Aukum valfrelsi foreldra í Mosfellsbæ Sóley Sævarsdóttir Meyer skrifar 14. maí 2026 09:42 Fyrstu árin í lífi barns fáum við aldrei aftur. Foreldrar þekkja börnin sín best og vita hvað hentar sinni fjölskyldu. Þrátt fyrir það upplifa margir foreldrar að valmöguleikar þeirra séu takmarkaðir þegar kemur að umönnun og uppeldi á fyrstu árum barnsins. Ein leið til að auka þetta svigrúm væri að innleiða heimgreiðslur fyrir foreldra ungra barna í Mosfellsbæ. Hugmyndin felur í sér að foreldrar sem eru lengur heima með börnin sín eftir fæðingarorlof, geti fengið fjárhagslegan stuðning. Slíkur stuðningur gæti verið hluti af því sem Mosfellsbær ver nú þegar í leikskóladvöl barns. Það getur létt á leikskólakerfinu og verið hagkvæmur kostur sem styður við barnafjölskyldur. Í umræðunni um leikskólamál hefur verið rætt um snemmbæra innkomu barna í leikskóla og lögfestingu leikskólans. Lögfesting leikskólans er langtímamarkmið, þar sem undirliggjandi tilgangur er að fá foreldra sem fyrst út á vinnumarkaðinn til að fá enn meiri skatttekjur í ríkissjóð. Heimgreiðslur eru raunhæf og skjót leið til að auka valfrelsi foreldra og bregðast við þörfum fjölskyldna nú þegar. Reynsla sveitarfélaga sem hafa prófað sveigjanlegri nálganir bendir til þess að eftirspurn eftir fjölbreyttum lausnum sé raunveruleg og að foreldrar kjósi ekki allir sömu leið. Í 1. gr. Barnalaga segir að það sem er barni fyrir bestu skuli ávallt hafa forgang þegar teknar eru ákvarðanir um málefni þess. Með heimgreiðslum geta foreldrar sem telja það best fyrir sín börn að vera lengur heima, sett hagsmuni barna sinna í forgang án þess að fórna fjárhagslegu öryggi. Ég hef sjálf kosið að vera heima með dætur mínar þrjár á fyrstu mikilvægu árum þeirra. Þar sem heimgreiðslur eru ekki í boði þurfa foreldrar sem velja þessa leið að hugsa út fyrir kassann, t.d. að annað foreldrið vinni meira eða foreldrar skiptist á vinnu og umönnun. Heimgreiðslur myndu styðja við fjölskyldusamveru, og sterkar fjölskyldur eru grunnurinn að sterku samfélagi. Fyrstu ár barns eru lykilár í tengslamyndun. Félagsþroski barna mótast fyrst og fremst í nánum og traustum samskiptum, ekki eingöngu innan veggja leikskóla. Heimgreiðslur geta aukið svigrúm foreldra til að tryggja náin tengsl á fyrstu mótunarárum barnsins. Heima hefur 5 ára dóttir mín m.a. lært skrift, lestur og stærðfræði með miklum áhuga. Það hefur verið mjög gefandi að taka virkan þátt í náminu hennar. Ég vil leggja mitt að mörkum til að efla samstarf heimila og skóla og auka aðkomu foreldra að skólastarfi. Sumir foreldrar hafa lýst áhyggjum af efni sem börn fá kynningu á og telja mikilvægt að meira samráð og gagnsæi sé til staðar. Ég man eftir því þegar elsta dóttir mín var 2-3 ára á leikskóla, og hún fékk heim bókina Orð eru ævintýri, útgefinni af Menntamálastofnun fyrir leikskólabörn. Í bókinni voru m.a. teikningar af nöktum börnum þar sem stóð „stelpa“, „strákur“ og „stálpi“. Þarna er verið að kynna efni fyrir ungum börnum sem ekki allir foreldrar telja eiga heima í leikskóla. Þetta tengist stærra atriði um valfrelsi foreldra og traust í uppeldi, og því hvort foreldrar hafi næga aðkomu að því hvernig fyrstu ár barnsins eru mótuð. Fjölgun raunhæfra valkosta í Mosfellsbæ styður við fjölbreyttar fjölskyldur og styrkir samfélagið í heild. Höfundur er lögfræðingur og móðir og skipa 4. sæti á lista Miðflokksins í Mosfellsbæ. