Verra að vera í bíl en gangandi í svifrykinu Bjarki Sigurðsson skrifar 16. febrúar 2026 13:10 Hjalti Már Björnsson er formaður Félags lækna gegn náttúruvá. Vísir/Arnar Í mikilli svifryksmengun er betra að fara labbandi í vinnuna en keyrandi, að sögn formanns Félags lækna gegn umhverfisvá. Erlendar rannsóknir sýna að tíðni hjartaáfalla og heilablóðfalla aukist þá daga sem mengun er mikil. Enn mælist svifryksmengun langt yfir heilsuverndarmörkum við helstu umferðargötur Reykjavíkur. Ekkert rykbindiefni er til á landinu og því erfitt að bregðast við menguninni. Krabbameinsvaldandi Hjalti Már Björnsson, formaður Félags lækna gegn umhverfisvá, segir þessa miklu mengun alvarlegra mál en margir geri sér grein fyrir. „Svifrykið sem við búum við hér á höfuðborgarsvæðinu, og sennilegast á Akureyri, þessa dagana í froststillunum er mjög skaðlegt fyrir okkur öll. Þetta eykur tíðnina á hjartaáföllum og heilablóðföllum, þetta er krabbameinsvaldandi og í þessu svifryki eru baneitraðar hárfínar agnir sem eru að berast inn í líkamann og valda okkur heilsutjóni,“ segir Hjalti. Langtímaáhrifin safnast upp Erlendar rannsóknir sýni að tíðni hjartaáfalla og heilablóðfalla aukist þá daga sem svifryksmengun mælist mikil. Þá sé einnig algengt að afleiðingar birtist ekki fyrr en löngu síðar. „Það bendir allt til þess að þetta hafi langvarandi skaðleg áhrif á okkur. Alveg eins og við vitum að þegar einhver er að reykja veldur það ekki krabbameini yfir nóttu en langtímaáhrifin safnast upp. Vísindin benda til þess að nákvæmlega sama eigi við um loftmengunina í borginni í dag,“ segir Hjalti. Verra að vera í bíl Hann segir það verra fyrir viðkvæma að keyra í slíkri mengun en að ganga. „Bílarnir eru þeir sem bera ábyrgð á þessari svifryksmengun. Fólk gleymir því oft að mesti styrkurinn er í umferðaræðunum. Þannig að þeir sem sitja í bílunum í útblæstrinum frá bílnum á undan og í rykinu sem þyrlast upp frá bílunum í kring verða fyrir mestu menguninni,“ segir Hjalti. Loftgæði Reykjavík Akureyri Kópavogur Garðabær Hafnarfjörður Seltjarnarnes Mosfellsbær Umhverfismál Umferð Heilsa Loftslagsmál Bílar Nagladekk Heilbrigðismál Samgöngur Mest lesið Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir Innlent Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Innlent „Aðgerðaleysið og getuleysið er algjört hjá stjórnvöldum“ Innlent Sjö sakaðir um að nauðga samnemanda klukkustundum saman Erlent Segist hafa gefist upp á stjórnarmyndun í Svíþjóð Erlent Ekið á fimm ára barn á hjóli Innlent Vilja formlega afsökun frá Selenskí Erlent Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Innlent Rannsaka möguleg tengsl Íran við meinta hryðjuverkamenn Erlent Tilkynnt um tvær líkamsárásir Innlent Fleiri fréttir Ekið á fimm ára barn á hjóli Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir „Aðgerðaleysið og getuleysið er algjört hjá stjórnvöldum“ Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Skil næstu lægðar nálgast Tilkynnt um tvær líkamsárásir Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Stutt geti verið í kosningar Boðar fyrstu lögin og reglurnar gagnvart gervigreind Eldur á Hellu Slökkvilið kallað út í Hafnarfjörð Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Beitti úðavopni á vegfarendur Sextán ára unglingar sóttir í bæinn eftir afskipti lögreglu Svara verði í hvaða umboði skilaboðin voru send Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Verður gervigreindin mennskari eða fólk eins og gervigreind? Efnahagsmálin, SÁÁ og skítapotturinn á Sprengisandi Skemmtistað lokað í miðborginni vegna fjölda ungmenna Söfnuðu 32 milljónum fyrir langveik börn Tómas kominn aftur til starfa Siðferðislegir hugleysingjar neiti að semja um frið Þyrlan lenti við Hörpu Daði spreytir sig í Gettu betur Ráðherra hafi hrakið hana úr starfi: „Ég mun aldrei gleyma svipnum á Ragnari“ Umdæmin mishrifin af fækkun embætta Tugir mættir til þess að mótmæla ríkisstjórninni Buxnalaus Lalli olli glundroða Þyrlan sótti slasaðan knapa Sjá meira
