Af hámarkshraða og pylsum Sunna G. Sigurðardóttir skrifar 21. júlí 2026 13:00 Í nokkrum ferðum til Reykjanesbæjar fyrir stuttu dáðist ég að því hversu góð Reykjanesbrautin er orðin eftir að breytingum og viðbótum lauk nú í vor. Beinn, breiður og vel upplýstur vegur, tvær akreinar í hvora stefnu og nægt pláss á milli akstursstefna. Veðrið var fallegt dagana sem ég var á ferðinni, léttskýjað, bjart og þurrt og akstursskilyrði með besta móti. Umferðin gekk vel, nema hvað flestir ökumenn sem ég fylgdist með voru að keyra nokkuð yfir hámarkshraða, sem er enn 90 km/klst á Reykjanesbraut. Það þýðir að ökumenn voru að brjóta lög um hámarkshraða í landinu á leiðinni þessa daga og mig grunar að það sama eigi við um flesta aðra daga. Eftir óformlega rannsókn á hámarkshraða í nágrannalöndum okkar og hef komist að því að hæstur er hann í Danmörku, 130 km/klst, í Svíþjóð 120 km/klst og í Noregi má að hámarki keyra á 110 km hraða. Á Íslandi er því þannig háttað að hámarkshraði á vegum er hvergi hærri en 90 km/klst. Þar breytir engu hvort um er að ræða tvöfalda Reykjanesbraut með öllum þeim kostum sem ég taldi upp að ofan eða aðra vegi á landinu, sem flestir eru bara ein akrein í hvora átt og á mörgum þeirra eru mun erfiðari akstursskilyrði. Að mínu mati er tækifæri til að laga þetta og hækka hámarkshraðann á Reykjanesbraut upp í 110 km/klst eins og eðlilegt er að hann sé miðað við það sem gengur og gerist í öðrum löndum. Hættum að gera ökumenn að lögbrjótum Árið 2012 lagði hæstvirtur utanríkisráðherra, Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, þá þingmaður Sjálfstæðisflokksins fram fyrirspurn til innanríkisráðherra um hvort hægt væri að hækka hraðann á Reykjanesbraut í 110 km/klst þar sem hún væri svo vel til þess fallin. Nú er Brautin orðin miklum mun betri en hún var árið 2012 og því finnst mér tilvalið að rifja upp þessi orð og leggja ný í belg um að það sé svo sannarlega kominn tími til þess að hækka hámarkshraðann á þessari leið. Hægt væri að haga málum þannig að hækkunin yrði bara í gildi þegar akstursaðstæður væru góðar og til þess fallnar að keyra á þessum hraða. Á dögum þegar aðstæður væru verri væri hægt að lækka hámarkshraða aftur niður í 90 km/klst. Þessu gæti Vegagerðin stýrt með upplýsingaskiltum sem myndu sýna ökumönnum hver leyfilegur hámarkshraði væri hverju sinni. Einnig væri hægt að hafa aðrar mikilvægar upplýsingar eins og hitastig og vindstyrk á skiltunum líkt og gert er á ýmsum stöðum á landinu. Ég biðla því til hæstvirts ráðherra að rifja upp þessa ágætu fyrirspurn sína frá 2012 og koma málinu í farveg sem allra fyrst, því sem utanríkisráðherra lands þar sem flestir þurfa að keyra Reykjanesbraut til að ferðast til og frá landinu þá er vel hægt að færa fyrir því rök að það sé snertiflötur á málinu hjá ráðherra utanríkismála. Íslendingum er vel treystandi til þess að keyra þessa leið á meiri hraða en nú er leyfilegt, á hraða sem leyfður er á Norðurlöndum og annars staðar í heiminum. Staðreyndin er líka sú að ökumenn eru nú þegar að keyra yfir hámarkshraða á Reykjanesbraut án þess að slysum hafi fjölgað, slysum hefur sem betur fer fækkað upp á síðkastið, örugglega vegna þess hversu góðar akstursaðstæðurnar eru orðnar. Vandamálið er samt að með því að keyra á hraða sem ökumönnum virðist finnast vera eðlilegur hraði á leiðinni eru þeir að brjóta landslög, sem mér finnst mjög miður. Viðskiptaráð vekur einnig athygli á þessu máli í nýlegri skýrslu sinni og bendir á að það sé mikill þjóðhagslegur ábati við að hækka hámarkhraða á þeim leiðum sem það þola, og nefna Reykjanesbraut sérstaklega í því tilliti. Skrýtnar reglur um kaup á matvöru á Keflavíkurflugvelli Fyrst ég er farin að tala um Keflavíkurflugvöll þá er annað sem mér finnst að við verðum að endurskoða og það eru óvenjulegar og það sem mér virðast vera séríslenskar reglur um kaup á matvöru á flugvellinum. Hér á Íslandi er það þannig að einungis þeir sem eru með brottfararspjald mega kaupa sér matvöru innan öryggissvæðis á millilandaflugvöllum. Þetta þýðir að farþegum á leið inn í landið, starfsfólki flugvalla og öðrum sem staldra þar við er óheimilt að kaupa sér mat eða drykk innan öryggissvæðis. Sem sagt - það má kaupa sér pylsu þegar farið er í flug, en ekki á leiðinni úr flugi. Eftir að hafa farið í gegnum marga flugvelli á ferðalögum síðustu ára þá minnist ég þess ekki að á neinum öðrum flugvelli en hér á landi hafi þess verið krafist að maður sýni brottfararspjald þegar keypt er matvara. Ég þekki ekki nákvæmar ástæður að baki þessarar furðulegu reglu, en hún hefur að gera með tollalög á flugvellinum. Að mínu mati er þetta mjög kjánalegt, er örugglega verulega óþægilegt fyrir matsölustaði á flugvellinum sem myndu vilja selja fleirum sínar vörur og alls ekki í anda frelsis og góðrar þjónustu við ferðamenn. Því eigum við að breyta þessu sem allra fyrst og leyfa fólki að kaupa sér mat og drykk á flugvellunum, sama á hvaða leið það er. Höfundur er varaþingmaður Sjálfstæðisflokks í SV kjördæmi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Sjá meira
Í nokkrum ferðum til Reykjanesbæjar fyrir stuttu dáðist ég að því hversu góð Reykjanesbrautin er orðin eftir að breytingum og viðbótum lauk nú í vor. Beinn, breiður og vel upplýstur vegur, tvær akreinar í hvora stefnu og nægt pláss á milli akstursstefna. Veðrið var fallegt dagana sem ég var á ferðinni, léttskýjað, bjart og þurrt og akstursskilyrði með besta móti. Umferðin gekk vel, nema hvað flestir ökumenn sem ég fylgdist með voru að keyra nokkuð yfir hámarkshraða, sem er enn 90 km/klst á Reykjanesbraut. Það þýðir að ökumenn voru að brjóta lög um hámarkshraða í landinu á leiðinni þessa daga og mig grunar að það sama eigi við um flesta aðra daga. Eftir óformlega rannsókn á hámarkshraða í nágrannalöndum okkar og hef komist að því að hæstur er hann í Danmörku, 130 km/klst, í Svíþjóð 120 km/klst og í Noregi má að hámarki keyra á 110 km hraða. Á Íslandi er því þannig háttað að hámarkshraði á vegum er hvergi hærri en 90 km/klst. Þar breytir engu hvort um er að ræða tvöfalda Reykjanesbraut með öllum þeim kostum sem ég taldi upp að ofan eða aðra vegi á landinu, sem flestir eru bara ein akrein í hvora átt og á mörgum þeirra eru mun erfiðari akstursskilyrði. Að mínu mati er tækifæri til að laga þetta og hækka hámarkshraðann á Reykjanesbraut upp í 110 km/klst eins og eðlilegt er að hann sé miðað við það sem gengur og gerist í öðrum löndum. Hættum að gera ökumenn að lögbrjótum Árið 2012 lagði hæstvirtur utanríkisráðherra, Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, þá þingmaður Sjálfstæðisflokksins fram fyrirspurn til innanríkisráðherra um hvort hægt væri að hækka hraðann á Reykjanesbraut