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Auðvaldinu best borgið í Brussel - ekki þjóðinni Ögmundur Jónasson Skoðun Það sem Ísland mun berjast fyrir í samningaviðræðum við ESB Þórður Snær Júlíusson Skoðun Er hið gamla alltaf gott? Ebba Margrèt Magnúsdóttir Skoðun Halldór 01.08.2026 Halldór Kristrún Frostadóttir sammála nei-sinnum Guðmundur Edgarsson Skoðun Þegar líðan stúlkna verður aukaatriði Lilja Benatov Hjartar Skoðun RKV- eða ESB-ranglætið? Benedikt V Warén Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson Skoðun „Nei“ er ekki lok málsins, - það er frestun þess Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Evra eða króna? Grímur Grímsson Skoðun Skoðun Skoðun Ísland í nýrri heimsmynd Sigurgeir Þorkelsson skrifar Skoðun Fullyrðingar og raunveruleikinn Jón Frímann Jónsson skrifar Skoðun Kristrún Frostadóttir sammála nei-sinnum Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Brestur í manngæsku - ESB og flóttafólk Ari Orrason skrifar Skoðun Þegar líðan stúlkna verður aukaatriði Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Evra eða króna? Grímur Grímsson skrifar Skoðun Auðvaldinu best borgið í Brussel - ekki þjóðinni Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Er hið gamla alltaf gott? Ebba Margrèt Magnúsdóttir skrifar Skoðun RKV- eða ESB-ranglætið? Benedikt V Warén skrifar Skoðun „Nei“ er ekki lok málsins, - það er frestun þess Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Hvernig varð gervigreindin til og hvernig virkar hún? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Það sem Ísland mun berjast fyrir í samningaviðræðum við ESB Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Hvar eru góðu mennirnir? Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Slagorð í stað gagna: Grein Snorra Mássonar um ESB-aðild Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Stór orð, lítil rök og ekkert dæmi um ranga tölu – Svar til Konráðs S. Guðjónssonar Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Hættulegasti tími ársins í umferðinni Ágúst Mogensen skrifar Skoðun Að neita að leita Kristrún Ágústsdóttir skrifar Skoðun ESB umræðan og gervigreindin Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Vinnslustöðin rýrir afkomu sjómanna og landverkafólks – en til hvers? Gunnar Sigurðsson skrifar Skoðun Hver ber raunverulega ábyrgð á minkaslysinu? Anahita Sahar Babaei skrifar Skoðun Spænska knattspyrnuliðið sem héraðsmetafór fyrir Spán Jordi Oriola Folch skrifar Skoðun Gæði bygginga ráðast ekki ef reglugerðum einum saman Bergþóra Góa Kvaran skrifar Skoðun Ég hélt að þetta væri bara lítið hrúður Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Af hverju já? Reynir Böðvarsson skrifar Skoðun Ef lausnirnar eru til, af hverju eru þær ekki notaðar? Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Óreiða á samviskunni Páll Rafnar Þorsteinsson skrifar Skoðun Fullveldi fyrir hvern? Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Viðræðurnar snúast um aðlögun Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Kristrún skýrði loksins hvað verður kosið um Gunnar Ármannsson skrifar Sjá meira
Fyrstu árin í lífi barns fáum við aldrei aftur. Foreldrar þekkja börnin sín best og vita hvað hentar sinni fjölskyldu. Þrátt fyrir það upplifa margir foreldrar að valmöguleikar þeirra séu takmarkaðir þegar kemur að umönnun og uppeldi á fyrstu árum barnsins. Ein leið til að auka þetta svigrúm væri að innleiða heimgreiðslur fyrir foreldra ungra barna í Mosfellsbæ. Hugmyndin felur í sér að foreldrar sem eru lengur heima með börnin sín eftir fæðingarorlof, geti fengið fjárhagslegan stuðning. Slíkur stuðningur gæti verið hluti af því sem Mosfellsbær ver nú þegar í leikskóladvöl barns. Það getur létt á leikskólakerfinu og verið hagkvæmur kostur sem styður við barnafjölskyldur. Í umræðunni um leikskólamál hefur verið rætt um snemmbæra innkomu barna í leikskóla og lögfestingu leikskólans. Lögfesting leikskólans er langtímamarkmið, þar sem undirliggjandi tilgangur er að fá foreldra sem fyrst út á vinnumarkaðinn til að fá enn meiri skatttekjur í ríkissjóð. Heimgreiðslur eru raunhæf og skjót leið til að auka valfrelsi foreldra og bregðast við þörfum fjölskyldna nú þegar. Reynsla sveitarfélaga sem hafa prófað sveigjanlegri nálganir bendir til þess að eftirspurn eftir fjölbreyttum lausnum sé raunveruleg og að foreldrar kjósi ekki allir sömu leið. Í 1. gr. Barnalaga segir að það sem er barni fyrir bestu skuli ávallt hafa forgang þegar teknar eru ákvarðanir um málefni þess. Með heimgreiðslum geta foreldrar sem telja það best fyrir sín börn að vera lengur heima, sett hagsmuni barna sinna í forgang án þess að fórna fjárhagslegu öryggi. Ég hef sjálf kosið að vera heima með dætur mínar þrjár á fyrstu mikilvægu árum þeirra. Þar sem heimgreiðslur eru ekki í boði þurfa foreldrar sem velja þessa leið að hugsa út fyrir kassann, t.d. að annað foreldrið vinni meira eða foreldrar skiptist á vinnu og umönnun. Heimgreiðslur myndu styðja við fjölskyldusamveru, og sterkar fjölskyldur eru grunnurinn að sterku samfélagi. Fyrstu ár barns eru lykilár í tengslamyndun. Félagsþroski barna mótast fyrst og fremst í nánum og traustum samskiptum, ekki eingöngu innan veggja leikskóla. Heimgreiðslur geta aukið svigrúm foreldra til að tryggja náin tengsl á fyrstu mótunarárum barnsins. Heima hefur 5 ára dóttir mín m.a. lært skrift, lestur og stærðfræði með miklum áhuga. Það hefur verið mjög gefandi að taka virkan þátt í náminu hennar. Ég vil leggja mitt að mörkum til að efla samstarf heimila og skóla og auka aðkomu foreldra að skólastarfi. Sumir foreldrar hafa lýst áhyggjum af efni sem börn fá kynningu á og telja mikilvægt að meira samráð og gagnsæi sé til staðar. Ég man eftir því þegar elsta dóttir mín var 2-3 ára á leikskóla, og hún fékk heim bókina Orð eru ævintýri, útgefinni af Menntamálastofnun fyrir leikskólabörn. Í bókinni voru m.a. teikningar af nöktum börnum þar sem stóð „stelpa“, „strákur“ og „stálpi“. Þarna er verið að kynna efni fyrir ungum börnum sem ekki allir foreldrar telja eiga heima í leikskóla. Þetta tengist stærra atriði um valfrelsi foreldra og traust í uppeldi, og því hvort foreldrar hafi næga aðkomu að því hvernig fyrstu ár barnsins eru mótuð. Fjölgun raunhæfra valkosta í Mosfellsbæ styður við fjölbreyttar fjölskyldur og styrkir samfélagið í heild. Höfundur er lögfræðingur og móðir og skipa 4. sæti á lista Miðflokksins í Mosfellsbæ.
Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson skrifar
Skoðun Stór orð, lítil rök og ekkert dæmi um ranga tölu – Svar til Konráðs S. Guðjónssonar Gauti B. Eggertsson skrifar
Skoðun Vinnslustöðin rýrir afkomu sjómanna og landverkafólks – en til hvers? Gunnar Sigurðsson skrifar