Enn mælist svifryksmengun langt yfir heilsuverndarmörkum við helstu umferðargötur Reykjavíkur. Ekkert rykbindiefni er til á landinu og því erfitt að bregðast við menguninni. Krabbameinsvaldandi Hjalti Már Björnsson, formaður Félags lækna gegn umhverfisvá, segir þessa miklu mengun alvarlegra mál en margir geri sér grein fyrir. „Svifrykið sem við búum við hér á höfuðborgarsvæðinu, og sennilegast á Akureyri, þessa dagana í froststillunum er mjög skaðlegt fyrir okkur öll. Þetta eykur tíðnina á hjartaáföllum og heilablóðföllum, þetta er krabbameinsvaldandi og í þessu svifryki eru baneitraðar hárfínar agnir sem eru að berast inn í líkamann og valda okkur heilsutjóni,“ segir Hjalti. Langtímaáhrifin safnast upp Erlendar rannsóknir sýni að tíðni hjartaáfalla og heilablóðfalla aukist þá daga sem svifryksmengun mælist mikil. Þá sé einnig algengt að afleiðingar birtist ekki fyrr en löngu síðar. „Það bendir allt til þess að þetta hafi langvarandi skaðleg áhrif á okkur. Alveg eins og við vitum að þegar einhver er að reykja veldur það ekki krabbameini yfir nóttu en langtímaáhrifin safnast upp. Vísindin benda til þess að nákvæmlega sama eigi við um loftmengunina í borginni í dag,“ segir Hjalti. Verra að vera í bíl Hann segir það verra fyrir viðkvæma að keyra í slíkri mengun en að ganga. „Bílarnir eru þeir sem bera ábyrgð á þessari svifryksmengun. Fólk gleymir því oft að mesti styrkurinn er í umferðaræðunum. Þannig að þeir sem sitja í bílunum í útblæstrinum frá bílnum á undan og í rykinu sem þyrlast upp frá bílunum í kring verða fyrir mestu menguninni,“ segir Hjalti.
Loftgæði Reykjavík Akureyri Kópavogur Garðabær Hafnarfjörður Seltjarnarnes Mosfellsbær Umhverfismál Umferð Heilsa Loftslagsmál Bílar Nagladekk Heilbrigðismál Samgöngur Mest lesið Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir Innlent Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Innlent „Aðgerðaleysið og getuleysið er algjört hjá stjórnvöldum“ Innlent Sjö sakaðir um að nauðga samnemanda klukkustundum saman Erlent Segist hafa gefist upp á stjórnarmyndun í Svíþjóð Erlent Ekið á fimm ára barn á hjóli Innlent Vilja formlega afsökun frá Selenskí Erlent Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Innlent Rannsaka möguleg tengsl Íran við meinta hryðjuverkamenn Erlent Tilkynnt um tvær líkamsárásir Innlent Fleiri fréttir Ekið á fimm ára barn á hjóli Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir „Aðgerðaleysið og getuleysið er algjört hjá stjórnvöldum“ Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Skil næstu lægðar nálgast Tilkynnt um tvær líkamsárásir Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Stutt geti verið í kosningar Boðar fyrstu lögin og reglurnar gagnvart gervigreind Eldur á Hellu Slökkvilið kallað út í Hafnarfjörð Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Beitti úðavopni á vegfarendur Sextán ára unglingar sóttir í bæinn eftir afskipti lögreglu Svara verði í hvaða umboði skilaboðin voru send Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Verður gervigreindin mennskari eða fólk eins og gervigreind? Efnahagsmálin, SÁÁ og skítapotturinn á Sprengisandi Skemmtistað lokað í miðborginni vegna fjölda ungmenna Söfnuðu 32 milljónum fyrir langveik börn Tómas kominn aftur til starfa Siðferðislegir hugleysingjar neiti að semja um frið Þyrlan lenti við Hörpu Daði spreytir sig í Gettu betur Ráðherra hafi hrakið hana úr starfi: „Ég mun aldrei gleyma svipnum á Ragnari“ Umdæmin mishrifin af fækkun embætta Tugir mættir til þess að mótmæla ríkisstjórninni Buxnalaus Lalli olli glundroða Þyrlan sótti slasaðan knapa Sjá meira