í 110 km/klst þar sem hún væri svo vel til þess fallin. Nú er Brautin orðin miklum mun betri en hún var árið 2012 og því finnst mér tilvalið að rifja upp þessi orð og leggja ný í belg um að það sé svo sannarlega kominn tími til þess að hækka hámarkshraðann á þessari leið. Hægt væri að haga málum þannig að hækkunin yrði bara í gildi þegar akstursaðstæður væru góðar og til þess fallnar að keyra á þessum hraða. Á dögum þegar aðstæður væru verri væri hægt að lækka hámarkshraða aftur niður í 90 km/klst. Þessu gæti Vegagerðin stýrt með upplýsingaskiltum sem myndu sýna ökumönnum hver leyfilegur hámarkshraði væri hverju sinni. Einnig væri hægt að hafa aðrar mikilvægar upplýsingar eins og hitastig og vindstyrk á skiltunum líkt og gert er á ýmsum stöðum á landinu. Ég biðla því til hæstvirts ráðherra að rifja upp þessa ágætu fyrirspurn sína frá 2012 og koma málinu í farveg sem allra fyrst, því sem utanríkisráðherra lands þar sem flestir þurfa að keyra Reykjanesbraut til að ferðast til og frá landinu þá er vel hægt að færa fyrir því rök að það sé snertiflötur á málinu hjá ráðherra utanríkismála. Íslendingum er vel treystandi til þess að keyra þessa leið á meiri hraða en nú er leyfilegt, á hraða sem leyfður er á Norðurlöndum og annars staðar í heiminum. Staðreyndin er líka sú að ökumenn eru nú þegar að keyra yfir hámarkshraða á Reykjanesbraut án þess að slysum hafi fjölgað, slysum hefur sem betur fer fækkað upp á síðkastið, örugglega vegna þess hversu góðar akstursaðstæðurnar eru orðnar. Vandamálið er samt að með því að keyra á hraða sem ökumönnum virðist finnast vera eðlilegur hraði á leiðinni eru þeir að brjóta landslög, sem mér finnst mjög miður. Viðskiptaráð vekur einnig athygli á þessu máli í nýlegri skýrslu sinni og bendir á að það sé mikill þjóðhagslegur ábati við að hækka hámarkhraða á þeim leiðum sem það þola, og nefna Reykjanesbraut sérstaklega í því tilliti. Skrýtnar reglur um kaup á matvöru á Keflavíkurflugvelli Fyrst ég er farin að tala um Keflavíkurflugvöll þá er annað sem mér finnst að við verðum að endurskoða og það eru óvenjulegar og það sem mér virðast vera séríslenskar reglur um kaup á matvöru á flugvellinum. Hér á Íslandi er það þannig að einungis þeir sem eru með brottfararspjald mega kaupa sér matvöru innan öryggissvæðis á millilandaflugvöllum. Þetta þýðir að farþegum á leið inn í landið, starfsfólki flugvalla og öðrum sem staldra þar við er óheimilt að kaupa sér mat eða drykk innan öryggissvæðis. Sem sagt - það má kaupa sér pylsu þegar farið er í flug, en ekki á leiðinni úr flugi. Eftir að hafa farið í gegnum marga flugvelli á ferðalögum síðustu ára þá minnist ég þess ekki að á neinum öðrum flugvelli en hér á landi hafi þess verið krafist að maður sýni brottfararspjald þegar keypt er matvara. Ég þekki ekki nákvæmar ástæður að baki þessarar furðulegu reglu, en hún hefur að gera með tollalög á flugvellinum. Að mínu mati er þetta mjög kjánalegt, er örugglega verulega óþægilegt fyrir matsölustaði á flugvellinum sem myndu vilja selja fleirum sínar vörur og alls ekki í anda frelsis og góðrar þjónustu við ferðamenn. Því eigum við að breyta þessu sem allra fyrst og leyfa fólki að kaupa sér mat og drykk á flugvellunum, sama á hvaða leið það er. Höfundur er varaþingmaður Sjálfstæðisflokks í SV kjördæmi.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar