þetta snýst einnig um jafnrétti. Í dag ráða aðstæður foreldra oft miklu um hvort börn komast í tómstundir. Samfella skóla og frístundastarfs gæti reynst tekjulágum barnafjölskyldum sérstaklega vel. það myndi draga úr kostnaði, skutli og skipulagsálagi. Ef fjölbreytt starf færi fram innan skólans yrðu tækifærin aðgengilegri, óháð efnahag, búsetu eða samgöngumöguleikum. Þetta getur skipt sköpum fyrir börn sem annars missa af mikilvægu félagslegu og uppbyggilegu starfi. Áskoranirnar eru vissulega til staðar en ávinningurinn getur verið mikill. Skóli og frístund undir sama þaki er ekki aðeins skipulagsmál. Það er leið til að byggja barnvænna samfélag og jafna tækifæri barna. Höfundur er þingkona Flokks fólksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Mest lesið Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson Skoðun Skoðun Skoðun Hvar á gervigreind að vinna fyrir hið opinbera? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun Virðismiðuð velferðarþjónusta Finnur Pálmi Magnússon skrifar Skoðun Skuldadagar í Reykjavík Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson skrifar Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Sjá meira
Í nútímasamfélagi eru dagar margra fjölskyldna orðnir afar annasamir. Foreldrar þurfa að samræma vinnu, skóla barna sinna, heimilishald og tómstundir barna á sama tíma og umferð, fjarlægðir og tímaskortur setja svip á daglegt líf. Fyrir marga verða síðdegisstundirnar að kapphlaupi við klukkuna þar sem skutl á milli skóla, æfinga og tómstunda tekur bæði tíma og orku. Þetta getur reynst sérstaklega erfitt fyrir foreldra sem hafa ekki bíl, stuðningsnet eða sveigjanlegan vinnutíma. Skólabyggingar vannýttar Ein lausn sem vert er að skoða er að nýta skólann betur sem miðju í lífi barna. Með því að bjóða í auknum mæli upp á listir, félagsstarf og aðrar tómstundir í skólahúsnæði eftir að kennslu lýkur mætti einfalda daginn til muna. Börn þyrftu síður að ferðast á milli staða; leiðbeinendur, þjálfarar og kennarar gætu komið til þeirra og haldið starfinu áfram innan sama umhverfis. Margar skólahljómsveitir hafa þegar sýnt að slík samfella getur virkað vel, þar sem tónlistarnám og skólastarf tengjast með góðum árangri. Fleira jákvætt fæst með þessu fyrirkomulagi því með færri bílferðum mætti líka draga úr umferð og losun og gefa fjölskyldum meiri tíma saman. Stýrihópur á vegum barna- og menntamálaráðherra vinnur nú að stefnu og aðgerðum sem eiga að tryggja börnum jöfn tækifæri og rjúfa vítahring fátæktar. Undirrituð fer fyrir starfshópnum en stefnt er að því að kynna drög að aðgerðum í samráðsgátt um mitt sumar. Skóli og frístund undir sama þaki Hópurinn hefur átt víðtækt samráð við fjölskyldur, sveitarfélög, skólasamfélagið, félagasamtök og aðra hagaðila. Í því samtali hefur hugmyndin um aukna samþættingu skóla og frístundastarfs; að skóli og frístund verði undir sama þaki æ oftar komið til tals. Samþætting sem þessi gæti dregið verulega úr álagi á fjölskyldur. Foreldrar þyrftu ekki að hlaupa úr vinnu til að keyra börn milli staða eða setja saman flókna áætlun um skutl milli staða. Börnin nytu meiri stöðugleika, dagurinn yrði samfelldari og minni tími færi í bið, akstur og óvissu. Aukin samfella milli skóla og frístunda gæti jafnframt styrkt félagsleg tengsl, öryggi og vellíðan barna. Liður í að auka jöfnuð Þetta snýst einnig um jafnrétti. Í dag ráða aðstæður foreldra oft miklu um hvort börn komast í tómstundir. Samfella skóla og frístundastarfs gæti reynst tekjulágum barnafjölskyldum sérstaklega vel. það myndi draga úr kostnaði, skutli og skipulagsálagi. Ef fjölbreytt starf færi fram innan skólans yrðu tækifærin aðgengilegri, óháð efnahag, búsetu eða samgöngumöguleikum. Þetta getur skipt sköpum fyrir börn sem annars missa af mikilvægu félagslegu og uppbyggilegu starfi. Áskoranirnar eru vissulega til staðar en ávinningurinn getur verið mikill. Skóli og frístund undir sama þaki er ekki aðeins skipulagsmál. Það er leið til að byggja barnvænna samfélag og jafna tækifæri barna. Höfundur er þingkona Flokks fólksins.
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun